W zadaniach z rozpoznawania charakterystyk przekaźników (elementów progowych) analizuje się zwykle dwie cechy: liczbę położeń (stanów wyjścia) oraz obecność histerezy.
"Trójpołożeniowego bez histerezy." oznacza, że wyjście może przyjmować trzy rozłączne poziomy/stany (np. niski, średni, wysoki) zależnie od wartości sygnału wejściowego. Na wykresie wejście-wyjście jest to najczęściej widoczne jako trzy "półki" (trzy poziome odcinki) oraz dwa punkty graniczne rozdzielające zakresy wejścia, ale bez rozdzielenia progów dla narastania i opadania.
Histereza to zjawisko, w którym próg zadziałania przy narastaniu sygnału jest inny niż próg powrotu przy opadaniu. Graficznie daje to "pętlę": dla tego samego wejścia układ może być w innym stanie w zależności od tego, czy sygnał dochodzi od dołu, czy od góry. Jeżeli na charakterystyce widoczna jest tylko jedna granica przełączenia (bez pętli), to mówimy o braku histerezy.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Dwupołożeniowego z histerezą." opisuje typowy element dwustanowy, który ma dwa stany i dwa różne progi (górny i dolny). Taki wykres nie pokazuje trzeciego poziomu wyjścia, więc nie pasuje do charakterystyki trójpołożeniowej.
- "Trójpołożeniowego z histerezą." wymagałby jednocześnie trzech stanów oraz pętli histerezy (inne progi w zależności od kierunku zmian) co dawałoby bardziej złożoną charakterystykę. Jeśli wykres nie ma pętli, ta odpowiedź odpada.
- "Dwupołożeniowego bez histerezy." odpowiada prostemu progowi z jednym progiem i tylko dwoma stanami. Jeżeli charakterystyka pokazuje trzy poziomy, to nie może to być element dwupołożeniowy.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw policz liczbę poziomów wyjścia (2 czy 3), a dopiero potem szukaj histerezy (pętli lub dwóch progów dla przeciwnych kierunków zmian).
