KWALIFIKACJA ELE8 + ELE9 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 4.
Na rysunku przedstawiono schemat dźwigu osobowego z napędem hydraulicznym
Ilustracja przedstawia schemat dźwigu osobowego z napędem hydraulicznym, co jest związane z kwalifikacją zawodową TECHNIK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Siłownik centralny to pojedynczy cylinder ustawiony w osi kabiny i podnoszący ją od spodu. Na schemacie tłok znajduje się dokładnie pod środkiem podłogi kabiny (zagłębiony w fundamencie), więc jest to układ z siłownikiem centralnym. Warianty boczne lub wielosiłownikowe wymagałyby siłowników przy bokach kabiny.

Pełne wyjaśnienie:

W dźwigach osobowych z napędem hydraulicznym kabina jest unoszona przez siłownik hydrauliczny (cylinder z tłokiem). Jednym z podstawowych sposobów rozróżniania rozwiązań konstrukcyjnych jest umiejscowienie siłownika względem kabiny.

Siłownik centralny oznacza, że pracuje jeden siłownik ustawiony pionowo w osi kabiny i naciskający bezpośrednio pod jej środkiem. Taki układ daje równomierne rozłożenie sił na kabinę i jest łatwy do rozpoznania na schemacie: widać pojedynczy tłok dokładnie pod środkiem podłogi, a cylinder bywa zagłębiony w szybie/fundamencie.

Na przedstawionym schemacie widoczny jest pojedynczy pionowy tłok umieszczony centralnie pod kabiną, dlatego poprawna odpowiedź to: "z siłownikiem centralnym".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "z siłownikiem bocznym" – w takim rozwiązaniu cylinder znajduje się z boku kabiny, a nie pod jej środkiem. Na rysunku nie widać bocznego posadowienia siłownika.
  • "z dwoma siłownikami bocznymi" – wymagałoby to dwóch cylindrów rozmieszczonych symetrycznie po bokach. Schemat pokazuje tylko jeden siłownik.
  • "z czterema siłownikami bocznymi" – byłby to układ wielosiłownikowy dla dużych obciążeń/szerokich kabin; na rysunku nie ma czterech siłowników ani ich rozstawu.

Wskazówka egzaminacyjna: nie oceniaj typu układu po samym fakcie, że obok jest agregat hydrauliczny. Kluczowe jest położenie cylindra względem kabiny i liczba siłowników widoczna na schemacie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Siłownik centralny to pojedynczy cylinder hydrauliczny ustawiony w osi kabiny, zwykle bezpośrednio pod środkiem jej podłogi. Podnosi kabinę "od spodu", a siły są rozkładane bardziej równomiernie niż w układach bocznych. Na schemacie rozpoznasz go po jednym tłoku pod środkiem kabiny.
Szukaj jednego pionowego tłoka/cylindra umieszczonego dokładnie pod środkiem kabiny. Często cylinder jest narysowany jako element zagłębiony w fundamencie szybu. Jeśli siłownik jest po boku albo widać kilka cylindrów rozmieszczonych symetrycznie, to nie jest układ centralny.
Różnica wynika z położenia cylindra względem kabiny. W układzie centralnym siłownik jest w osi kabiny, a w bocznym znajduje się przy jednym z boków. Układ boczny częściej wymaga elementów prowadzących i rozwiązań wyrównujących obciążenia, bo siła nie działa idealnie w środku.
To układ wielosiłownikowy, w którym dwa cylindry są umieszczone po bokach kabiny (zwykle symetrycznie). Stosuje się go, gdy potrzebne jest stabilniejsze podparcie i równomierniejsze przenoszenie obciążeń przy większych kabinach lub większej nośności. Na schemacie muszą być widoczne dwa tłoki.
Rozwiązania z wieloma siłownikami (np. czterema) mogą występować w dźwigach o dużych gabarytach lub znacznej nośności, gdzie wymagane jest bardzo równomierne podparcie i stabilność kabiny. Na rysunku technicznym rozpoznasz je po kilku cylindrach rozmieszczonych w sposób symetryczny.
Nie. Agregat hydrauliczny jest elementem zasilania układu i pojawia się zarówno przy siłowniku centralnym, jak i bocznym czy wielosiłownikowym. O typie układu decyduje przede wszystkim położenie cylindra względem kabiny oraz liczba siłowników widoczna na schemacie.
W napędzie bezpośrednim siłownik działa bezpośrednio na kabinę (tłok podnosi ją wprost). W napędzie pośrednim siłownik napina układ lin i krążków, a kabina jest podnoszona pośrednio przez to przełożenie. To inny podział niż "centralny/boczny", więc trzeba uważać, by nie mieszać kryteriów.
Najczęściej myli się kryteria: część osób ocenia typ po obecności agregatu, a nie po położeniu cylindra. Inny błąd to założenie, że "hydrauliczny = centralny" bez analizy rysunku. Zdarza się też niedokładne liczenie elementów i przeoczenie, że na schemacie jest tylko jeden siłownik.
Pomaga położenie tłoka względem kabiny (pod środkiem), narysowany cylinder w osi pionowej oraz połączenie przewodem z agregatem hydraulicznym. Często widać też, że cylinder jest zagłębiony poniżej poziomu podłoża. Te cechy razem wskazują na układ centralny.
Ćwicz rozpoznawanie schematów: centralny vs boczny vs wielosiłownikowy oraz bezpośredni vs pośredni. Ucz się nazw elementów (kabina, siłownik, cylinder, tłok, agregat, przewód) i zwracaj uwagę na to, co jest "w osi", a co "z boku". Na egzaminie zawsze licz widoczne siłowniki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Siłownik centralny to pojedynczy cylinder ustawiony w osi kabiny i podnoszący ją od spodu."

Źródła:

  • PN-EN 81-2: "Przepisy bezpieczeństwa dotyczące budowy i instalowania dźwigów — Część 2: Dźwigi hydrauliczne" (tytuł normy; terminologia i ogólne wymagania bezpieczeństwa dla dźwigów hydraulicznych).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z budowy i działania dźwigów hydraulicznych (schematy: siłownik centralny vs boczny)
  • Instrukcje producentów dźwigów hydraulicznych (opis układu siłownika i prowadzenia kabiny)
  • Norma PN-EN 81-2 (w zakresie ogólnych wymagań bezpieczeństwa dla dźwigów hydraulicznych) – do orientacji w terminologii

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego