W BHP czynniki występujące w środowisku pracy porządkuje się m.in. na: biologiczne, chemiczne, fizyczne oraz psychofizyczne (związane z obciążeniem organizmu, stresem, organizacją pracy). Aby poprawnie odpowiedzieć, trzeba ustalić, czym z definicji jest kleszcz i na czym polega zagrożenie.
Kleszcze to organizmy żywe (stawonogi) występujące w środowisku naturalnym, szczególnie na terenach leśnych i zaroślowych. Dla pracownika leśnictwa zagrożenie nie ogranicza się do samego ukąszenia, ale obejmuje także możliwość przenoszenia czynników chorobotwórczych. Z tego powodu w kontekście BHP kleszcze klasyfikuje się jako czynnik biologiczny (źródło narażenia biologicznego).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- "Czynnik chemiczny" dotyczy substancji i mieszanin chemicznych (np. rozpuszczalniki, pyły, gazy) oraz produktów reakcji chemicznych. Kleszcz nie jest substancją chemiczną, choć w profilaktyce można stosować środki chemiczne (repelenty) – to jednak inny element oceny ryzyka.
- "Czynnik fizyczny" obejmuje oddziaływania takie jak hałas, drgania, promieniowanie, mikroklimat czy oświetlenie. Kleszcze nie pasują do tej kategorii, bo nie są zjawiskiem fizycznym ani parametrem środowiska.
- "Czynnik psychofizyczny" wiąże się z obciążeniem psychicznym i fizycznym pracą (presja czasu, monotonia, odpowiedzialność, wysiłek). Obecność kleszczy w środowisku pracy jest zagrożeniem zewnętrznym, a nie obciążeniem wynikającym z organizacji pracy.
W praktyce rozpoznanie kleszczy jako czynnika biologicznego prowadzi do właściwych działań profilaktycznych: oceny ryzyka w pracach terenowych, instruktażu, doboru odzieży, stosowania repelentów oraz procedur postępowania po ukąszeniu.
