KWALIFIKACJA GIW9 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 28.
Na rysunku przedstawiono sposób zabudowy zapory pyłowej
Rysunek przedstawia techniczny przekrój poprzeczny wyrobiska korytarzowego w obudowie łukowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rozpoznanie "zapory bocznej" wynika z układu elementów na rysunku: półki z materiałem są zabudowane na ociosach (po bokach wyrobiska), a nie jako układ jedynie poprzeczny "zwykły". Taki schemat wskazuje na wariant boczny, charakterystyczny dla zabudowy przy bokach wyrobiska.

Pełne wyjaśnienie:

Zapora pyłowa jest środkiem profilaktyki przeciwwybuchowej w wyrobiskach podziemnych: jej zadaniem jest ograniczenie rozwoju i skutków wybuchu pyłu (np. węglowego) poprzez wytworzenie w strefie wybuchu intensywnego zapylenia/rozproszenia materiału tłumiącego. W praktyce kluczowe jest poprawne rozpoznanie typu zapory oraz jej zabudowy w przekroju wyrobiska.

Odpowiedź "bocznej." jest poprawna, ponieważ na rysunku widać elementy zapory rozmieszczone na ociosach (po obu bokach wyrobiska): są tam półki boczne z ułożonym sypkim materiałem. Dodatkowo widoczna jest półka środkowa w górnej części przekroju, ale cechą rozstrzygającą jest obecność i rola półek bocznych, które jednoznacznie wskazują na zaporę boczną.

Odpowiedź "zwykłej." jest nieprawidłowa, bo nazwa ta odnosi się do innego wariantu rozwiązań, a na rysunku wyraźnie przedstawiono konstrukcję opartą o półki przy bokach wyrobiska (a nie wyłącznie typowy układ poprzeczny bez tak zaznaczonej zabudowy na ociosach).

Odpowiedź "rozstawnej." jest nieprawidłowa, ponieważ rysunek pokazuje konkretny, stały układ półek i ograniczeń wymiarowych w przekroju, a nie rozwiązanie, którego cechą rozpoznawczą byłaby "rozstawność" jako podstawowy wyróżnik konstrukcyjny.

Odpowiedź "o skróconej długości półek." także jest nieprawidłowa: na rysunku nie jest testowana sama "skrócona długość" jako typ zapory, tylko rodzaj zabudowy (boczna vs inne). Widoczne ograniczenia wymiarowe (np. relacje do H i S) opisują parametry zabudowy, ale nie zmieniają podstawowej klasyfikacji wynikającej z usytuowania półek na ociosach.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "Na rysunku przedstawiono…" najpierw ustal, gdzie są główne elementy (strop/ocios/spąg) i dopiero potem dopasuj nazwę typu zapory do układu konstrukcji, zamiast sugerować się brzmieniem odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapora pyłowa to zabezpieczenie przeciwwybuchowe w wyrobisku, w którym na półkach lub innych elementach umieszcza się materiał sypki. W razie fali wybuchu materiał zostaje poderwany i pomaga ograniczyć rozwój wybuchu pyłu w wyrobisku.
Zapora boczna jest kojarzona z zabudową elementów na ociosach, czyli po bokach wyrobiska. Na schemacie szukaj półek bocznych z materiałem oraz ich rozmieszczenia względem obudowy i szerokości wyrobiska, a nie tylko elementów w osi wyrobiska.
Półki na ociosach wskazują, że materiał tłumiący jest ulokowany przy bokach wyrobiska, co jest cechą rozpoznawczą wariantu bocznego. Ułatwia to odróżnienie typu zapory na rysunku od innych rozwiązań, w których dominuje układ "w poprzek" bez tak wyraźnych półek bocznych.
W tego typu przekrojach H zwykle opisuje wysokość wyrobiska, a S jego szerokość w określonym miejscu (np. między półkami bocznymi). Takie oznaczenia pomagają podać ograniczenia wymiarowe zabudowy (relacje w procentach/udziałach), aby utrzymać prawidłowy prześwit.
To ograniczenie wskazuje, że pewien element (np. położenie półki środkowej względem najwyższego punktu obudowy) nie może przekroczyć 0,3 wysokości wyrobiska. Na egzaminie zwykle nie liczysz tego wprost, tylko rozumiesz, że są to warunki poprawnej zabudowy.
Nie bezpośrednio. Oznaczenie < 0,65S opisuje dopuszczalny wymiar elementu względem szerokości S, czyli parametr wykonania. Rodzaj zapory rozpoznaje się przede wszystkim po układzie elementów (np. obecności półek na ociosach w zaporze bocznej).
Częsty błąd to wybór odpowiedzi po brzmieniu ("zwykła" wydaje się najbardziej ogólna) zamiast analizy rysunku. Drugi błąd to skupienie się na jednym wymiarze i pominięcie rozmieszczenia półek. Pomaga metoda: najpierw lokalizacja elementów (boki/środek), potem dopasowanie nazwy.
W praktyce sprawdza się ją przy odbiorach robót, podczas kontroli BHP oraz w ramach przeglądów profilaktycznych w rejonach zagrożonych wybuchem pyłu. Kontrola obejmuje m.in. rozmieszczenie półek, prześwity, odległości od obudowy oraz stan materiału na półkach.
Zwykle nie. W pytaniach typu "rozpoznaj rodzaj zapory na rysunku" liczby i relacje (H, S, 0,3H, 0,65S) mają pomóc zidentyfikować poprawną zabudowę, ale rozstrzygające jest rozpoznanie układu elementów zapory w przekroju wyrobiska.
Najlepiej uczyć się na schematach: porównuj rysunki różnych typów zapór i zapamiętaj cechy rozpoznawcze (np. półki na ociosach dla zapory bocznej). Dodatkowo ćwicz słownictwo: ocios, strop, spąg, obudowa oraz analizę przekrojów wyrobisk.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Rozpoznanie "zapory bocznej" wynika z układu elementów na rysunku: półki z materiałem są zabudowane na ociosach (po bokach wyrobiska), a nie jako układ jedynie poprzeczny "zwykły"."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe kopalni/WUG dotyczące zagrożeń wybuchem pyłu i profilaktyki przeciwwybuchowej (jeśli dostępne dla uczniów)
  • Podręczniki i skrypty z zakresu wentylacji i zwalczania zagrożeń w górnictwie podziemnym (dział: zapory pyłowe)
  • Rysunki i schematy typów zapór pyłowych omawiane na zajęciach zawodowych oraz instrukcje zakładowe dotyczące ich zabudowy

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego