KWALIFIKACJA ELE10 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 24.
Na rzucie aksonometrycznym instalacji grzewczej w skali 1:100 miedziany pion ma długość 20 cm. Jaką długość przewodów miedzianych należy zakupić na potrzeby montażu tego pionu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:100 oznacza, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 100 jednostkom w rzeczywistości. Długość 20 cm na rzucie to 20×100 = 2000 cm w rzeczywistości. Po zamianie jednostek 2000 cm = 20 m, więc tyle przewodu trzeba zakupić (bez uwzględniania zapasu).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano rzut aksonometryczny instalacji w skali 1:100 oraz długość pionu na rysunku: 20 cm. Skala 1:100 oznacza proporcję: 1 jednostka na rysunku = 100 takich samych jednostek w rzeczywistości.

Krok 1: przeliczenie ze skali
20 cm na rysunku × 100 = 2000 cm w rzeczywistości.

Krok 2: zamiana jednostek
Wynik 2000 cm trzeba zamienić na metry, bo odpowiedzi są w metrach.
1 m = 100 cm, więc 2000 cm ÷ 100 = 20 m.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "20 m".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "2 m" – typowy skutek pomylenia skali lub wykonania niepełnego przeliczenia (np. potraktowania 20 cm jako 200 cm).
  • "0,2 m" – wynik zignorowania skali i zamiany 20 cm bezpośrednio na metry (20 cm = 0,2 m), ale to nadal długość z rysunku, nie z rzeczywistości.
  • "200 m" – błąd rzędu wielkości, zwykle z odwrócenia proporcji lub błędnego przeliczenia jednostek po przemnożeniu przez 100.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonuj dwa sprawdzenia: (1) czy skala została zastosowana we właściwą stronę (w rzeczywistości ma być dłużej niż na rysunku), (2) czy na końcu masz poprawne jednostki (cm vs m).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:100 oznacza, że 1 jednostka długości na rysunku odpowiada 100 takim samym jednostkom w rzeczywistości. Czyli 1 cm na rysunku to 100 cm w terenie, a to po przeliczeniu daje 1 m.
Najpierw zastosuj skalę: 20 cm × 100 = 2000 cm. Następnie zamień jednostki: 2000 cm ÷ 100 = 20 m. Wynik 20 m to długość rzeczywista, którą należy przyjąć do zakupu materiału (jeśli nie doliczasz zapasu).
Bo 0,2 m to tylko przeliczenie jednostek długości na rysunku, bez uwzględnienia skali. Skala 1:100 mówi, że element w rzeczywistości jest 100 razy większy niż na rysunku, więc najpierw trzeba przeliczyć skalę, a dopiero potem jednostki.
Najczęściej myli się kierunek skali (zamiast wydłużyć – skraca się), pomija się jeden z kroków (skala albo jednostki) oraz popełnia się błąd rzędu wielkości. Dobra praktyka: po wyniku sprawdź, czy długość rzeczywista jest większa niż na rysunku.
W skali 1:100 obiekt w rzeczywistości musi być znacznie dłuższy niż na rysunku. Skoro na rysunku jest 20 cm, to w rzeczywistości będą to metry, nie centymetry. Szybka kontrola: 1 cm ≈ 1 m, więc 20 cm ≈ 20 m.
Nie zmienia zasad przeliczania skali, jeśli rysunek ma podaną skalę i długość jest odczytana zgodnie z oznaczeniem na rysunku. Nadal obowiązuje relacja 1:100. Kluczowe jest, aby odczyt dotyczył długości elementu podanej/zmierzonej na rysunku w tej skali.
Zapas dolicza się w praktyce montażowej, gdy przewidujesz straty na docinkach, podejściach, obejściach przeszkód i połączeniach. Egzaminowe zadania często pytają o długość wynikającą wyłącznie ze skali, ale w realnej pracy warto dodać zapas zgodnie z zasadami firmy/projektu.
Najprościej trzymać się jednej jednostki w kroku skalowania (np. cm), a dopiero na końcu zamienić na jednostkę odpowiedzi (m). W tym typie zadania: cm (na rysunku) → cm (rzeczywiste) przez mnożenie ×100 → m przez dzielenie ÷100.
200 m bywa wybierane, gdy ktoś zauważy "×100", ale gubi jednostki lub robi dodatkowe niepoprawne przeliczenie. Dla 20 cm: ×100 daje 2000 cm, co po zamianie na metry daje 20 m, a nie 200 m. Kontrola rzędu wielkości zwykle eliminuje ten błąd.
Ćwicz systematycznie: skale, odczyt długości z rzutów/schematów, zamianę jednostek oraz szybkie sprawdzanie rzędu wielkości. Pomagają krótkie serie zadań rachunkowych i praca z przykładową dokumentacją instalacji (piony, poziomy, podejścia).
info

Statystycznie 74% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że skala 1:100 oznacza, że 1 jednostka na rysunku odpowiada 100 jednostkom w rzeczywistości.

Źródła:

  • ISO 5455:1994 Technical drawings — Scales (informacja o znaczeniu skali rysunkowej)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Skala_(kartografia) - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw rysunku technicznego (dział: skale rysunkowe)
  • Zbiory zadań z obliczeń technicznych (przeliczanie skali, jednostek)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dotyczące czytania dokumentacji instalacyjnej (rzuty, schematy, aksonometria)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego