Na stanowisku pracy zorganizowanym niezgodnie z ergonomią typowym zagrożeniem jest wymuszona, długotrwale utrzymywana pozycja ciała (np. pochylenie tułowia, uniesione barki, wysunięta głowa, brak podparcia przedramion). W takiej sytuacji część mięśni nie wykonuje pracy "ruchowej", ale przez długi czas pozostaje w stałym napięciu, aby stabilizować pozycję.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: "nadmiernym obciążeniem statycznym mięśni utrzymujących wymuszoną pozycję ciała". Obciążenie statyczne jest szczególnie niekorzystne, ponieważ ogranicza ukrwienie pracujących mięśni, sprzyja szybkiemu narastaniu zmęczenia miejscowego i dolegliwości bólowych. W praktyce może to prowadzić do przeciążeń odcinka szyjnego i lędźwiowego kręgosłupa, obręczy barkowej oraz nadgarstków.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "wzrostem wartości wydatku energetycznego" – praca szwaczki jest zwykle pracą o małych przemieszczeniach i niewielkim zaangażowaniu dużych grup mięśni w ruch, więc problemem bywa bardziej lokalne przeciążenie statyczne niż duży całkowity wydatek energetyczny.
- "nadmiernym wzrostem wartości sił w czasie wykonywania prac ręcznych" – w szyciu kluczowe jest tempo, powtarzalność i precyzja, a nie używanie dużych sił. Nieergonomia częściej zwiększa napięcie posturalne niż wymaganą siłę chwytu czy nacisku.
- "ograniczeniem zakresu ruchów roboczych" – zła ergonomia może wpływać na komfort i zasięg, ale najczęściej oceniane ryzyko zdrowotne dotyczy utrzymywania niekorzystnej postawy i powtarzalności, a nie samego "ograniczenia ruchów" jako głównej konsekwencji.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie/ilustracji widzisz pochylenie, brak podparć, skręcenie tułowia lub uniesione barki, najczęściej chodzi o ryzyko przeciążenia statycznego i dolegliwości mięśniowo-szkieletowych, a nie o wysoki wydatek energetyczny.