KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2019

Objawy opisane w zadaniu tworzą charakterystyczny obraz wstrząsu anafilaktycznego, czyli najcięższej postaci reakcji alergicznej (anafilaksji). Kluczowe są tu dwa równoległe mechanizmy zagrożenia życia:

• Zajęcie dróg oddechowych: obrzęk gardła i krtani oraz narastająca duszność mogą szybko doprowadzić do niedrożności i niedotlenienia.
• Zaburzenia krążenia: nagłe, znaczne obniżenie ciśnienia świadczy o uogólnionej reakcji organizmu, która może przejść w wstrząs z utratą przytomności i zatrzymaniem krążenia.

Dlatego przy takim zestawie objawów właściwe jest natychmiastowe wezwanie kwalifikowanej pomocy medycznej oraz obserwacja stanu poszkodowanego do czasu jej przyjazdu (kontrola przytomności i oddechu, gotowość do rozpoczęcia RKO, jeśli dojdzie do NZK).

Pozostałe odpowiedzi nie pasują do opisanego obrazu klinicznego:

• "hemolitycznego" – wstrząs związany z rozpadem krwinek nie jest typowo kojarzony z nagłym świądem i obrzękiem krtani; w realiach pierwszej pomocy taki zestaw objawów znacznie bardziej wskazuje na reakcję alergiczną.
• "septycznego" – w sepsie i wstrząsie septycznym dominują objawy ciężkiej infekcji (narastanie w czasie, gorączka lub hipotermia, zaburzenia świadomości). Świąd skóry i nagły obrzęk krtani nie są objawami wiodącymi.
• "hipowolemicznego" – zwykle wynika z utraty krwi lub płynów (krwotok, odwodnienie). Sam spadek ciśnienia może tu pasować, ale brak typowych przyczyn i brak objawów alergicznych; świąd i obrzęk dróg oddechowych przemawiają za anafilaksją.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie pojawiają się jednocześnie objawy skórne (świąd/pokrzywka), obrzęk w obrębie gardła/krtani i zaburzenia oddychania oraz krążenia, to myśl o anafilaksji powinna być pierwsza. W opiece nad osobą starszą często bodźcem są leki, pokarmy lub kontakt z alergenem.