KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 30.
Na rysunku przedstawiono urządzenie służące do
Ilustracja przedstawia urządzenie mechaniczne używane do sortowania kruszywa, co jest związane z zawodem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Na ilustracji widać nachylone koryto z dnem w formie rusztu prętowego (sita) oraz napędy wibracyjne. Taka budowa jest typowa dla przesiewacza wibracyjnego, który rozdziela kruszywo na frakcje według wielkości ziaren. Nie jest to przenośnik (brak taśmy), sito ręczne (brak napędu) ani suszarka (brak bębna i ogrzewania).

Pełne wyjaśnienie:

Urządzenie pokazane na rysunku służy do mechanicznego sortowania kruszywa, czyli do rozdzielania materiału na frakcje o różnych wymiarach ziaren. Kluczową wskazówką są elementy konstrukcyjne:

  • sito prętowe (ruszt z równoległych prętów i szczelinami) stanowi powierzchnię przesiewającą,
  • nachylone koryto ułatwia przesuw materiału po sicie,
  • napędy wibracyjne (elektrowibratory) wprawiają koryto w drgania, dzięki czemu ziarna przemieszczają się i przesiewają.

W praktyce betoniarni i zakładów kruszyw przesiewanie jest potrzebne, aby uzyskać wymagany skład ziarnowy i oddzielić np. nadziarno od frakcji właściwej. Mniejsze ziarna przechodzą przez szczeliny sita, a większe przemieszczają się dalej po ruszcie – w efekcie powstają frakcje o różnej granulacji.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Transportu kruszywa – do transportu typowo stosuje się przenośniki taśmowe, ślimakowe lub kubełkowe. Ich cechą rozpoznawczą jest element transportujący (taśma/ślimak/kubełki), a nie powierzchnia przesiewająca. W przesiewaczu główną rolę pełni sito i drgania, a nie ciągły podajnik.
  • Ręcznego sortowania kruszywa – sortowanie ręczne opiera się na prostych sitach ręcznych lub ręcznym przerzucaniu materiału i nie wymaga napędów wibracyjnych ani masywnej ramy nośnej. Obecność silników wibracyjnych jednoznacznie wskazuje na proces mechaniczny.
  • Suszenia kruszywa – suszenie wymaga obróbki termicznej (np. bęben suszący, palnik, wymiennik ciepła, osłony), których tu nie widać. Przesiewacz nie podnosi temperatury kruszywa, tylko je klasyfikuje.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na zdjęciu widzisz sito (oczka, ruszt, siatkę) oraz elementy powodujące drgania, najczęściej chodzi o przesiewanie/sortowanie na frakcje, a nie o sam transport czy suszenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Mechaniczne sortowanie kruszywa to rozdział ziaren na frakcje o określonej wielkości przy użyciu maszyn, najczęściej przesiewaczy. Materiał przechodzi przez sita o szczelinach/oczkach, a drgania i nachylenie stołu ułatwiają przesiewanie oraz przesuw kruszywa.
Szukaj powierzchni przesiewającej (sito, ruszt prętowy) umieszczonej w korycie oraz napędów wibracyjnych (elektrowibratory). Typowe są też: rama nośna, sprężyny/zawieszenie i nachylenie stołu. To odróżnia go od przenośników, które mają taśmę lub ślimak.
Sito prętowe ma szczeliny między prętami, przez które przechodzą ziarna mniejsze od rozstawu prętów. Drgania powodują, że materiał "pracuje" na ruszcie: drobniejsze frakcje spadają niżej, a większe przesuwają się dalej. Dzięki temu uzyskuje się rozdział na frakcje.
Przenośnik ma za zadanie przemieścić materiał z punktu A do B (taśma, kubełki, ślimak) i zwykle nie rozdziela go na frakcje. Przesiewacz ma element selekcjonujący (sito/ruszt) i często napęd wibracyjny, aby kruszywo było klasyfikowane według wielkości ziaren.
W warunkach przemysłowych ręczne sortowanie jest zwykle nieefektywne i mało powtarzalne. Betoniarnie potrzebują stałych frakcji i dużej wydajności, dlatego stosuje się sortowanie mechaniczne przesiewaczami. Ręczne metody mogą mieć znaczenie jedynie przy małych ilościach lub doraźnej kontroli.
Sortowanie stosuje się, gdy trzeba zapewnić wymagany skład ziarnowy mieszanki betonowej i oddzielić frakcje (np. piasek od grysu) albo usunąć nadziarno. Jest to szczególnie ważne przy produkcji betonu towarowego, gdzie powtarzalność receptury i jakości kruszywa wpływa na wytrzymałość betonu.
Suszenie wymaga doprowadzenia ciepła i elementów takich jak bęben suszący, palnik czy kanały spalin/powietrza. Przesiewacz działa mechanicznie: wykorzystuje sito i wibracje do klasyfikacji ziaren, nie podnosi temperatury kruszywa. Na zdjęciach suszarki zwykle widać duży obracający się bęben.
Najważniejsze są: sito (np. prętowe), koryto/skrzyń przesiewająca, napęd wibracyjny (elektrowibratory), rama nośna oraz elementy zawieszenia (sprężyny/amortyzatory). To zestaw cech, po którym najłatwiej odróżnić przesiewacz od innych maszyn.
Najczęstsze pomyłki to: wybór "transportu" tylko dlatego, że materiał się przesuwa, pominięcie sita (uznanie dna za zwykłą blachę), oraz skojarzenie urządzenia z suszarką "bo stoi w zakładzie kruszyw". Warto zawsze szukać cechy funkcjonalnej: sita + wibracji = przesiewanie.
Pomaga metoda "cecha → funkcja": taśma/ślimak/kubełki = transport, sito/ruszt = sortowanie, bęben z palnikiem = suszenie. Dobrze jest przeglądać zdjęcia urządzeń i podpisywać elementy (sito, napęd, rama). Na egzaminie skup się na części roboczej, nie na samej konstrukcji nośnej.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że na ilustracji widać nachylone koryto z dnem w formie rusztu prętowego (sita) oraz napędy wibracyjne.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii betonu i kruszyw (sortowanie, frakcje, skład ziarnowy)
  • Instrukcje obsługi i katalogi producentów przesiewaczy wibracyjnych (opisy budowy i zastosowań)
  • Podręczniki/kompendia o maszynach i urządzeniach w betoniarniach oraz zakładach kruszyw

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego