KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2025 (test 2)

PYTANIE NR 5.
Na rysunku przedstawiono pomiar długości przedmiotu mikrometrem. Właściwy odczyt wskazań przyrządu pomiarowego to
Ilustracja przedstawia mikrometr używany do pomiaru długości przedmiotu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynik odczytu z mikrometru otrzymuje się przez zsumowanie wskazania na tulei (część w mm i ewentualnie 0,5 mm) oraz wskazania na bębenku (setne mm).
Na rysunku suma tych wskazań daje 14,28 mm, dlatego ta wartość jest właściwym odczytem.

Pełne wyjaśnienie:

Odczyt z mikrometru wykonuje się zawsze jako sumę dwóch wskazań:

  • tuleja (skala główna) pokazuje pełne milimetry, a w wielu mikrometrach także połówki milimetra (0,5 mm),
  • bębenek (skala obrotowa) pokazuje część ułamkową milimetra – najczęściej setne mm (0,01 mm) odczytywane na linii odniesienia.

W przedstawionym pomiarze właściwy zapis to 14,28 mm, ponieważ odpowiada on poprawnemu dodaniu części "całkowitej" z tulei oraz części "setnej" z bębenka.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 19,28 mm sugeruje poprawną część setną (0,28), ale zawyżoną część w milimetrach – to typowy błąd pominięcia właściwego położenia kreski odniesienia i "dopatrzenia się" większej liczby pełnych mm.
  • 14,32 mm ma poprawną część całkowitą, ale inną część ułamkową; taki wynik powstaje przy błędnym odczycie bębenka (np. przesunięcie o kilka działek lub odczyt z niewłaściwej kreski).
  • 32,14 mm jest nielogiczne dla tego ustawienia przyrządu i wskazuje na pomylenie sposobu odczytu lub przypadkowe zestawienie cyfr (błąd zapisu i miejsca dziesiętnego).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw odczytaj tuleję (mm i ewentualnie 0,5 mm), dopiero potem bębenek (setne mm). Na końcu zapisz wynik w mm z przecinkiem dziesiętnym.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odczyt wykonuje się jako sumę: skali na tulei (pełne mm i ewentualnie 0,5 mm) oraz skali na bębenku (najczęściej setne mm). Najpierw odczytaj część w mm, potem dopasuj wartość z bębenka do linii odniesienia i dodaj.
Skala na tulei (nieruchoma) pokazuje część "główną" wyniku, czyli pełne milimetry, a w wielu konstrukcjach także połówki milimetra. To pierwszy etap odczytu. Pominięcie tulei jest częstą przyczyną zawyżania lub zaniżania wyniku.
Skala na bębenku (obrotowa) pokazuje część ułamkową milimetra. W typowym mikrometrze warsztatowym jedna działka odpowiada 0,01 mm. Odczytujesz tę wartość na linii odniesienia na tulei i dodajesz do wartości ze skali głównej.
W wielu mikrometrach na tulei jest dodatkowe oznaczenie połówki milimetra (0,5 mm). Wynika to z konstrukcji śruby mikrometrycznej i sposobu podziału skali głównej. Jeśli krawędź bębenka minęła kreskę 0,5 mm, trzeba ją doliczyć do wyniku.
Najczęstsze pomyłki to: odczyt tylko z bębenka (bez tulei), pominięcie 0,5 mm, odczyt z niewłaściwej kreski odniesienia, przesunięcie o kilka działek oraz błędny zapis miejsca dziesiętnego. Pomaga zasada: tuleja najpierw, bębenek na końcu.
Zwykle tak: mikrometr warsztatowy często umożliwia odczyt do 0,01 mm, a typowa suwmiarka do 0,02 mm lub 0,05 mm (zależnie od wykonania). W praktyce dokładność zależy też od stanu przyrządu, siły docisku i umiejętności pomiaru.
Docisk powinien być stały i niewielki, aby nie odkształcić mierzonego elementu ani nie "dokręcić" wyniku. W mikrometrach stosuje się do tego zwykle mechanizm zapadkowy (sprzęgiełko). Na egzaminie zwracaj uwagę, by odczyt był po ustaleniu kontaktu, bez nadmiernej siły.
Mikrometr przydaje się przy kontroli średnic i grubości elementów o małych tolerancjach, np. czopów wałów, sworzni, tulei, podkładek regulacyjnych. Pozwala ocenić zużycie i dobrać część zamienną lub zdecydować o regeneracji elementu.
Najprościej zamknąć mikrometr "na zero" (styk powierzchni pomiarowych) używając stałego docisku i sprawdzić, czy wskazanie wynosi 0,00 mm. Jeśli nie, przyrząd może wymagać nastawy lub wzorcowania. Błąd zerowania powoduje stałe zawyżenie lub zaniżenie wszystkich pomiarów.
Wynik zapisuj w milimetrach z przecinkiem dziesiętnym, zgodnie z dokładnością odczytu (np. do 0,01 mm). Najpierw wpisz wartość ze skali głównej, następnie dopisz część setną z bębenka. Unikaj zamiany przecinka na kropkę, jeśli wymagany jest polski zapis liczby.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i karty stanowiskowe dotyczące mikrometrów w metrologii warsztatowej
  • Podręczniki do metrologii/rysunku technicznego dla kształcenia zawodowego (dział: przyrządy pomiarowe)
  • Materiały producentów mikrometrów (opisy skal i przykłady odczytu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego