KWALIFIKACJA MOT2 + MOT5 + MOT6 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 8.
Na rysunku przedstawiono elementy układu hamulcowego
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek elementów układu hamulcowego, w szczególności hamulca tarczowego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "tarczowego jednotłoczkowego." jest właściwa, gdy na rysunku widać hamulec tarczowy z zaciskiem mającym jeden tłoczek roboczy.
Warianty "dwutłoczkowy" i "czterotłoczkowy" dotyczą zacisków z większą liczbą tłoczków, a "bębnowy" ma szczęki i bęben zamiast tarczy oraz zacisku.

Pełne wyjaśnienie:

Hamulce w pojazdach najczęściej spotkasz jako tarczowe lub bębnowe. W hamulcu tarczowym elementem ciernym jest tarcza, a docisk realizuje zacisk hamulcowy z tłoczkiem (lub tłoczkami), który wypycha klocki na tarczę. W hamulcu bębnowym zamiast tarczy występuje bęben, a elementy robocze to szczęki rozpierane wewnątrz bębna.

Odpowiedź "tarczowego jednotłoczkowego." jest poprawna, gdy rysunek przedstawia hamulec tarczowy i jednocześnie widać, że zacisk ma jeden tłoczek roboczy (typowo jest to zacisk pływający, gdzie jeden tłoczek dociska klocek od strony wewnętrznej, a drugi klocek dociskany jest przez przesuw zacisku).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "tarczowego dwutłoczkowego." byłoby właściwe tylko wtedy, gdy na zacisku widać dwa tłoczki (np. po tej samej stronie lub po przeciwnych stronach w zależności od konstrukcji). Jeśli rysunek pokazuje jeden tłoczek, ta odpowiedź nie pasuje.
  • "bębnowego." nie pasuje, jeśli na rysunku jest tarcza i zacisk. W bębnowym rozpoznasz zespół szczęk, sprężyn, cylinderka i bębna, a nie tarczy.
  • "tarczowego czterotłoczkowego." dotyczy zacisków wielotłoczkowych (często spotykanych w mocniejszych układach), gdzie liczba tłoczków jest wyraźnie większa. Jeśli na rysunku nie ma czterech tłoczków, wybór wynika zwykle z błędnego założenia, że "więcej tłoczków" to standard.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozpoznaj rodzaj hamulca (tarcza+zacisk vs bęben+szczęki), a dopiero potem policz/rozpoznaj liczbę tłoczków w zacisku. To ogranicza pomyłki wynikające z pośpiechu i powierzchownej oceny rysunku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To hamulec tarczowy, w którym zacisk ma jeden tłoczek roboczy dociskający klocek do tarczy (często zacisk pływający). Drugi klocek dociskany jest dzięki przesuwowi zacisku, a nie przez osobny tłoczek.
W tarczowym zobaczysz tarcze i zacisk obejmujący tarczę. W bębnowym charakterystyczne są szczęki, sprężyny i bęben (brak zacisku na tarczy).
Liczba tłoczków wpływa na sposób i równomierność docisku klocków oraz konstrukcję zacisku. Ma też znaczenie przy doborze części (zacisk, zestaw naprawczy) i przy ocenie, jak zbudowany jest dany układ hamulcowy.
Najczęściej jest to zacisk pływający: jeden tłoczek znajduje się po stronie wewnętrznej, a cały zacisk może się przesuwać na prowadnicach. Dzięki temu dociskany jest również klocek po stronie zewnętrznej.
Nie zawsze. Więcej tłoczków może poprawiać rozkład nacisku, ale układ musi być dobrany do masy pojazdu, tarcz i klocków. W wielu autach jednotłoczkowy zacisk pływający jest w pełni wystarczający i popularny.
Częściej w pojazdach o większej mocy lub w wersjach sportowych, gdzie potrzebna jest większa skuteczność i odporność na przegrzewanie. Na rysunkach zwykle widać większy zacisk i kilka tłoczków po obu stronach tarczy.
W bębnowym pracują szczęki wewnątrz bębna, a mechanizm ma sprężyny i rozpierak/cylinderek. W tarczowym pracują klocki na tarczy, a kluczowym elementem jest zacisk.
Najczęściej przez pośpiech i szukanie jednego "znaku rozpoznawczego". Jeśli nie sprawdzą, czy jest tarcza i zacisk, mogą błędnie uznać okrągły element za bęben. Pomaga analiza całego zespołu.
Ćwicz rozpoznawanie: tarcza, zacisk, tłoczek, klocki oraz: bęben, szczęki, cylinderek. Oglądaj schematy i zdjęcia serwisowe oraz porównuj konstrukcje. Na egzaminie najpierw określ typ hamulca, potem wariant zacisku.
Uczniowie mylą prowadnice lub obudowę zacisku z tłoczkami albo zakładają "na oko", że skoro zacisk jest większy, to ma więcej tłoczków. Warto szukać okrągłych gniazd tłoczków i ocenić ich liczbę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Hamulce tarczowe" https://pl.wikipedia.org/wiki/Hamulec_tarczowy (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL) – "Hamulce bębnowe" https://pl.wikipedia.org/wiki/Hamulec_b%C4%99bnowy (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (EN) – "Disc brake" (sekcja o zaciskach i tłoczkach) https://en.wikipedia.org/wiki/Disc_brake (accessed 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcje serwisowe producentów pojazdów dotyczące hamulców (opis zacisku, wymiana klocków, odpowietrzanie)
  • Materiały dydaktyczne z budowy podwozia i układów hamulcowych w technice samochodowej
  • Katalogi części (OEM/aftermarket) z podziałem na typy zacisków i liczbę tłoczków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego