KWALIFIKACJA GIW2 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 37.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia przekrój poprzeczny przez most wentylacyjny, który jest elementem infrastruktury górniczej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Most wentylacyjny to budowla umożliwiająca skrzyżowanie dwóch dróg przepływu powietrza lub obejście przeszkody tak, by prądy nie mieszały się. Tamy (regulacyjna, oddzielająca, izolacyjna) są przegrodami budowanymi w celu dławienia, rozdziału lub odcięcia przepływu w wyrobisku, a nie "mostowania" strugi.

Pełne wyjaśnienie:

Poprawna jest odpowiedź: "most wentylacyjny". Most wentylacyjny to budowla stosowana w wyrobiskach podziemnych, gdy trzeba przeprowadzić prąd powietrza ponad lub obok innego wyrobiska (albo innej drogi przepływu) tak, aby strugi powietrza nie mieszały się i zachowany był zaplanowany kierunek przewietrzania. Na rysunkach most bywa przedstawiany jako konstrukcja "przerzucająca" kanał powietrzny przez przeszkodę lub jako skrzyżowanie z wyraźnym rozdziałem dróg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • "tama regulacyjna" służy do regulacji (dławienia) przepływu, czyli zmiany oporów w celu uzyskania właściwego rozdziału ilości powietrza. Jest to przegroda z rozwiązaniami umożliwiającymi nastawę/zmianę przepływu, a nie konstrukcja do przeprowadzenia strugi nad inną drogą.
  • "tama oddzielająca" ma za zadanie rozdzielić przestrzenie/prądy powietrza, zwykle przez zamknięcie jednego z przekrojów i wymuszenie przepływu inną drogą. Nie jest to jednak "most", tylko przegroda w wyrobisku.
  • "tama izolacyjna" służy do izolowania rejonu (np. pożarowego lub niebezpiecznego) poprzez możliwie szczelne odcięcie dopływu powietrza. Jej cechą jest szczelność i trwałość odcięcia, a nie prowadzenie strugi powietrza nad/przez inny prąd.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na rysunku widzisz element przypominający "przerzut" lub wyraźne skrzyżowanie dróg powietrza bez mieszania strug, myśl o moście wentylacyjnym. Gdy widzisz przegrodę zamykającą przekrój wyrobiska (częściowo lub całkowicie), rozważ odpowiednie typy tam zależnie od celu: regulacja, oddzielenie lub izolacja.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Most wentylacyjny to budowla wentylacyjna, która pozwala przeprowadzić prąd powietrza nad/obok innym wyrobiskiem lub inną drogą przepływu tak, aby strugi się nie mieszały. Stosuje się go, gdy układ wyrobisk wymusza skrzyżowanie dróg przewietrzania.
Most zwykle pokazuje "przerzut" lub skrzyżowanie dróg powietrza z zachowaniem rozdziału strug. Tama wygląda jak przegroda zamykająca przekrój wyrobiska (częściowo lub całkowicie). Klucz to funkcja: most prowadzi powietrze, a tama je dławí/rozdziela/odcina.
Tama regulacyjna służy do sterowania ilością powietrza (zmiana oporu i rozdziału przepływów) i zwykle nie musi być maksymalnie szczelna. Tama izolacyjna ma odciąć rejon i ograniczyć dopływ powietrza, więc priorytetem jest szczelność i trwałe odizolowanie.
Tama oddzielająca ma rozdzielić przestrzenie lub prądy powietrza w wyrobiskach, aby powietrze płynęło zaplanowaną drogą i nie tworzyło niepożądanych połączeń. W praktyce pomaga kierować przewietrzanie do właściwego rejonu i ograniczać krótkie obiegi.
Most wentylacyjny stosuje się wtedy, gdy w układzie wyrobisk dwie drogi przepływu muszą się skrzyżować albo gdy trzeba przeprowadzić prąd powietrza ponad inną przestrzenią. Celem jest utrzymanie rozdziału strug i zapobieganie mieszaniu się powietrza świeżego z zużytym.
Najczęstsze są pomyłki wynikające z podobieństwa nazw ("tama" vs "most") oraz oceniania tylko kształtu bez funkcji. Uczniowie wybierają "tamę", bo kojarzy się z przegrodą, mimo że rysunek pokazuje przeprowadzenie kanału powietrza nad inną drogą.
Most wentylacyjny sam w sobie nie jest nastawą do regulacji ilości powietrza jak tama regulacyjna. Jego podstawową rolą jest umożliwienie skrzyżowania dróg przepływu bez mieszania strug. Ilość powietrza wynika głównie z oporów sieci i ustawień regulacyjnych.
Na egzaminach często pojawiają się: mosty wentylacyjne, różne typy tam, drzwi wentylacyjne, lutnie oraz schematy kierunków przepływu. Warto uczyć się poprzez zestawienie: jak wygląda obiekt oraz jaki ma cel (regulacja, rozdział, izolacja, przeprowadzenie strugi).
Rozdział prądów zapewnia doprowadzenie świeżego powietrza do przodków i odprowadzenie powietrza zużytego bez recyrkulacji. Ogranicza mieszanie się powietrza z rejonów o gorszej jakości (np. zadymionych, zanieczyszczonych). Budowle takie jak mosty i tamy pomagają utrzymać właściwy obieg.
Najlepiej ćwiczyć na schematach: najpierw nazwij funkcję (regulacja, oddzielenie, izolacja, skrzyżowanie strug), potem dopasuj nazwę budowli. Pomaga też nauka cech charakterystycznych na rysunkach (przegroda w przekroju wyrobiska vs "przerzut" kanału).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Most wentylacyjny to budowla umożliwiająca skrzyżowanie dwóch dróg przepływu powietrza lub obejście przeszkody tak, by prądy nie mieszały się."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z aerologii górniczej (przewietrzanie wyrobisk, sieci wentylacyjne)
  • Podręczniki/kompendia dotyczące budowli wentylacyjnych w kopalniach podziemnych
  • Rysunki i schematy budowli wentylacyjnych (mosty, tamy, drzwi wentylacyjne) stosowane w szkoleniach zakładowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego