KWALIFIKACJA GIW13 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 31.
Oblicz masę cementu potrzebnego do wykonania 100 m korka cementowego w otworze wiertniczym o średnicy 0,25 m. Współczynnik zużycia cementu na wykonanie 1 m3 zaczynu wynosi 1,223 t/m3.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość korka to objętość walca: V=πr2h, gdzie r=0,25/2=0,125 m, h=100 m. Stąd V≈π·0,1252·100≈4,91 m3. Masa cementu m=V·1,223 t/m3≈4,91·1,223≈6,0 t, więc poprawnie: 6 ton.

Pełne wyjaśnienie:

Najpierw wyznacza się objętość korka cementowego. Korek w otworze o stałej średnicy można traktować jak walec, którego wysokością (długością) jest 100 m, a średnicą 0,25 m.

Krok 1: promień
Wzór na objętość walca wykorzystuje promień, więc trzeba przejść ze średnicy na promień:
r = d/2 = 0,25/2 = 0,125 m.

Krok 2: objętość walca
Objętość: V = π·r2·h.
Podstawienie: V = π · (0,125 m)2 · 100 m.
(0,125)2 = 0,015625, więc:
V ≈ 3,1416 · 0,015625 · 100 ≈ 4,91 m3.

Krok 3: masa cementu
Podany współczynnik zużycia cementu wynosi 1,223 t/m3, czyli na każdy 1 m3 zaczynu przypada 1,223 t cementu. Zatem:
m = V · 1,223
m ≈ 4,91 · 1,223 ≈ 6,00 t.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 5 ton – typowo wynika z błędu w arytmetyce (np. zbyt mocne przybliżenia π lub pominięcie części mnożenia) albo z niepoprawnego obliczenia pola przekroju.
  • 4 tony – często jest skutkiem pomylenia promienia ze średnicą w drugą stronę (np. użycia r=0,10 m zamiast 0,125 m) lub błędnego założenia mniejszej objętości korka.
  • 7 ton – zwykle pojawia się po zastosowaniu średnicy jako promienia (r=0,25 m), co zawyża objętość czterokrotnie, a następnie po częściowym "skorygowaniu" wyniku zaokrągleniami.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy w r2 stoi promień, nie średnica, oraz czy jednostki współczynnika (t/m3) zgadzają się z obliczoną objętością w m3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Traktuje się korek jak walec. Najpierw liczysz promień r=d/2, potem objętość V=π·r²·h, gdzie h to długość korka. Wynik powinien wyjść w m3, jeśli średnica i długość są w metrach.
Wzór na pole koła i objętość walca zawiera , czyli kwadrat promienia. Jeśli podstawisz średnicę zamiast promienia, zawyżysz pole (i objętość) czterokrotnie, bo (2r)² = 4r².
To informacja, ile ton cementu potrzeba na przygotowanie 1 m3 zaczynu o założonych parametrach. W zadaniu służy jako przelicznik: masa = objętość · 1,223. Jednostki muszą się zgadzać (m3 i t/m3).
Najbezpieczniej wszystko liczyć w układzie SI: średnica i długość w metrach, objętość w m3, a masę w tonach, jeśli współczynnik jest w t/m3. Błędy zwykle wynikają z mieszania mm, cm i m.
Oszacuj objętość: dla średnicy 0,25 m pole przekroju to ok. 0,05 m2, więc przy 100 m wychodzi ok. 5 m3. Pomnóż przez 1,223 t/m3 i otrzymasz około 6 t. Jeśli wychodzi 2 t lub 20 t, jest błąd.
Korek cementowy stosuje się m.in. przy czasowym lub trwałym wyłączeniu odcinka otworu, przy likwidacji, odcinaniu stref, uszczelnianiu lub separacji horyzontów. W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej bada się umiejętność obliczenia zapotrzebowania materiału.
Najczęściej to podstawienie średnicy jako promienia (r=0,25 m) lub niewłaściwe zaokrąglenia pośrednie (np. zbyt duże przyjęcie π). Czasem też myli się pole koła z obwodem, co daje zupełnie inne wartości.
To zależy od treści zadania. Jeśli podany jest tylko współczynnik t/m3, zwykle zakłada się, że to jedyny przelicznik i nie dodaje się dodatkowych strat. W praktyce planowanie zabiegu często uwzględnia zapas, ale egzamin liczy się zgodnie z danymi.
1 tona to 1000 kg. Gdyby w zadaniu pojawił się współczynnik w kg/m3, najpierw liczysz masę w kilogramach, a potem dzielisz przez 1000. Tu od razu pracujesz w tonach, bo współczynnik jest w t/m3.
Opanuj wzory na pole koła i objętość walca, ćwicz zamianę średnicy na promień oraz konsekwentne jednostki. Warto robić szybkie oszacowanie wyniku przed wyborem odpowiedzi. Pomaga też powtarzanie typowych zadań: objętość zaczynu, korka i przestrzeni pierścieniowej.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Objętość korka to objętość walca: V=πr2h, gdzie r=0,25/2=0,125 m, h=100 m."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Walec (bryła)" – wzór na objętość V=πr²h, https://pl.wikipedia.org/wiki/Walec_(bry%C5%82a) (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (EN): "Cylinder (geometry)" – cylinder volume, https://en.wikipedia.org/wiki/Cylinder (accessed 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z matematyki: objętości brył (walec)
  • Materiały szkoleniowe z cementowania otworów wiertniczych (pojęcie korka cementowego i zużycia materiału)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych GIW.13 z obliczeniami objętości i zapotrzebowania materiałów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego