Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2013



PYTANIE NR 3.
Oblicz rezystancję zastępczą widzianą z zacisków AB obwodu, którego schemat przedstawiono na schemacie.
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny, który jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją zawodową
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rezystancję zastępczą między zaciskami A–B wyznacza się przez stopniową redukcję obwodu: łączenie rezystorów szeregowo (sumowanie) i równolegle (odwrotności). Po każdej redukcji należy sprawdzić węzły na schemacie, aby nie pomylić gałęzi. Ostateczny wynik porównuje się z podanymi opcjami.

Pełne wyjaśnienie:

Rezystancja zastępcza RAB to taki pojedynczy opór, który "zastępuje" cały obwód widziany z zacisków A–B i daje ten sam związek między napięciem UAB a prądem I (czyli UAB=RAB·I). W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej oblicza się ją przez redukcję elementów na schemacie.

Typowa procedura:

  • Krok 1: rozpoznaj węzły (punkty połączone idealnym przewodem mają ten sam potencjał). To kluczowe, bo "wygląd" elementów na rysunku bywa mylący.
  • Krok 2: wyszukaj połączenia szeregowe – dwa rezystory są w szeregu, gdy prąd musi płynąć kolejno przez oba i nie ma rozgałęzienia w punkcie połączenia. Wtedy: R = R1 + R2.
  • Krok 3: wyszukaj połączenia równoległe – elementy są równolegle, gdy są wpięte między te same dwa węzły. Wtedy: 1/R = 1/R1 + 1/R2 (dla dwóch: R = (R1·R2)/(R1+R2)).
  • Krok 4: powtarzaj redukcję, aż zostanie jeden opór między A i B. Na końcu dopasuj wartość do jednej z odpowiedzi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 115 Ω i 130 Ω zwykle wynikają z mechanicznego sumowania oporów (traktowania wielu elementów jako szeregowych), mimo że na schemacie występują rozgałęzienia, które zmniejszają opór zastępczy.
  • 41 Ω jest typową konsekwencją błędu w obliczeniach połączeń równoległych (np. pomylenie wzoru na równoległe z szeregowym lub pominięcie jednej gałęzi).

Wskazówka egzaminacyjna: po każdej redukcji zrób mały "test sensowności" – opór równoległy musi być mniejszy od najmniejszego z łączonych rezystorów, a opór szeregowy większy od każdego z nich. Taki prosty check często wyłapuje błąd rachunkowy jeszcze przed wyborem odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć rezystancję zastępczą między zaciskami A i B?
Najpierw wyznacz węzły (punkty połączone przewodem). Potem redukuj obwód krokami: rezystory w szeregu sumujesz, a w równoległym liczysz z odwrotności. Powtarzaj, aż zostanie jeden opór między A i B, a wynik porównaj z odpowiedziami.
Co oznacza, że obwód jest "widziany z zacisków AB"?
To oznacza, że interesuje Cię zachowanie całej sieci elementów tak, jakby była jednym rezystorem podłączonym do punktów A i B. Czyli mierzysz/obliczasz, jaki opór "czuje" źródło podłączone do tych zacisków.
Dlaczego ważne jest rozpoznanie węzłów na schemacie?
Bo o tym, czy rezystory są w szeregu lub równolegle, decydują połączenia węzłów, a nie to, jak elementy są narysowane obok siebie. Pomyłka w węzłach prowadzi do złego doboru wzoru i błędnego wyniku RAB.
Jakie są wzory na rezystory połączone szeregowo i równolegle?
Szeregowo: R = R1 + R2 + .... Równolegle: 1/R = 1/R1 + 1/R2 + ... (dla dwóch: R = (R1·R2)/(R1+R2)). Warto też pamiętać kontrolę: R równoległe jest mniejsze od najmniejszego z oporów.
Czy da się sprawdzić wynik rezystancji zastępczej bez pełnych obliczeń?
Tak, częściowo. Możesz wykonać "test sensowności": opór zastępczy nie może być większy niż suma wszystkich elementów traktowanych jak szereg, a jeśli w obwodzie są gałęzie równoległe, wynik zwykle spada. To nie zastępuje obliczeń, ale pomaga wykryć rażące błędy.
Jakie błędy najczęściej pojawiają się przy obliczaniu RAB z rysunku?
Najczęściej: (1) uznanie połączenia za szeregowe mimo rozgałęzienia, (2) pominięcie gałęzi równoległej, (3) błąd na ułamkach przy 1/R, (4) nieuwzględnienie przewodu łączącego węzły, który może "zwarć" część obwodu i zmienić topologię.
Jak rozpoznać, że dwa rezystory są połączone równolegle?
Są równolegle wtedy, gdy oba końce pierwszego i oba końce drugiego są podłączone do tych samych dwóch węzłów. Jeśli możesz zaznaczyć dwa wspólne węzły i oba elementy są między nimi, stosujesz połączenie równoległe i liczysz z odwrotności.
Czy w praktyce technika gazownictwa przydają się takie obliczenia?
Tak, w obszarach, gdzie pojawiają się elementy elektryczne: diagnostyka połączeń przewodzących, kontrola ciągłości, prace przy układach sterowania lub ochrony antykorozyjnej. Umiejętność czytania prostych schematów i weryfikacji oporu pomaga w ocenie stanu instalacji.
Jak zmierzyć rezystancję między zaciskami w realnym układzie?
Użyj multimetru w trybie omomierza, ale tylko przy odłączonym zasilaniu i po rozładowaniu ewentualnych kondensatorów. Przyłóż sondy do zacisków, odczytaj wynik i porównaj z oczekiwaniami. W praktyce pamiętaj o wpływie połączeń, styków i przewodów na pomiar.
Jak podejść do zadania, gdy schemat wygląda jak "mostek"?
Najpierw sprawdź, czy da się uprościć układ przez redukcję oczywistych szeregów/równoległych. Jeśli nie, pomocna jest analiza węzłów: ponumeruj węzły i konsekwentnie śledź, które elementy są między tymi samymi punktami. Unikaj zgadywania na podstawie wyglądu rysunku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 28% zdających egzamin. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Rezystancję zastępczą między zaciskami A–B wyznacza się przez stopniową redukcję obwodu: łączenie rezystorów szeregowo (sumowanie) i równolegle (odwrotności)."

Źródła:

  • Paul Horowitz, Winfield Hill, "Sztuka elektroniki" (The Art of Electronics), rozdziały wprowadzające: rezystory, połączenia szeregowe i równoległe (wydania polskie różne).
  • W. Bolkowski, "Teoria obwodów elektrycznych", część dotycząca rezystancji zastępczej i redukcji obwodów rezystancyjnych (podręcznik akademicki).
  • All About Circuits, "Resistors in Series and Parallel" (artykuł edukacyjny) https://www.allaboutcircuits.com/textbook/direct-current/chpt-5/series-and-parallel-resistors/ - accessed 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik podstaw elektrotechniki: połączenia rezystorów, prawa Kirchhoffa
  • Zestawy zadań z obliczania rezystancji zastępczej (poziom szkoły branżowej/technikum)
  • Instrukcje obsługi mierników (multimetr/omomierz) – zasady pomiaru rezystancji i ciągłości
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego