KWALIFIKACJA SPL3 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 26.
Objętość naczepy wynosi 160 m3, a objętość właściwa ładunku - 4 m3/t. Jaką wartość ma współczynnik wypełnienia przestrzeni ładunkowej, jeżeli masa ładunku jest równa 201?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Współczynnik wypełnienia to stosunek objętości ładunku do objętości naczepy. Objętość ładunku liczymy z objętości właściwej: 4 m3/t × 20 t = 80 m3. Następnie 80/160 = 0,5, więc przestrzeń jest wykorzystana w 50%.

Pełne wyjaśnienie:

Współczynnik wypełnienia przestrzeni ładunkowej informuje, jaka część dostępnej objętości środka transportu została zajęta przez ładunek. Liczy się go jako:

współczynnik wypełnienia = (objętość ładunku) / (objętość naczepy)

W zadaniu podano:

  • objętość naczepy: 160 m3,
  • objętość właściwą ładunku: 4 m3/t (czyli ile metrów sześciennych przypada na 1 tonę ładunku),
  • masę ładunku (w tonach).

Najpierw wyznacza się objętość ładunku. Skoro na 1 tonę przypada 4 m3, to dla 20 t otrzymujemy:

objętość ładunku = 4 m3/t × 20 t = 80 m3.

Następnie porównujemy to z pojemnością naczepy:

współczynnik wypełnienia = 80 m3 / 160 m3 = 0,5.

Interpretacja jest praktyczna: wynik 0,5 oznacza, że wykorzystano połowę przestrzeni ładunkowej pod względem objętości. Odpowiedzi 0,4 i 0,6 odpowiadałyby innym objętościom ładunku (64 m3 lub 96 m3), więc nie wynikają z danych. Odpowiedź 0,8 oznaczałaby bardzo wysokie wykorzystanie objętości (128 m3), co także nie zgadza się z obliczoną objętością ładunku. Dodatkowo warto kontrolować sens wyniku: współczynnik wypełnienia typowo mieści się w zakresie 0–1; gdyby wyszedł większy niż 1, sygnalizowałoby to, że ładunek nie mieści się objętościowo w naczepie lub dane zostały źle użyte.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Objętość właściwa (m3/t) mówi, jaką objętość zajmuje 1 tona danego ładunku. Im większa wartość m3/t, tym ładunek jest "lżejszy objętościowo" (szybciej zapełnia przestrzeń), a im mniejsza, tym jest bardziej "ciężki" i szybciej ogranicza masa.
Stosujesz proste mnożenie: V = v × m, gdzie v to objętość właściwa (m3/t), a m to masa (t). Jednostki się redukują: m3/t × t = m3. Wynik jest objętością ładunku zajmowaną w naczepie, kontenerze lub komorze ładunkowej.
To liczba pokazująca, jaka część objętości przestrzeni ładunkowej została wykorzystana. Liczy się go jako objętość ładunku / objętość naczepy. Wynik 0,5 oznacza 50% wypełnienia, 1,0 oznacza pełne wypełnienie, a wartości bliskie 0 wskazują na słabe wykorzystanie kubatury.
Wartość powyżej 1 oznaczałaby, że ładunek zajmuje objętość większą niż dostępna przestrzeń ładunkowa, czyli nie zmieści się objętościowo. W zadaniach egzaminacyjnych taki wynik najczęściej sygnalizuje błąd w podstawieniu danych, pomylenie jednostek lub odwrócenie ilorazu.
Porównaj dwa "limity": czy szybciej wyczerpujesz dopuszczalną masę, czy pojemność w m3. Ładunki o dużej objętości właściwej (dużo m3 na tonę) są zwykle kubaturowe. Ładunki o małej objętości właściwej są zwykle ciężkie i ograniczenie masy pojawia się wcześniej.
Najczęściej myli się jednostki (np. traktuje m3/t jak t/m3), pomija masę i wykonuje tylko jedno dzielenie, albo odwraca wzór na współczynnik wypełnienia. Częsty jest też brak kontroli sensu wyniku (np. akceptowanie wypełnienia większego niż 1).
Nie. Gęstość jest zwykle wyrażana w t/m3 (lub kg/m3) i mówi, ile masy przypada na jednostkę objętości. Objętość właściwa (m3/t) jest w praktyce odwrotnością gęstości, tylko zapisaną w wygodnych jednostkach dla planowania transportu i załadunku.
W prostych zadaniach przyjmujesz zależność odwrotną: jeśli masz gęstość d w t/m3, to objętość właściwa v jest równa 1/d w m3/t. Trzeba uważać na jednostki (kg vs t) i zachować spójność, bo błąd skali daje całkiem inny wynik wypełnienia.
Wykorzystuje się go m.in. przy planowaniu konsolidacji i kompletacji ładunków, szacowaniu liczby jednostek transportowych, ocenie wykorzystania przestrzeni w strefach składowania oraz przy doborze środka transportu (naczepa, kontener). Pomaga ograniczać "puste przebiegi" objętościowe.
Zrób kontrolę rzędu wielkości: objętość naczepy to 160 m3. Jeśli ładunek ma 4 m3/t i ok. 20 t, to zajmuje ok. 80 m3, czyli połowę naczepy. Takie przybliżenie pomaga wykryć pomyłki w dzieleniu lub w jednostkach jeszcze przed wyborem odpowiedzi.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Współczynnik wypełnienia to stosunek objętości ładunku do objętości naczepy."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw logistyki transportu (pojęcia: masa, objętość, gęstość/objętość właściwa)
  • Materiały dydaktyczne z planowania załadunku i wykorzystania przestrzeni ładunkowej
  • Zestawy zadań rachunkowych z logistyki (przeliczenia m3/t, t/m3, współczynniki wykorzystania)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego