Skala mapy 1:300 000 oznacza zależność proporcjonalną: 1 jednostka na mapie odpowiada 300 000 takich samych jednostek w terenie. Najwygodniej liczyć w tych samych jednostkach, w jakich podano pomiar na mapie, czyli w centymetrach.
Krok 1. Przeliczenie długości z mapy na teren (w cm)
Na mapie jest 6 cm, więc w terenie będzie:
6 cm × 300 000 = 1 800 000 cm.
Krok 2. Zamiana centymetrów na metry
Wiemy, że 100 cm = 1 m, więc:
1 800 000 cm ÷ 100 = 18 000 m.
Krok 3. Zamiana metrów na kilometry
1 km = 1000 m, więc:
18 000 m ÷ 1000 = 18 km.
Wniosek: rzeczywista odległość wynosi 18 km.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 5 km – to zbyt mało; zwykle wynika z pominięcia części przeliczeń lub błędnej zamiany jednostek (np. nieprawidłowe dzielenie przez 1000/100).
- 50 km – błąd rzędu wielkości; często pojawia się przy niedokładnym operowaniu zerami albo przyjmowaniu innej skali niż podana.
- 180 km – wynik dziesięciokrotnie zawyżony; typowy efekt przesunięcia przecinka lub pomylenia 18 000 m z 180 000 m.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zrób szybki "test sensowności" rzędu wielkości. Skala 1:300 000 oznacza 1 cm ≈ 3 km, więc 6 cm ≈ 18 km. To pozwala od razu wychwycić wyniki typu 5 km lub 180 km.
