KWALIFIKACJA DRM4 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 16.
Na rysunku przedstawiono narzędzie przeznaczone do ręcznej obróbki drewna metodą
Ilustracja przedstawia narzędzie stolarskie, które jest ręcznym strugiem do obróbki drewna.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Struganie to ręczna obróbka skrawaniem, w której narzędzie z ostrzem zdejmuje cienkie wióry i wyrównuje powierzchnię drewna. Piłowanie służy głównie do rozdzielania materiału brzeszczotem, frezowanie wykonuje się frezem (zwykle maszynowo), a szlifowanie polega na ścieraniu materiału ziarnem ściernym.

Pełne wyjaśnienie:

Prawidłowa odpowiedź to strugania, ponieważ narzędzia do strugania są przeznaczone do ręcznej obróbki skrawaniem: ostrze zdejmuje z powierzchni drewna cienkie warstwy materiału w postaci wiórów. Efektem jest wyrównanie i wygładzenie powierzchni oraz nadanie jej właściwego kształtu lub wymiaru w zakresie obróbki wykańczającej.

Odpowiedź piłowania jest niepoprawna, bo piłowanie polega na cięciu materiału narzędziem z uzębionym brzeszczotem. Celem jest rozdzielenie elementu (przecięcie), a nie równomierne wyrównywanie całej płaszczyzny poprzez zdejmowanie cienkich wiórów.

Odpowiedź frezowania także nie pasuje, ponieważ frezowanie to obróbka skrawaniem realizowana narzędziem wieloostrzowym (frezem), najczęściej w procesie maszynowym. W kontekście narzędzi ręcznych rozpoznawalnych na rysunku frezowanie nie jest typową "ręczną metodą" w tym samym sensie, co struganie.

Odpowiedź szlifowania jest błędna, bo szlifowanie jest obróbką ścierną: materiał usuwa się ziarnem ściernym (papierem/taśmą/krążkiem), a nie ostrzem skrawającym. Daje inne charakterystyczne ślady i zwykle stosuje się je po operacjach skrawania do końcowego wykończenia.

Wskazówka egzaminacyjna: aby odróżniać metody, pytaj siebie, czy narzędzie usuwa materiał ostrzem (skrawanie, np. struganie), zębami (cięcie, piłowanie), czy ziarnem ściernym (szlifowanie). To pomaga nawet wtedy, gdy rysunek jest uproszczony.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Struganie to ręczna lub maszynowa obróbka skrawaniem, w której ostrze zdejmuje cienkie warstwy drewna (wióry), aby wyrównać powierzchnię i uzyskać żądany wymiar. Typowe jest uzyskanie gładkiej, równej płaszczyzny przed dalszym wykończeniem.
Szukaj cech narzędzia z ostrzem skrawającym ustawionym tak, by zdejmować wiór z powierzchni. Narzędzia do strugania nie mają brzeszczotu z zębami jak piła ani powierzchni z ziarnem ściernym jak papier ścierny.
Piłowanie służy głównie do przecinania i rozdzielania elementu brzeszczotem z zębami. Struganie służy do wyrównywania i wygładzania powierzchni przez skrawanie cienkich warstw. Różny jest cel operacji i ślad na drewnie.
Szlifowanie usuwa materiał przez ścieranie ziarnem ściernym (np. papierem), zwykle zostawiając drobne rysy kierunkowe. Struganie usuwa materiał ostrzeniem i wytwarza wióry, a powierzchnia bywa równa bez "pyłu" typowego dla szlifowania.
Struganie stosuje się, gdy trzeba wyrównać płaszczyznę, usunąć niewielkie nierówności, dopasować wymiar lub przygotować powierzchnię pod klejenie i montaż. W praktyce często poprzedza ono dokładniejsze wykończenie, np. lekkie szlifowanie.
W ujęciu egzaminacyjnym frezowanie kojarzy się przede wszystkim z obróbką narzędziem wieloostrzowym (frezem) wykonywaną na maszynach. W pracach ręcznych częściej rozpoznaje się struganie, piłowanie i szlifowanie jako podstawowe metody.
Po struganiu zwykle widać równą powierzchnię z delikatnymi, długimi śladami prowadzenia narzędzia, a w trakcie pracy powstają wióry. To odróżnia struganie od szlifowania, gdzie dominują drobne rysy i pył.
Najczęściej myli się metody przez skojarzenia: "wygładzanie" = szlifowanie. Warto sprawdzić, czy narzędzie skrawa (ostrze i wióry), tnie (zęby i brzeszczot), czy ściera (ziarno ścierne i pył).
Ucz się zestawami: nazwa narzędzia → metoda obróbki → charakterystyczny element roboczy → ślad na drewnie. Pomaga też praktyka: obejrzenie narzędzi w warsztacie i wykonanie krótkich prób na odpadach, by zapamiętać efekt.
Najbardziej mylące bywa szlifowanie, bo wiele osób kojarzy wykończenie powierzchni tylko z papierem ściernym. Frezowanie bywa "techniczną" pułapką, bo też jest skrawaniem, ale zwykle dotyczy obróbki maszynowej, nie typowo ręcznej.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że struganie to ręczna obróbka skrawaniem, w której narzędzie z ostrzem zdejmuje cienkie wióry i wyrównuje powierzchnię drewna.

Źródła:

  • Encyklopedia PWN: hasło "struganie" – opis obróbki skrawaniem drewna (encyklopedia.pwn.pl).
  • Encyklopedia PWN: hasło "szlifowanie" – opis obróbki ściernej (encyklopedia.pwn.pl).

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium: podstawy obróbki drewna i narzędzia ręczne (rozdziały o skrawaniu i ścieraniu)
  • Katalogi i instrukcje producentów narzędzi stolarskich (działy: strugi, pilniki/raszple, papiery ścierne)
  • Materiały dydaktyczne szkół branżowych: rozpoznawanie narzędzi i śladów obróbki na drewnie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego