KWALIFIKACJA GIW3 - STYCZEŃ 2020

"Udostępnienie złoża" to sposób zapewnienia dostępu do złoża, aby można było rozpocząć i prowadzić eksploatację. W górnictwie odkrywkowym typowym rozwiązaniem jest wykonanie wyrobiska od powierzchni terenu i sukcesywne odsłanianie nadkładu oraz złoża.

Odpowiedź "wkopem bezpośrednim" jest właściwa wtedy, gdy rysunek pokazuje dojście do złoża przez wyrobisko odkrywkowe prowadzone z powierzchni – bez konieczności wykonywania pionowych wyrobisk komunikacyjnych. Kluczową cechą jest to, że dostęp powstaje w ramach odkrywki, a prace postępują "od góry" poprzez zdejmowanie warstw nadkładu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

• "szybem górniczym" dotyczy przede wszystkim udostępnienia charakterystycznego dla górnictwa podziemnego. Szyb jest wyrobiskiem w przeważającej mierze pionowym, służącym m.in. transportowi ludzi, urobku i materiałów. Jeżeli rysunek przedstawia odkrywkę, wybór "szybu" jest typową pomyłką wynikającą z przenoszenia pojęć z innego działu górnictwa.
• "wkopem wgłębnym" odnosi się do sytuacji, gdy udostępnienie realizuje się w sposób "wgłębiający" się, zwykle w warunkach, gdy konieczne jest wejście w teren w inny sposób niż prosty wkop od powierzchni (np. związany z ukształtowaniem terenu czy przebiegiem warstw). Jeśli rysunek pokazuje klasyczne wejście do złoża bez takich cech, odpowiedź wgłębna nie jest właściwa.
• "lejem górniczym" to pojęcie, które może kojarzyć się z zagłębieniem lub formą stożkową, jednak nie jest standardowym określeniem sposobu udostępnienia typowym dla planowania odkrywki w takim znaczeniu jak wkop. Gdy rysunek przedstawia regularne wyrobisko/wykop prowadzący do złoża, "lej" nie opisuje poprawnie metody udostępnienia.

Wskazówka egzaminacyjna: przy tego typu zadaniach najpierw ustal, czy schemat dotyczy odkrywki (roboty od powierzchni, skarpy, poziomy/ławki) czy podziemia (pionowe wyrobiska, szyby). Dopiero potem dopasuj termin udostępnienia.