Długotrwałe niedożywienie prowadzi do przewagi procesów katabolicznych nad anabolicznymi. Gdy brakuje energii i/lub białka w dawce, organizm zaczyna wykorzystywać własne rezerwy, w tym białka mięśniowe. W mięśniach skutkuje to zmniejszeniem średnicy włókien, spadkiem masy mięśniowej i osłabieniem siły. Taka zmiana ma charakter adaptacyjny i nazywa się atrofią (zanikiem).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "martwicy" – martwica to niekontrolowane obumarcie komórek i tkanek, zwykle związane z ciężkim uszkodzeniem (np. niedokrwieniem, toksynami, zakażeniem). Samo niedożywienie typowo powoduje stopniową utratę masy (zanik), a nie masowe obumieranie mięśni.
- "hipertrofii" – hipertrofia oznacza powiększenie komórek i narządu, np. przy wzmożonej pracy mięśni lub bodźcach hormonalnych. Jest przeciwieństwem zjawiska obserwowanego w niedożywieniu.
- "zwyrodnieniu" – zwyrodnienie (degeneracja) to pojęcie opisujące zmiany uszkodzeniowe w komórkach (często potencjalnie odwracalne), np. stłuszczenie czy zwyrodnienie wodniczkowe. Może współistnieć w różnych chorobach, ale kluczowym, najbardziej typowym skutkiem przewlekłego niedożywienia w mięśniach jest zanik, czyli atrofia.
W praktyce (np. u zwierząt w złej kondycji, starszych lub z chorobami przewlekłymi) atrofia objawia się widocznym "zapadnięciem" mas mięśniowych i obniżeniem wydolności. W badaniu klinicznym warto odróżniać zanik od zmian zapalnych czy martwiczych, bo wskazują na inne przyczyny i inne postępowanie (żywienie, rehabilitacja, diagnostyka choroby podstawowej).