KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 1.
Na rysunku przedstawiono umowny znak, którym na mapie górniczej oznacza się
Ilustracja przedstawia umowny znak stosowany na mapach górniczych, oznaczający wychodnię pokładu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wychodnia pokładu to miejsce, w którym pokład dochodzi do powierzchni lub do granicy odsłonięcia i na mapach górniczych ma swój znak umowny.
"Wymycie", "zrost" i "uskok pionowy" opisują inne zjawiska (erozyjne, stratygraficzne lub tektoniczne) i są oznaczane innymi symbolami.

Pełne wyjaśnienie:

Na mapach górniczych i w dokumentacji złożowej stosuje się znaki umowne, które pozwalają szybko odczytać, jakie zjawisko geologiczne lub element budowy złoża występuje w danym miejscu. W tym zadaniu trzeba rozpoznać, które pojęcie odpowiada przedstawionemu znakowi.

"Wychodnię pokładu" rozumie się jako obszar/linię, gdzie pokład (warstwa użyteczna) wychodzi ku powierzchni lub jest odsłonięty na skutek ukształtowania terenu bądź erozji. Informacja o wychodni jest ważna praktycznie: pozwala śledzić przebieg pokładu, jego nachylenie oraz relacje z nadkładem i spągiem, a także wspiera interpretację zasięgu złoża.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych typów zjawisk, więc nie pasują do oznaczenia wychodni:

  • "Wymycie pokładu" dotyczy ubytku lub przerwania pokładu w wyniku procesów erozyjnych (np. kanałów, rozcięć), co na mapie pokazuje się zwykle jako strefę braku ciągłości/zaniku, a nie jako klasyczną linię wychodni.
  • "Zrost pokładów" oznacza sytuację, gdy dwa pokłady łączą się, zanikają rozdzielające je skały płonne lub zmienia się układ warstw. To zjawisko stratygraficzno-sedymentacyjne, opisywane inną symboliką niż granica odsłonięcia.
  • "Uskok pionowy" jest zaburzeniem tektonicznym (przemieszczenie wzdłuż powierzchni uskoku). Na mapach jest oznaczany symbolami uskoków, zwykle z elementami wskazującymi kierunek i charakter przemieszczenia, a nie jako oznaczenie wychodni.

W praktyce egzaminacyjnej warto kojarzyć: wychodnia = granica odsłonięcia pokładu, natomiast uskok = przemieszczenie tektoniczne, wymycie = erozyjny brak pokładu, zrost = połączenie pokładów. Takie uporządkowanie pojęć ułatwia poprawne przypisanie znaków umownych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wychodnia pokładu to miejsce, w którym pokład (warstwa kopaliny) dochodzi do powierzchni terenu albo jest odsłonięty na granicy występowania. W dokumentacji pomaga śledzić zasięg i przebieg pokładu oraz powiązać dane z odwiertów i wyrobisk z obrazem na mapie.
Rozpoznaje się ją po odpowiednim znaku umownym przypisanym do wychodni w legendzie mapy. Kluczowe jest porównanie symbolu z legendą oraz sprawdzenie kontekstu geologicznego: wychodnia wiąże się z granicą występowania pokładu, a nie z przemieszczeniem tektonicznym.
Wychodnia wskazuje, gdzie pokład zanika ku powierzchni lub jest odsłonięty, co pomaga określić zasięg złoża i możliwe kierunki prowadzenia robót. Ułatwia też wstępne rozpoznanie zmian miąższości i warunków stropu/spągu w rejonach brzegowych.
Wymycie pokładu to przerwanie lub zanik pokładu spowodowany erozją lub działalnością wód (np. "kanał" wycięty w osadach). Wychodnia to natomiast naturalne dojście pokładu do powierzchni lub odsłonięcie jego granicy, bez koniecznego "wycięcia" pokładu.
Uskoki mogą przemieszczać pokład, powodować jego "przesunięcie" względem wyrobisk oraz komplikować prowadzenie chodników i ścian. W praktyce wymagają korekty rozpoznania geologicznego, dokładniejszego pomiaru i często zmiany kierunku robót, by bezpiecznie przejść przez strefę uskoku.
Zrost pokładów to sytuacja, gdy dwa pokłady łączą się (zanika między nimi przerost skał płonnych) lub ich rozdzielenie staje się nieczytelne. Może wynikać ze zmian sedymentacyjnych i lokalnej zmienności warstw. Dla eksploatacji oznacza zmianę układu i rozpoznania granic.
Czasem tak, jeśli symbol jest bardzo charakterystyczny i zgodny z typową symboliką, ale na egzaminie bezpieczniej jest opierać się na legendzie oraz na kontekście mapy. Różne opracowania mogą stosować odmiany oznaczeń, dlatego legenda jest podstawą jednoznacznej interpretacji.
Najczęstsze pomyłki wynikają z mylenia zjawisk: wybierania "uskoku" zawsze, gdy symbol wygląda "geometrycznie", albo utożsamiania "wymycia" z "wychodnią". Pomaga uczenie się parami pojęć przeciwstawnych (wychodnia vs wymycie, uskok vs zrost) i praca z przykładami map.
Najlepiej łączyć naukę legendy z praktyką: drukuj lub przeglądaj fragmenty map i próbuj samodzielnie nazywać symbole, a potem sprawdzaj z legendą. Skuteczne jest też grupowanie znaków tematycznie (tektonika, granice pokładów, zaburzenia) oraz krótkie powtórki w odstępach czasu.
Oznaczenia wychodni spotyka się w opracowaniach, gdzie pokazuje się przebieg pokładów i ich zasięg, zwłaszcza w rejonach brzegowych złoża oraz w obszarach, gdzie warstwy dochodzą do powierzchni. Ułatwiają one interpretację geologii złoża i korelację warstw.
info

Statystycznie 41% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Wychodnia pokładu to miejsce, w którym pokład dochodzi do powierzchni lub do granicy odsłonięcia i na mapach górniczych ma swój znak umowny."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z czytania map górniczych i geologicznych (skrypty szkolne/uczelni)
  • Atlas/tablce znaków umownych stosowanych w dokumentacji górniczej używane w danej jednostce szkolącej
  • Podręczniki z geologii górniczej (pojęcia: pokład, zaburzenia, wychodnia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego