KWALIFIKACJA ELE6 + ELE7 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 13.
Na schemacie bloku elektrowni parowej symbolem X oznaczono
Ilustracja przedstawia schemat blokowy elektrowni parowej, który jest częścią egzaminu zawodowego dla technika energetyka w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skraplacz w elektrowni parowej służy do skraplania pary po turbinie i utrzymania niskiego ciśnienia na wylocie turbiny, co zamyka obieg parowo-wodny. Turbina rozpręża parę, generator wytwarza energię elektryczną, a transformator dostosowuje napięcie do sieci.

Pełne wyjaśnienie:

W typowym bloku elektrowni parowej para wodna po wykonaniu pracy w turbinie trafia do skraplacza. Skraplacz odbiera ciepło od pary (zwykle poprzez układ wody chłodzącej), powodując jej przejście w stan ciekły. Dzięki temu możliwy jest powrót wody do dalszej części obiegu (np. do odgazowywacza i kotła), a jednocześnie uzyskuje się niskie ciśnienie na wylocie turbiny, co poprawia warunki rozprężania i sprawność cyklu.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź: skraplacz
Na schemacie blokowym element oznaczony jako X odpowiada urządzeniu, w którym para po turbinie jest schładzana i skraplana. Jest to charakterystyczna funkcja skraplacza w obiegu parowym.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne

  • Turbina – jest maszyną przepływową, w której para ulega rozprężeniu i oddaje energię na wał. Nie służy do skraplania pary, tylko do zamiany energii cieplnej czynnika na energię mechaniczną.
  • Generator – przekształca energię mechaniczną wału turbiny w energię elektryczną. Na schemacie blokowym zwykle jest sprzężony z turbiną, ale nie jest elementem obiegu parowo-wodnego odpowiedzialnym za kondensację.
  • Transformator – pracuje w torze elektrycznym (za generatorem) i służy do zmiany poziomu napięcia. Nie jest urządzeniem cieplno-przepływowym i nie pełni funkcji związanej ze skraplaniem pary.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na schemacie widzisz element "za turbiną" po stronie parowej i związany z chłodzeniem/oddawaniem ciepła, najczęściej chodzi o skraplacz. Elementy elektryczne (generator, transformator) rozpoznawaj po połączeniach z wałem i siecią elektroenergetyczną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skraplacz to wymiennik ciepła, w którym para po turbinie oddaje ciepło do układu chłodzenia i przechodzi w wodę (kondensat). Umożliwia zamknięcie obiegu parowo-wodnego oraz utrzymanie niskiego ciśnienia na wylocie turbiny.
Skraplacz pozwala uzyskać bardzo niskie ciśnienie za turbiną, co zwiększa spadek entalpii podczas rozprężania pary. Większy spadek entalpii oznacza większą pracę turbiny dla tej samej ilości pary, czyli wyższą sprawność cyklu.
Turbina jest elementem, przez który przepływa para i który jest połączony wałem z generatorem. Skraplacz znajduje się zwykle za turbiną po stronie obiegu parowo-wodnego i jest powiązany z układem chłodzenia (odbiór ciepła) oraz odpływem kondensatu.
Generator przekształca energię mechaniczną z wału turbiny w energię elektryczną. Jest częścią toru elektrycznego, a nie elementem służącym do przemian fazowych czynnika roboczego. Na schemacie bywa oznaczony przy turbinie, przed transformatorem.
Transformator dopasowuje napięcie wytworzone przez generator do poziomu wymaganego przez sieć elektroenergetyczną (zwykle podwyższa napięcie do przesyłu). To urządzenie elektryczne, więc na schemacie występuje w torze mocy, a nie w obiegu parowo-wodnym.
Typowe objawy to pogorszenie próżni (wzrost ciśnienia w skraplaczu), wzrost temperatury skroplin lub wody chłodzącej oraz spadek mocy i sprawności turbiny. Przyczyną może być zabrudzenie powierzchni wymiany ciepła lub problemy z układem chłodzenia.
Para trafia do skraplacza po przejściu przez turbinę, gdy oddała część energii i zakończyła rozprężanie. W skraplaczu jest schładzana i skraplana, a następnie jako kondensat jest kierowana do dalszej części obiegu (pompy, podgrzewacze, kocioł).
Nie. Skraplacz to urządzenie, w którym bezpośrednio skrapla się para w obiegu parowo-wodnym. Chłodnia kominowa (jeśli występuje) jest elementem układu chłodzenia, który odprowadza ciepło do otoczenia poprzez chłodzenie wody krążącej, ale nie skrapla pary roboczej.
Najczęściej mylone są turbina z generatorem (bo są sprzężone) oraz skraplacz z elementami układu chłodzenia (chłodnica, chłodnia). Pomaga śledzenie kierunku przepływu pary/wody i rozpoznanie, czy element jest cieplny (wymiana ciepła) czy elektryczny (napięcie/moc).
Ćwicz czytanie schematów: zaznaczaj tor parowo-wodny (kocioł → turbina → skraplacz → pompy → kocioł) oraz tor elektryczny (turbina → generator → transformator → sieć). Rozwiązuj testy na identyfikację urządzeń i ucz się funkcji każdego elementu.
info

Około 66% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Skraplacz w elektrowni parowej służy do skraplania pary po turbinie i utrzymania niskiego ciśnienia na wylocie turbiny, co zamyka obieg parowo-wodny."

Źródła:

  • Wikipedia: "Elektrownia cieplna" (opis podstawowych elementów bloku i toru elektrycznego) - https://pl.wikipedia.org/wiki/Elektrownia_cieplna - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia: "Obieg Rankine’a" (rola skraplacza w cyklu parowym) - https://pl.wikipedia.org/wiki/Obieg_Rankine%E2%80%99a - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia: "Skraplacz" (definicja i funkcja urządzenia kondensacyjnego) - https://pl.wikipedia.org/wiki/Skraplacz - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z podstaw energetyki cieplnej i obiegów parowych (obiegu Rankine’a)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące budowy i pracy elektrowni parowej (schemat blokowy, przepływ czynnika)
  • Instrukcje zakładowe i DTR urządzeń: skraplacz, turbina, generator, układ chłodzenia

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego