KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 31.
Na rysunku zamieszczono schemat układu do pomiaru prądu w trzech przewodach linii trójfazowej. Jakie są wartości natężeń prądów w przewodach LI, L2 i L3, jeżeli przekładniki prądowe mają przekładnię 50/5, a wartości natężeń prądów wskazywane przez amperomierze wynoszą: I1 = 4 A, I2 = 4,5 A, I3 = 5 A?
Ilustracja przedstawia schemat układu do pomiaru prądu w trzech przewodach linii trójfazowej, co jest typowe dla egzaminów
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przekładnia 50/5 oznacza, że prąd pierwotny jest 10 razy większy od prądu wtórnego (50÷5=10).
Dlatego prądy w przewodach linii wynoszą: 4 A·10=40 A, 4,5 A·10=45 A oraz 5 A·10=50 A. Pozostałe odpowiedzi wynikają z błędnego współczynnika przeliczenia.

Pełne wyjaśnienie:

W układach pomiarowych prądu w sieciach trójfazowych często stosuje się przekładniki prądowe, aby mierzyć duże prądy po stronie pierwotnej za pomocą przyrządów przeznaczonych do mniejszych wartości po stronie wtórnej.

Co oznacza przekładnia 50/5?
Przekładnia 50/5 mówi, że dla prądu pierwotnego 50 A na wyjściu (wtórnym) pojawia się 5 A. Zatem współczynnik przeliczenia z wtórnego na pierwotny wynosi:
k = 50 / 5 = 10Odczyt z amperomierza w obwodzie wtórnym należy więc pomnożyć przez 10, aby dostać prąd w danym przewodzie linii (po stronie pierwotnej).

Obliczenia dla L1, L2, L3 (zgodnie z podanymi wskazaniami):

  • Dla wskazania 4 A:
    Ip = 4 A · 10 = 40 A
  • Dla wskazania 4,5 A:
    Ip = 4,5 A · 10 = 45 A
  • Dla wskazania 5 A:
    Ip = 5 A · 10 = 50 A

Dlatego poprawny zestaw to: 40 A, 45 A, 50 A.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Wartości "20 A, 22,5 A, 25 A" odpowiadają przeliczeniu współczynnikiem 5 (jakby 50/10), czyli zaniżają wynik o połowę. To typowy skutek użycia błędnego mnożnika.
  • Wartości "45 A, 45,5 A, 46 A" nie wynikają z żadnej konsekwentnej przekładni 50/5. Wyglądają jak próba "dostosowania" liczb bez poprawnego skalowania, a w pomiarach z CT przeliczenie jest liniowe.
  • Wartości "80 A, 90 A, 100 A" odpowiadają mnożeniu przez 20, czyli podwajają prawidłowy współczynnik. To błąd polegający na myleniu relacji stron przekładnika lub nieprawidłowym odczycie przekładni.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zawsze policz k = Ipierw/Iwt z przekładni, a potem sprawdź, czy wynik ma sens (czy jest większy od wskazania amperomierza, gdy przekładnia jest typu 50/5).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):

Przekładnia 50/5 oznacza, że gdy po stronie pierwotnej płynie 50 A, to po stronie wtórnej płynie 5 A.

W praktyce daje to współczynnik k = 50/5 = 10, więc wskazanie amperomierza w obwodzie wtórnym mnożysz przez 10, aby otrzymać prąd w przewodzie linii.

Najpierw policz współczynnik przekładni: k = I_pierw / I_wt.

Następnie zastosuj zależność: I_pierw = I_wt · k. Dla 50/5 masz k=10, więc np. 4,5 A na wtórnym oznacza 45 A na pierwotnym.

W typowym przekładniku prądowym wtórny prąd jest celowo mniejszy (np. 5 A), aby bezpiecznie mierzyć duże prądy.

Skoro wtórny jest "pomniejszony", to aby wrócić do wartości w linii, wykonujesz działanie odwrotne do pomniejszenia, czyli mnożysz przez k.

Dla zapisu 50/5 tak, ponieważ 50÷5=10.

Ogólnie współczynnik zależy od przekładni, np. 100/5 daje 20, a 200/1 daje 200. Na egzaminie zawsze przeliczaj liczbowo, zamiast polegać na pamięci.

Najczęściej myli się kierunek przeliczenia (dzielenie zamiast mnożenia), używa się złego współczynnika albo zakłada, że wskazanie amperomierza jest już prądem w przewodzie.

Pomaga schemat: k = pierw/wt i kontrola sensu: prąd w linii powinien być większy od prądu wtórnego.

Stosuje się go, gdy trzeba ocenić obciążenie i symetrię pracy odbiornika trójfazowego.

Różne prądy w fazach mogą wskazywać np. niesymetrię obciążenia, uszkodzenie elementu lub problem z zasilaniem. W praktyce eksploatacyjnej to ważny element diagnostyki.

L1, L2 i L3 to oznaczenia trzech przewodów fazowych (trzech faz) w sieci trójfazowej.

W zależności od układu odbiornika prądy w tych przewodach mogą być równe (symetria) albo różne (niesymetria). Zadanie egzaminacyjne sprawdza umiejętność przeliczenia wartości prądów w każdej fazie.

Jeżeli wszystkie przekładniki mają tę samą przekładnię i warunki pomiaru, to do porównania symetrii wystarczy porównywać same wskazania wtórne.

Jednak gdy pytanie dotyczy prądów w przewodach linii, musisz przeliczyć na stronę pierwotną, stosując współczynnik k.

Amperomierz może wskazywać wartości niecałkowite, bo prąd wtórny CT zależy liniowo od prądu pierwotnego.

To normalne w pomiarach: jeśli w linii płynie 45 A, to przy przekładni 50/5 na wtórnym będzie 4,5 A. Ważne jest zachowanie proporcji.

Zrób kontrolę logiczną: przy przekładni 50/5 prąd wtórny jest 10 razy mniejszy.

Jeśli amperomierz pokazuje ok. 4–5 A, to po stronie pierwotnej powinno wyjść ok. 40–50 A. Wyniki rzędu 20 A są zbyt małe, a 80–100 A zbyt duże dla tych wskazań.

info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Przekładnia 50/5 oznacza, że prąd pierwotny jest 10 razy większy od prądu wtórnego (50÷5=10).Dlatego prądy w przewodach linii wynoszą: 4 A·10=40 A, 4,5 A·10=45 A oraz 5 A·10=50 A."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Przekładnik prądowy" – opis przekładni i zasady przeliczania prądu pierwotnego i wtórnego: https://pl.wikipedia.org/wiki/Przek%C5%82adnik_pr%C4%85dowy (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (EN), "Current transformer" – definicja CT oraz relacja prądów pierwotnego i wtórnego (ratio): https://en.wikipedia.org/wiki/Current_transformer (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL), "Natężenie prądu elektrycznego" – definicja wielkości i jednostki A: https://pl.wikipedia.org/wiki/Nat%C4%99%C5%BCenie_pr%C4%85du_elektrycznego (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział z podstaw elektrotechniki: przekładniki prądowe i pomiary prądu
  • Instrukcje producentów przekładników prądowych (CT) – interpretacja przekładni i obciążenia wtórnego
  • Materiały dydaktyczne o pomiarach w sieciach trójfazowych (prąd fazowy/liniowy, zasady bezpieczeństwa)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego