KWALIFIKACJA MED13 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 6.
Na zamieszczonych rysunkach przedstawiono
Ilustracja przedstawia trzy piktogramy, które są częścią graficznego systemu komunikacji, co jest istotne w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Piktogramy w graficznym systemie komunikacji to proste znaki/obrazki przekazujące znaczenie w sposób wizualny i wykorzystywane w AAC. MAKATON obejmuje także gesty, symbole Blissa mają własną, bardziej sformalizowaną strukturę, a alfabet Braille’a jest systemem punktowym przeznaczonym do odczytu dotykowego, nie obrazkowego.

Pełne wyjaśnienie:

W terapii zajęciowej i w komunikacji wspomagającej i alternatywnej (AAC) często wykorzystuje się piktogramy, czyli proste przedstawienia graficzne (znaki obrazkowe) służące do przekazywania informacji: potrzeb, wyborów, czynności, emocji lub zasad. Jeśli na rysunkach widoczne są właśnie takie obrazkowe znaki o intuicyjnym znaczeniu, poprawne jest rozpoznanie ich jako piktogramów w graficznym systemie komunikacji.

Odpowiedź "gesty i symbole w programie MAKATON" jest niepoprawna wtedy, gdy ilustracje nie przedstawiają gestów lub jednoznacznych elementów programu MAKATON. MAKATON łączy komunikację manualną (gesty) z elementami graficznymi, ale kluczowe jest rozpoznanie, czy pokazano gesty, czy tylko obrazki.

"Symbole w systemie Blissa" to inna kategoria: Bliss to system symboli o określonych zasadach tworzenia znaczeń, często mniej "obrazkowy" i bardziej umowny niż typowe piktogramy. Jeśli rysunki są prostymi ikonami, bez charakterystycznych reguł symbolicznych, wybór Blissa jest typowym błędem wynikającym z utożsamiania wszystkich symboli AAC.

"Znaki w alfabecie Braille’a" również nie pasują do piktogramów: brajl to system punktów ułożonych w komórce brajlowskiej, przeznaczony do czytania dotykiem. Gdy na rysunkach nie ma układów punktów, lecz obrazki, odpowiedź brajlowska jest niezgodna z cechami materiału.

Na egzaminie warto ćwiczyć rozpoznawanie: czy znak jest obrazkiem (piktogram), gestem (komunikacja manualna/MAKATON), umownym symbolem systemowym (np. Bliss), czy punktem dotykowym (Brajl). To przyspiesza wybór i zmniejsza ryzyko pomyłek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Piktogramy to proste znaki obrazkowe, które przekazują znaczenie wizualnie (np. czynność, przedmiot, potrzeba). W AAC używa się ich do budowania tablic komunikacyjnych, planów aktywności i wspierania rozumienia poleceń, zwłaszcza gdy mowa jest ograniczona.
Piktogram zwykle wygląda jak intuicyjna ikonka przypominająca realny obiekt lub czynność. Symbole Blissa są bardziej umowne i systemowe, często mniej "rysunkowe". Na egzaminie szukaj: czy znak to prosta ikonka, czy raczej symbol o własnych zasadach zapisu znaczeń.
MAKATON obejmuje komunikację manualną (gesty) oraz wsparcie symbolami. Jeśli na rysunkach nie ma gestów lub pozycji rąk, samo istnienie znaków graficznych nie przesądza o MAKATON. Trzeba rozpoznać, czy materiał dotyczy gestów, czy piktogramów.
Oznacza to, że informacja jest kodowana obrazem, a nie dźwiękiem, literami czy punktami. Graficzny system komunikacji wykorzystuje zestaw znaków (piktogramów) do wskazywania wyborów, budowania komunikatów i wspierania samodzielności, np. w planie dnia lub podczas zajęć.
Alfabet Braille’a to układ wypukłych punktów w komórce brajlowskiej, czytany dotykiem. Stosuje się go głównie u osób niewidomych lub z głębokim osłabieniem wzroku. Jeśli na ilustracji są obrazki, a nie punkty, to nie jest Braille.
Tak. Piktogramy wspierają komunikację także u dorosłych, np. po udarach, urazach mózgu, w afazji lub w zaburzeniach poznawczych. Pomagają w wyborach (jedzenie, aktywność), rozumieniu instrukcji i planowaniu dnia, co zwiększa samodzielność w czynnościach życia codziennego.
Najczęściej myli się "wszystko co jest symbolem" z jednym systemem, bez analizy cech znaku. Inny błąd to wybór Braille’a, gdy widać jakiekolwiek "kropki", mimo że nie układają się one w typową komórkę. Pomaga porównanie: obrazek, gest, symbol umowny, punkty.
Może tworzyć wizualny harmonogram czynności (np. toaleta, posiłek, ćwiczenia, odpoczynek). Pacjent wskazuje piktogramy lub odhacza wykonane etapy. Takie wsparcie porządkuje aktywność, obniża lęk i ułatwia komunikację o potrzebach, zwłaszcza gdy mowa jest utrudniona.
Gesty bywają lepsze, gdy osoba ma dobrą motorykę, uczy się przez naśladowanie i potrzebuje szybkich, "w locie" komunikatów (np. prośby, potwierdzenie/odmowa). Piktogramy są korzystne, gdy potrzebna jest stała podpora wzrokowa lub gdy gesty są trudne do wykonania.
Ćwicz rozpoznawanie przykładów: osobno piktogramy (ikonki), osobno gesty/znaki manualne, osobno symbole systemowe oraz zapis brajlowski. W notatkach zrób tabelę "cecha charakterystyczna → system". Na egzaminie analizuj ilustrację: czy to obraz, gest, symbol umowny czy punkty.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że piktogramy w graficznym systemie komunikacji to proste znaki/obrazki przekazujące znaczenie w sposób wizualny i wykorzystywane w AAC.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu AAC stosowane w kształceniu medycznym
  • Materiały dydaktyczne dotyczące systemów symboli (piktogramy, Bliss) i MAKATON
  • Ćwiczenia praktyczne w rozpoznawaniu i doborze pomocy komunikacyjnych (tablice, książki komunikacyjne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego