KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2023 (test 2)

PYTANIE NR 24.
Narzędzie przestawione na ilustracji przeznaczone jest do
Ilustracja przedstawia narzędzie ręczne będące rodzajem szczypiec.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Szczypce okrągłe mają długie, stożkowate szczęki o przekroju okrągłym, które służą do precyzyjnego gięcia drutu i profilowania żył (np. formowania oczek pod zaciski śrubowe). Nie mają matryc do zaciskania końcówek ani ostrzy do zdejmowania izolacji, więc pozostałe odpowiedzi nie pasują.

Pełne wyjaśnienie:

Na ilustracji widoczne są szczypce okrągłe (charakterystyczne, wydłużone i stożkowato zwężające się szczęki o okrągłym przekroju). Taka geometria części roboczej jest zaprojektowana do gięcia i kształtowania przewodnika, czyli do profilowania żył przewodów.

Profilowanie żyły oznacza nadanie nieizolowanemu końcowi przewodu odpowiedniego kształtu przed zamocowaniem w złączu. W praktyce elektromontażowej najczęściej polega to na:

  • formowaniu pętli/oczka pod zaciski śrubowe,
  • wyginaniu "haczyków" ułatwiających stabilne ułożenie żyły pod śrubą,
  • precyzyjnym dopasowaniu kształtu końcówki do miejsca podłączenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Zaciskanie końcówek oczkowych wykonuje się zaciskarką z matrycami dopasowanymi do rodzaju końcówki. Szczypce okrągłe nie mają gniazd/matryc do zaprasowywania, więc nie zapewnią wymaganego, trwałego połączenia.
  • Zdejmowanie powłoki z przewodu wymaga ściągacza izolacji lub narzędzia z ostrzami/nastawami pod przekrój. Szczypce okrągłe nie mają mechanizmu ściągającego i przy próbie zdejmowania izolacji łatwo uszkodzić żyłę.
  • Zaciskanie końcówek tulejkowych także wymaga zaciskarki (często z zapadką) zapewniającej właściwy docisk i powtarzalność. Szczypce okrągłe służą do gięcia, a nie do kontrolowanego zaprasowywania tulejek.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach "z ilustracji" zawsze analizuj część roboczą. Matryce i gniazda sugerują zaciskarkę, ostrza/otwory o regulacji – ściągacz izolacji, a długie stożkowe szczęki – narzędzie do profilowania/gięcia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Szczypce okrągłe to narzędzie z długimi, stożkowatymi szczękami o okrągłym przekroju. W elektromontażu służą głównie do gięcia i profilowania żył/drutu, np. do formowania oczek pod zaciski śrubowe oraz do precyzyjnego kształtowania końcówek przewodów.
Szczypce okrągłe mają gładkie, zwężające się szczęki bez gniazd. Zaciskarka ma wyraźne matryce/rowki dopasowane do końcówek (tulejkowych, oczkowych itp.) i często mechanizm zapadkowy. Brak matryc to silna wskazówka, że narzędzie służy do gięcia, nie do zaciskania.
Najczęściej profiluje się końce żył przewodów miedzianych (jedno- i wielodrutowych) przed podłączeniem do zacisków śrubowych lub listew zaciskowych. Profilowanie dotyczy zwykle nieizolowanego fragmentu żyły po zdjęciu izolacji i ma ułatwić stabilne, pewne zamocowanie w złączu.
Profilowanie (np. wykonanie oczka) zwiększa powierzchnię styku i pomaga ułożyć przewodnik tak, by śruba dociskała go pewnie i nie wypychała na bok. Zmniejsza to ryzyko poluzowania połączenia, przegrzewania styku oraz uszkodzenia pojedynczych drucików w żyle wielodrutowej.
Nie jest to właściwe narzędzie do zdejmowania izolacji. Do tego służą ściągacze izolacji lub noże z odpowiednim prowadzeniem. Użycie szczypiec okrągłych może przypadkowo naciąć lub osłabić żyłę, co w instalacji prowadzi do spadku wytrzymałości mechanicznej i gorszego kontaktu elektrycznego.
Profilowanie to mechaniczne ukształtowanie samej żyły (gięcie drutu). Zaciskanie tulejki to zaprasowanie metalowej końcówki na żyle przy użyciu zaciskarki z matrycą. Profilowanie nie daje trwałego połączenia końcówki z przewodem i nie zastąpi prawidłowego zaprasowania tulejki.
Przy listwach i zaciskach śrubowych szczypce okrągłe używa się do uformowania końca przewodu w oczko lub haczyk dobrany do średnicy śruby. Ułatwia to wsunięcie żyły pod zacisk, poprawia ułożenie przewodu i ogranicza ryzyko wysunięcia się podczas dokręcania.
Częsty błąd to wybór funkcji "zaciskania", bo kojarzy się z pracą na przewodach. Uczniowie pomijają analizę szczęk: matryce = zaciskarka, ostrza = ściągacz/nożyce, stożkowe gładkie szczęki = gięcie. Drugi błąd to mylenie pojęć profilowanie i zaciskanie.
Końcówki oczkowe lub tulejkowe stosuje się, gdy wymagana jest wysoka powtarzalność i trwałość połączenia (np. aparatura, drgania, wielodrutowe żyły), a także gdy zacisk/urządzenie jest do tego przewidziane. Wtedy używa się odpowiedniej końcówki i zaciskarki, a nie samego gięcia żyły.
Ucz się po cechach części roboczej: kształt szczęk, obecność matryc, ostrzy, zapadki, regulacji. Twórz własną "ściągę" zdjęć narzędzi (szczypce: płaskie, tnące, okrągłe; ściągacze; zaciskarki) i dopisuj typowe czynności: gięcie, cięcie, ściąganie, zaprasowywanie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Szczypce okrągłe mają długie, stożkowate szczęki o przekroju okrągłym, które służą do precyzyjnego gięcia drutu i profilowania żył (np. formowania oczek pod zaciski śrubowe)."

Źródła:

  • Wikipedia: Round-nose pliers — https://en.wikipedia.org/wiki/Round-nose_pliers (dostęp: 18.02.2026)
  • Wikipedia: Wire stripping — https://en.wikipedia.org/wiki/Wire_stripping (dostęp: 18.02.2026)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z elektromontażu opisujące narzędzia ręczne i przygotowanie przewodów do połączeń
  • Instrukcje producentów narzędzi (katalogi) pokazujące typy szczypiec i ich zastosowania
  • Materiały dydaktyczne BHP/technologii montażu: przygotowanie końcówek żył do zacisków śrubowych i tulejkowych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego