KWALIFIKACJA DRM4 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 13.
Na rysunku przedstawiono schemat uzębienia piły tarczowej do cięcia tworzyw sztucznych i laminatów.
Ile wynosi wartość kąta natarcia zęba tej piły?
Ilustracja przedstawia schemat uzębienia piły tarczowej, używanej do cięcia tworzyw sztucznych i laminatów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kąt natarcia to kąt związany z geometrią zęba, wpływający na "agresywność" skrawania i sposób formowania wióra. W tym zadaniu jego wartość należy odczytać bezpośrednio ze schematu uzębienia przedstawionego na rysunku. Z oznaczenia na rysunku wynika, że kąt natarcia ma wartość .

Pełne wyjaśnienie:

Kąt natarcia jest jednym z podstawowych parametrów geometrii zęba narzędzia skrawającego (w tym piły tarczowej). Opisuje on ustawienie powierzchni natarcia/ostrza względem kierunku ruchu skrawania i w praktyce wpływa m.in. na:

  • łatwość wcinania się zęba w materiał,
  • wielkość sił skrawania,
  • kształtowanie wióra oraz ryzyko przegrzewania,
  • jakość krawędzi po cięciu (ważne przy laminatach i tworzywach).

W zadaniu nie wykonuje się obliczeń – należy poprawnie zidentyfikować, który kąt na schemacie jest kątem natarcia, a następnie odczytać jego wartość. Z rysunku wynika, że wskazany kąt natarcia ma wartość .

Dlaczego pozostałe wartości nie pasują? Odpowiedzi 10° i 15° są typowymi "kuszącymi" wartościami spotykanymi w różnych narzędziach i mogą wynikać z pamięciowego skojarzenia, ale w tym pytaniu liczy się odczyt z konkretnego schematu. Natomiast 45° jest wartością skrajnie dużą jak na kąt natarcia zęba piły tarczowej i częściej kojarzy się z innymi kątami w geometrii lub z wartościami pomocniczymi na rysunkach, dlatego wybór tej odpowiedzi zwykle oznacza pomylenie oznaczeń.

Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz liczbę, upewnij się, że patrzysz na właściwy kąt – na schematach uzębienia często występuje kilka kątów (np. przyłożenia, wierzchołkowy, natarcia), a ich położenie na rysunku jest kluczowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kąt natarcia to parametr geometrii zęba określający ustawienie powierzchni natarcia ostrza względem kierunku skrawania. Wpływa na łatwość wcinania, siły skrawania i tworzenie wióra. W praktyce dobiera się go do materiału i wymaganej jakości krawędzi.
Najpierw znajdź powierzchnię natarcia (tę "atakującą" materiał) oraz powierzchnię przyłożenia (za ostrzem). Kąt natarcia jest związany z powierzchnią natarcia, a kąt przyłożenia z powierzchnią przyłożenia. Pomaga też sprawdzenie, przy której linii odniesienia kąt jest opisany.
Laminaty mają twardszą, kruchą warstwę wierzchnią, która łatwo się wykrusza. Z tego powodu dobiera się geometrię i uzębienie ograniczające wyszczerbienia oraz zapewniające czyste cięcie. Sama "agresywność" ostrza, korzystna w drewnie, może pogorszyć krawędź laminatu.
Najczęstsze błędy to: pomylenie nazw kątów (natarcia vs przyłożenia), odczyt innego oznaczenia kątowego z rysunku, przyjęcie wartości "z pamięci" zamiast z grafiki oraz nieuwzględnienie, że kąt może być zaznaczony względem konkretnej linii odniesienia.
Nie. Zbyt duży kąt natarcia może zwiększać "ciągliwość" skrawania, powodować gorszą stabilność, wzrost drgań i problemy z jakością krawędzi w materiałach kruchych lub warstwowych. Dobór jest kompromisem między wydajnością, trwałością ostrza i jakością cięcia.
Jeśli rysunek zawiera już oznaczenie kąta (łuk i wartość), zwykle chodzi o odczyt. Obliczenia pojawiają się, gdy podane są wymiary/relacje geometryczne bez bezpośredniej wartości kąta. W tym typie zadań kluczowe jest rozpoznanie, co dokładnie zostało na schemacie opisane.
Zidentyfikuj ostrze (krawędź skrawającą) i kierunek ruchu skrawania. Następnie sprawdź, czy łuk kąta jest narysowany przy powierzchni natarcia danego zęba, a nie przy innej krawędzi lub przy wierzchołku. Pomocne jest też śledzenie strzałek/oznaczeń na schemacie.
Kąt natarcia wpływa na sposób odrywania materiału i na nagrzewanie w strefie skrawania. Nieodpowiednia geometria może zwiększyć ryzyko zadziorów, przypaleń lub lokalnego topienia tworzywa. Dlatego do tworzyw dobiera się tarcze i parametry pracy tak, by cięcie było stabilne i "chłodne".
Najczęściej widać zarys pojedynczego zęba, opis powierzchni (natarcia/przyłożenia) oraz łuki kątów przy odpowiednich krawędziach. Mogą też wystąpić symbole stopni (°) i linie odniesienia. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest, by połączyć nazwę kąta z miejscem jego zaznaczenia.
Ćwicz rozpoznawanie elementów zęba i podstawowych kątów na schematach oraz łącz je z zastosowaniem (drewno, laminat, tworzywa). Warto przeglądać karty narzędzi i katalogi producentów, bo mają czytelne rysunki geometrii. Na egzaminie zawsze najpierw ustal, co dokładnie wskazuje łuk kąta.
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Kąt natarcia to kąt związany z geometrią zęba, wpływający na "agresywność" skrawania i sposób formowania wióra."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne producentów pił tarczowych (katalogi geometrii uzębienia i zastosowań)
  • Podręczniki i skrypty z obróbki skrawaniem oraz narzędzi do cięcia (rozdziały o geometrii ostrza)
  • Ćwiczenia z rysunku technicznego: odczyt kątów i oznaczeń na schematach narzędzi

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego