KWALIFIKACJA DRM4 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 34.
Jak nazywa się wada drewna pokazana na rysunku?
Ilustracja przedstawia przekrój poprzeczny pnia drzewa, na którym widoczna jest wada drewna zwana "zabitką zarośniętą".
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zabitka zarośnięta to wada związana z miejscowym zarośnięciem/"wrośnięciem" uszkodzenia lub anomalii w drewnie. Na rysunku identyfikuje się ją po charakterystycznym, zasklepionym obszarze o zaburzonym układzie słojów. Pozostałe opcje dotyczą żywicy, przesunięcia rdzenia lub skrętu włókien.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie wady drewna na rysunku polega na dopasowaniu cech widocznych w strukturze (układ słojów, ciągłość włókien, obecność żywicy, położenie rdzenia) do nazwy wady.

Zabitka zarośnięta jest wadą, w której dochodzi do "zasklepienia" miejsca zaburzenia struktury przez przyrost drewna. Typowo widoczny jest lokalny obszar o zmienionym przebiegu słojów i włókien, jakby "zamknięty" w tkance. Taki obraz odróżnia ją od wad wynikających wyłącznie z obecności żywicy lub z geometrii rdzenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Pęcherz żywiczny wiąże się z nagromadzeniem żywicy. Charakterystyczne są kieszenie/zbiorniczki żywiczne lub smugi żywicy, często o innym połysku/barwie. Jeśli na rysunku kluczową cechą nie jest "kieszeń" z żywicą, tylko zarośnięty obszar zaburzonej struktury, ta odpowiedź nie pasuje.
  • Mimośrodowość rdzenia dotyczy położenia rdzenia nie w środku przekroju. Rozpoznaje się ją po przesunięciu środka słojów względem osi elementu, co daje niesymetryczny układ przyrostów. To wada geometrii przekroju, a nie lokalne zarośnięte zaburzenie.
  • Skręt włókien to wada przebiegu włókien, objawiająca się ich spiralnym układem wzdłuż pnia/elementu. Na powierzchniach może dawać ukośny kierunek włókien i problemy w obróbce (wyrywanie). Nie jest to pojedynczy, zasklepiony "punkt" w strukturze.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czy rysunek pokazuje wadę lokalną (punktową/obszarową), wadę związaną z żywicą, czy wadę globalną przekroju (rdzeń) albo kierunku włókien. Dopiero potem wybieraj nazwę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wada, w której miejsce uszkodzenia lub anomalii zostało z czasem "zasklepione" przez przyrost drewna. W przekroju lub na powierzchni widać lokalny obszar o zaburzonym układzie słojów/włókien, wyglądający jak wrośnięta, zamknięta strefa.
Pęcherz żywiczny rozpoznasz po obecności kieszeni lub smug żywicy (często błyszczących, o innej barwie). Zabitka zarośnięta to przede wszystkim zarośnięty obszar zaburzonej struktury drewna, bez dominującej cechy "zbiorniczka z żywicą".
Mimośrodowość rdzenia dotyczy całego przekroju: rdzeń i środek słojów są przesunięte, a układ przyrostów jest niesymetryczny. Zabitka zarośnięta jest wadą lokalną – widoczną jako pojedynczy obszar wrośniętego zaburzenia, a nie przesunięcie geometrii rdzenia.
Zabitki mogą pogarszać wygląd elementu, osłabiać lokalnie strukturę i utrudniać obróbkę (np. nierównomierne skrawanie, ryzyko wyrwań). W praktyce wpływają na selekcję tarcicy, dobór przeznaczenia oraz kontrolę jakości półfabrykatów i wyrobów.
Skręt włókien to spiralny przebieg włókien w drewnie. Na powierzchni elementu może być widoczny ukośny rysunek włókien, a w obróbce częściej pojawiają się wyrwania i trudniej uzyskać gładką powierzchnię. To wada "kierunku włókien", a nie pojedyncza plama na przekroju.
Na przekroju poprzecznym rdzeń nie znajduje się w środku elementu, a słoje mają wyraźnie przesunięty środek względem kształtu przekroju. Typowo jedna strona ma gęstsze przyrosty niż druga. To cecha globalna przekroju, nie lokalna wada punktowa.
Ich występowanie zależy m.in. od gatunku (częściej w drewnie iglastym), warunków wzrostu i uszkodzeń. W praktyce są istotne, bo żywica może wypływać, brudzić narzędzia i utrudniać klejenie oraz wykańczanie powierzchni, dlatego ważna jest poprawna identyfikacja.
Najczęściej myli się wady lokalne z wadami globalnymi (np. zabitkę z mimośrodowością rdzenia) oraz automatycznie kojarzy każdą nieregularność z żywicą. Pomaga analiza: czy wada dotyczy układu słojów, rdzenia, przebiegu włókien, czy obecności żywicy.
Najlepiej pracować na zdjęciach i próbkach: porównywać cechy, robić własne notatki "po czym poznam", a nie tylko wkuwać nazwy. Skuteczne jest też grupowanie wad: żywiczne, związane z rdzeniem, związane z włóknami oraz wady lokalne (zarośnięte, wrośnięte).
Zwykle tak, bo kluczowa jest identyfikacja po wyglądzie. Bez rysunku trzeba opierać się na opisie cech, co jest trudniejsze i mniej jednoznaczne. Na egzaminie warto więc ćwiczyć rozpoznawanie na ilustracjach: przekroje, powierzchnie oraz typowe miejsca występowania wad.
info

Statystycznie 44% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Zabitka zarośnięta to wada związana z miejscowym zarośnięciem/"wrośnięciem" uszkodzenia lub anomalii w drewnie."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii drewna (działy: wady drewna, ocena jakości, budowa anatomiczna)
  • Atlasy/kompendia wad drewna z fotografiami i opisami cech rozpoznawczych
  • Materiały szkoleniowe producentów (sortowanie tarcicy, typowe wady i ich wpływ na obróbkę)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego