Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD13 - WRZESIEŃ 2014



PYTANIE NR 40.
Nawierzchnia drogi ma 5-procentowe dwustronne pochylenie poprzeczne. Pochylenia poprzeczne nie spełniają wymagań zawartych w przedstawionym wyciągu ze specyfikacji D-05.03.01, jeśli ich wartość na danym odcinku wynosi
Ilustracja przedstawia wyciąg ze specyfikacji D-05.03.01 dotyczącej nawierzchni z kostki kamiennej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Specyfikacja dopuszcza odchylenie spadku poprzecznego o ±0,5% od wartości projektowej 5%.
Zakres zgodny z wymaganiami to 4,5%–5,5%. Wartości 4,5%, 5,0% i 5,5% mieszczą się w tolerancji, natomiast 6,0% przekracza górną granicę, więc nie spełnia wymagań.

Pełne wyjaśnienie:

Spadek (pochylenie) poprzeczny nawierzchni jest jednym z kluczowych parametrów geometrii drogi, ponieważ decyduje o skutecznym odprowadzeniu wody z jezdni. W dokumentacji projektowej podaje się wartość projektową, a wykonanie kontroluje się w odbiorze robót.

W podanym zadaniu wartość projektowa spadku wynosi 5%. Specyfikacja (wyciąg D-05.03.01) określa, że spadki poprzeczne powinny być zgodne z dokumentacją projektową z tolerancją ±0,5%. Oznacza to, że rzeczywisty spadek może być nieco mniejszy lub większy od 5%, ale tylko w granicach tolerancji.

Wyznaczamy więc przedział dopuszczalny:

  • dolna granica: 5,0% − 0,5% = 4,5%
  • górna granica: 5,0% + 0,5% = 5,5%

Zatem wymagania spełniają wszystkie wartości w zakresie od 4,5% do 5,5% włącznie. Odpowiedź "6,0%" jest poprawna, ponieważ znajduje się poza dopuszczalnym zakresem (jest większa od 5,5%), a pytanie wprost dotyczy wartości, przy której pochylenie nie spełnia wymagań.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "5,0%" to dokładnie wartość projektowa, więc spełnia wymagania.
  • "5,5%" jest górną granicą tolerancji, nadal dopuszczalną.
  • "4,5%" jest dolną granicą tolerancji, również dopuszczalną.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw policz obie granice tolerancji (minus i plus). Dopiero potem porównuj odpowiedzi i pamiętaj, czy pytanie dotyczy zgodności, czy niezgodności z wymaganiami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest spadek poprzeczny nawierzchni drogi?
Spadek poprzeczny to nachylenie jezdni w poprzek jej szerokości (np. od osi do krawędzi). Jego głównym celem jest odprowadzenie wody opadowej poza pas ruchu, aby ograniczyć kałuże, poślizg i degradację nawierzchni.
Dlaczego spadek poprzeczny ma tolerancję wykonania ±0,5%?
Tolerancja uwzględnia realne trudności wykonawcze: zagęszczanie, profilowanie podbudowy i dokładność układania elementów nawierzchni. Zapis ±0,5% oznacza, że niewielkie odchylenia od projektu są dopuszczalne, o ile nie wpływają istotnie na geometrię i odwodnienie.
Jak obliczyć dopuszczalny przedział spadku dla wartości projektowej 5%?
Gdy tolerancja wynosi ±0,5%, liczysz dwie granice: 5,0% − 0,5% = 4,5% oraz 5,0% + 0,5% = 5,5%. Dopuszczalny jest cały zakres 4,5%–5,5% (włącznie), a wartości poza nim oznaczają niezgodność z wymaganiami.
Kiedy spadek 6,0% jest uznany za niezgodny przy projekcie 5%?
Jeśli obowiązuje tolerancja ±0,5% względem projektu 5%, górna granica to 5,5%. Spadek 6,0% przekracza tę granicę, więc nie mieści się w tolerancji i podczas kontroli jakości/odbioru powinien zostać zakwalifikowany jako niespełniający wymagania.
Czy wartość 4,5% spełnia wymagania przy projekcie 5%?
Tak, jeżeli tolerancja wynosi ±0,5%, to 4,5% jest dolną granicą dopuszczalnego przedziału. Częsty błąd polega na uznaniu, że "mniej niż projekt" zawsze jest źle, tymczasem specyfikacja dopuszcza odchylenie w obie strony.
Jakie są najczęstsze błędy w zadaniach o tolerancji spadków poprzecznych?
Najczęściej myli się znak ± (liczy się tolerancję tylko w jedną stronę), myli się pytanie o "niespełnia wymagania" z pytaniem o "spełnia wymagania" oraz błędnie traktuje 0,5% jako "0,5 od 5%". Najbezpieczniej zawsze policzyć dolną i górną granicę przedziału.
Jak w praktyce mierzy się spadki poprzeczne nawierzchni na budowie?
W praktyce wykorzystuje się pomiary geodezyjne lub proste narzędzia kontrolne (np. łaty i poziomice) zależnie od wymagań kontraktu. Wynik pomiaru porównuje się z wartością projektową oraz dopuszczalną tolerancją z dokumentacji/specyfikacji, aby ocenić zgodność robót.
Dlaczego pytanie dotyczy wartości, która NIE spełnia wymagań?
W zadaniach egzaminacyjnych często sprawdza się umiejętność oceny niezgodności, bo w odbiorach robót trzeba wskazać, kiedy wykonanie wymaga poprawy. Dlatego należy nie tylko znać wartość projektową, ale też umieć wyznaczyć granice tolerancji i rozpoznać wynik poza zakresem.
Jak odróżnić "5%" od "0,5%" w obliczeniach tolerancji?
5% to wartość projektowa spadku, a 0,5% to dopuszczalne odchylenie (tolerancja) wyrażone w tych samych jednostkach procentowych. W obliczeniach dodajesz i odejmujesz tolerancję: 5,0% ± 0,5%, a nie mnożysz ani nie liczysz "0,5 z 5".
Jak przygotować się do egzaminu BUD.13 z kontroli geometrii nawierzchni?
Ćwicz zadania z przedziałami tolerancji (±), porównywaniem wartości pomiarowych z projektem oraz interpretacją zapisów specyfikacji technicznych. Warto robić krótkie schematy: "wartość projektowa → tolerancja → dolna i górna granica → decyzja: zgodne/niezgodne". To przyspiesza rozwiązywanie na egzaminie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Specyfikacja dopuszcza odchylenie spadku poprzecznego o ±0,5% od wartości projektowej 5%.Zakres zgodny z wymaganiami to 4,5%–5,5%."

Źródła:

  • Specyfikacja techniczna D-05.03.01 "Nawierzchnia z kostki kamiennej", punkt 6.4.2 "Spadki poprzeczne" (tolerancja ±0,5% względem dokumentacji projektowej) – materiał przywołany w treści zadania/wyciągu.
  • Ilustracja dołączona do pytania: "Wyciąg ze specyfikacji D-05.03.01 NAWIERZCHNIA Z KOSTKI KAMIENNEJ", sekcja 6.4, punkt 6.4.2 – zapis tolerancji ±0,5%.

Materiały:

  • Specyfikacja techniczna D-05.03.01 – część dotycząca kontroli cech geometrycznych (pkt 6.4)
  • Materiały dydaktyczne z geometrii dróg: spadki podłużne i poprzeczne oraz odwodnienie
  • Zadania treningowe z tolerancji i przedziałów dopuszczalnych w kontroli robót drogowych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego