W analityce chemicznej rozróżnia się kilka rodzajów "próbek", które odpowiadają kolejnym etapom drogi materiału od pobrania do pomiaru. Kluczowe jest, że próbka analityczna to ta porcja materiału (często już po rozdrobnieniu, wymieszaniu, odważeniu, rozpuszczeniu, mineralizacji lub innym przygotowaniu), która jest bezpośrednio używana w procedurze oznaczenia i z której finalnie wyznacza się wynik.
Dlatego wskazanie w schemacie "próbki analitycznej" zwykle oznacza element procesu znajdujący się blisko etapu pomiaru (np. odważka do analizy, roztwór do oznaczenia, część próbki po przygotowaniu). To odróżnia ją od innych pojęć:
- "Próbka ogólna" bywa rozumiana jako materiał zebrany w sposób ogólny/zbiorczy (na wczesnym etapie), który jeszcze nie musi spełniać wymagań bezpośredniej analizy i często wymaga dalszego opracowania.
- "Próbka laboratoryjna" to określenie używane dla próbki dostarczonej do laboratorium lub przeznaczonej do prac przygotowawczych; nie musi być tożsama z porcją, którą ostatecznie wprowadza się do aparatu lub układu pomiarowego.
- "Próbka jednostkowa" wskazuje pojedynczą próbkę pobraną jednorazowo z konkretnego miejsca/partii; sama nazwa nie przesądza jeszcze, że jest to porcja bezpośrednio mierzona.
Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: "analityczna" = ta, na której wykonuję oznaczenie. Jeżeli w schemacie numer wskazuje etap tuż przed analizą/oznaczeniem, najbardziej logiczne jest przypisanie mu nazwy "próbka analityczna", a nie nazw odnoszących się do pobrania lub transportu.
