KWALIFIKACJA TWO3 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 34.
Na rysunku przedstawiono pracownika wykonującego pomiar
Na ilustracji widzimy pracownika ubrany w niebieski kombinezon roboczy i czapkę z daszkiem, który wykonuje pomiar grubości
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "grubości poszycia kadłuba", ponieważ pokazana czynność dotyczy kontroli parametru geometrycznego blachy (grubości), typowej przy ocenie zużycia/korozyjnych ubytków.
Pozostałe propozycje odnoszą się do cech wymagających innych metod: "wytrzymałość" to analiza konstrukcyjna, "uszkodzenia" to oględziny/defektoskopia, a "twardość" mierzy się twardościomierzem.

Pełne wyjaśnienie:

Odpowiedź "grubości poszycia kadłuba" jest właściwa, ponieważ kontrola poszycia kadłuba bardzo często polega na sprawdzeniu aktualnej grubości blachy. Taki pomiar wykonuje się m.in. w celu oceny ubytków korozyjnych, zużycia eksploatacyjnego lub weryfikacji, czy element spełnia wymagania naprawy i dalszej eksploatacji. Charakterystyczne jest to, że mierzy się konkretną wielkość geometryczną (grubość), a wynik podaje się zwykle w milimetrach.

Odpowiedź "wytrzymałości konstrukcji" jest nieprawidłowa, bo wytrzymałość nie wynika z jednego prostego pomiaru wykonywanego na fragmencie poszycia. Ocena wytrzymałości wymaga obliczeń, analizy obciążeń, modelu konstrukcji oraz często zestawu danych materiałowych i pomiarowych, a nie pojedynczego przyłożenia przyrządu do blachy.

Odpowiedź "uszkodzeń kadłuba" także jest nieprawidłowa w tej formie, ponieważ "uszkodzenia" to pojęcie szerokie: pęknięcia, wgniecenia, rozwarstwienia, nieszczelności. Ich wykrywanie może wymagać oględzin, pomiarów geometrii, prób szczelności albo metod NDT ukierunkowanych na wady. Sam pomiar grubości może pośrednio wskazywać degradację (np. korozję), ale nie jest tożsamy z ogólnym "pomiarem uszkodzeń".

Odpowiedź "twardości blachy" jest błędna, bo twardość jest własnością materiałową i bada się ją twardościomierzem (metodami wgłębnikowymi lub przenośnymi), a nie typowym przyrządem do kontroli grubości. W praktyce stoczniowej rozróżnienie tych dwóch kontroli jest istotne: grubość odpowiada na pytanie "ile materiału zostało", a twardość na pytanie "jakie właściwości ma materiał".

  • Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na ilustracji widać przyrząd przykładany punktowo do powierzchni blachy i kontekst dotyczy poszycia, najczęściej chodzi o pomiar grubości (kontrola ubytków, korozji, zużycia).
  • Typowy błąd: wybór odpowiedzi z bardziej "ogólnym" brzmieniem (np. "wytrzymałość", "uszkodzenia") zamiast parametru, który da się bezpośrednio zmierzyć jako jedną liczbę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To kontrola, ile faktycznie ma milimetrów blacha poszycia w danym miejscu. Służy do oceny zużycia (np. korozji) i do decyzji, czy element można pozostawić, naprawić (wstawką) czy wymienić.
W praktyce często stosuje się mierniki ultradźwiękowe grubości, które pozwalają mierzyć grubość z jednej strony elementu. W warsztacie spotyka się też metody mechaniczne (np. na próbce), ale na kadłubie dominuje pomiar UT.
Bo ubytki grubości oznaczają mniejszy przekrój nośny i potencjalnie mniejszą trwałość elementu. Pomiar pozwala szybko wskazać miejsca osłabione korozją oraz zaplanować naprawę, zanim dojdzie do nieszczelności lub pęknięć.
Nie. Pomiar grubości daje liczbę (np. w mm) i mówi o ubytku materiału. "Uszkodzenia" to szersza kategoria (pęknięcia, wgniecenia, rozwarstwienia) i do ich wykrywania stosuje się inne metody: oględziny, pomiary geometrii, próby szczelności lub badania NDT ukierunkowane na wady.
Często kontroluje się strefy narażone na korozję i ścieranie: okolice linii wodnej, zęzy, okolice odpływów, połączenia spawane, miejsca zalegania wody i osadów. W praktyce zakres zależy od planu przeglądu i historii eksploatacji.
Najczęściej myli się pomiar parametru geometrycznego z oceną "wytrzymałości" lub "uszkodzeń". Uczeń wybiera bardziej ogólną odpowiedź, zamiast tej, która odpowiada mierzalnej wielkości. Pomaga pytanie kontrolne: "czy to da się odczytać jako jedną liczbę w mm?"
Twardość to własność materiału związana z odpornością na odkształcenie miejscowe. Mierzy się ją twardościomierzem (metodami wgłębnikowymi lub przenośnymi), a nie miernikiem grubości. Inny jest też cel: twardość dotyczy materiału, a grubość dotyczy wymiaru elementu.
Gdy grubość jest wyraźnie mniejsza od wartości nominalnej lub gdy w siatce pomiarowej widać lokalne "dołki" i duże różnice między punktami. Takie rozrzuty często wynikają z korozji wżerowej albo nierównomiernego zużycia eksploatacyjnego.
Zwykle usuwa się luźną rdzę, farbę w miejscu pomiaru i zanieczyszczenia, aby zapewnić stabilny kontakt głowicy/przyrządu. W pomiarach UT stosuje się też sprzęgacz. Zła powierzchnia kontaktu zwiększa ryzyko błędnego odczytu.
W pomiarze twardości typowy jest docisk wgłębnika i odczyt związany z odciskiem/uderzeniem. W pomiarze grubości częściej widać przykładanie sondy do blachy i odczyt wartości grubości. Gdy w treści pojawia się poszycie kadłuba, najczęściej chodzi o kontrolę ubytków grubości.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 57% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • ISO 16809:2017, Non-destructive testing — Ultrasonic thickness measurement
  • ISO 16810:2012, Non-destructive testing — Ultrasonic testing — General principles
  • Olympus, "38DL PLUS Ultrasonic Thickness Gauge" User's Manual / Instructions for Use (dokument producenta, opis zasad pomiaru grubości)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi mierników grubości (ultradźwiękowych) stosowanych w stoczniach
  • Materiały dydaktyczne z metrologii warsztatowej (pomiary blach, tolerancje, błędy pomiaru)
  • Wprowadzenie do badań nieniszczących (NDT) w budowie/remoncie statków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego