KWALIFIKACJA ROL4 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 24.
Oblicz ilość suchej masy w dawce pokarmowej dla krowy o masie ciała 600 kg, której dzienna wydajność wynosi 25 kg mleka.
Ilustracja przedstawia wzór matematyczny używany do obliczania suchej masy w dawce pokarmowej dla krowy.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć suchą masę dawki, sumuje się część zależną od utrzymania i od produkcji mleka: (0,025×mc)+(0,1×y). Dla mc=600 kg otrzymujemy 0,025×600=15,0, a dla y=25 kg mleka 0,1×25=2,5. Razem 15,0+2,5=17,5 kg, czyli 17,50 kg.

Pełne wyjaśnienie:

Obliczanie ilości suchej masy w dawce pokarmowej krowy mlecznej opiera się na prostym modelu, w którym uwzględnia się dwa źródła zapotrzebowania: utrzymanie organizmu oraz produkcję mleka. W praktyce oznacza to, że nawet krowa nieprodukująca mleka potrzebuje suchej masy na podstawowe funkcje życiowe, a wraz ze wzrostem wydajności rośnie dodatkowe zapotrzebowanie związane z wytwarzaniem mleka.

Stosowany wzór ma postać: Sucha masa (kg) = (0,025 × mc) + (0,1 × y), gdzie mc to masa ciała w kg, a y to dzienna produkcja mleka w kg.

  • Składnik 0,025 × mc to część "utrzymaniowa" – rośnie proporcjonalnie do masy ciała. Dla 600 kg: 0,025 × 600 = 15,0 kg.
  • Składnik 0,1 × y to część "produkcyjna" – zależna od ilości mleka. Dla 25 kg mleka: 0,1 × 25 = 2,5 kg.

Następnie oba wyniki się sumuje: 15,0 + 2,5 = 17,5 kg. Zapis 17,50 kg oznacza tę samą wartość liczbową (dodano jedynie zero na końcu dla zapisu z dwiema cyframi po przecinku).

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe? Wartość 15,00 kg uwzględnia tylko część zależną od masy ciała i pomija produkcję mleka. Wartość 2,50 kg to jedynie część zależna od wydajności, bez utrzymania. Wartość 25,00 kg wynika z błędnego utożsamienia ilości mleka z ilością suchej masy lub z pominięcia współczynnika 0,1.

Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź "sens" wyniku – dla dużej krowy (600 kg) sama część utrzymaniowa jest znacząca, więc wynik nie może być rzędu 2–3 kg. Z drugiej strony nie powinien być równy samej wydajności mleka, bo we wzorze występują współczynniki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej podstawia się dane do wzoru: SM = (0,025 × mc) + (0,1 × y), gdzie mc to masa ciała (kg), a y to dzienna produkcja mleka (kg). Oblicz osobno oba składniki, a potem je dodaj. Zwróć uwagę na przecinek dziesiętny.
mc to masa ciała krowy wyrażona w kilogramach. Wpływa na część "utrzymaniową" zapotrzebowania na suchą masę, bo większe zwierzę potrzebuje więcej paszy (w przeliczeniu na SM) do podtrzymania funkcji życiowych.
y to dzienna produkcja mleka w kilogramach. Im wyższa wydajność, tym większa część "produkcyjna" pobrania suchej masy. We wzorze uwzględnia to składnik 0,1 × y.
Bo zapotrzebowanie na suchą masę ma dwa źródła: utrzymanie (zależne od masy ciała) oraz produkcję (zależną od ilości mleka). Pominięcie jednego składnika zaniża wynik i może prowadzić do źle zbilansowanej dawki.
Tak. 17,5 i 17,50 to ta sama liczba – różni się tylko format zapisu (liczba miejsc po przecinku). Na egzaminie zwykle akceptuje się oba zapisy, jeśli wartość jest identyczna.
Najczęściej: pominięcie jednego składnika wzoru, przesunięcie przecinka (np. 0,025 → 0,25), błędne przyjęcie że wynik ma być równy wydajności mleka oraz brak kontroli sensu wyniku (zbyt mała lub zbyt duża wartość).
Porównaj wielkości częściowe: dla dużej krowy sama część 0,025 × mc daje kilkanaście kg, więc wynik nie może być rzędu 2–3 kg. Dodatkowo część od mleka zwiększa wynik o kilka kg, a nie o 25 kg.
Gdy bilansujesz dawkę (np. TMR), planujesz ilość pasz na dzień/tydzień lub oceniasz, czy krowy pobierają wystarczająco dużo paszy w przeliczeniu na suchą masę. To pomaga utrzymać wydajność i ograniczać problemy żywieniowe.
Policz: 0,025 × 600 = 15,0. Następnie: 0,1 × 25 = 2,5. Dodaj: 15,0 + 2,5 = 17,5. Wynik można zapisać jako 17,50 kg, jeśli wymagane są dwie cyfry po przecinku.
Ćwicz podstawianie danych do wzorów, pracę na liczbach dziesiętnych i kontrolę jednostek. Rób "check" pośrednich wyników (osobno część od masy i od mleka). Warto też nauczyć się typowych pułapek: pomijanie składnika i błędy w przecinku.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Aby obliczyć suchą masę dawki, sumuje się część zależną od utrzymania i od produkcji mleka: (0,025×mc)+(0,1×y)."

Źródła:

  • Opis ilustracji w zadaniu (wewnętrzny materiał egzaminacyjny): wzór Sucha masa (kg) = (0,025 × mc) + (0,1 × y) oraz definicje mc i y

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z żywienia bydła mlecznego (działy: sucha masa, bilansowanie dawki)
  • Zadania rachunkowe z zootechniki/żywienia przeżuwaczy dla poziomu technikum/egzaminu zawodowego
  • Materiały szkolne dotyczące interpretacji wzorów i jednostek w produkcji zwierzęcej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego