KWALIFIKACJA HGT9 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 20.
Oblicz wartość brutto usługi cateringowej dla 120 osób w cenie brutto 30,00 zł/posiłek/os. po uwzględnieniu opustu o wartości pięciu bezpłatnych posiłków.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rabat to 5 bezpłatnych posiłków, więc płatnych jest 120 − 5 = 115. Ponieważ cena jest już brutto, nie dolicza się podatku, tylko liczy wartość: 115 × 30,00 zł = 3 450,00 zł. Pozostałe kwoty wynikają z pominięcia rabatu albo błędnego przeliczenia liczby posiłków.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano cenę brutto 30,00 zł za 1 posiłek dla 1 osoby. Skoro cena jest już brutto, nie wykonuje się żadnych operacji na stawkach VAT – obliczenia sprowadzają się do ustalenia, ile posiłków jest płatnych po uwzględnieniu opustu.

Opust ma formę pięciu bezpłatnych posiłków (gratis). Oznacza to, że łączna liczba wydanych posiłków pozostaje 120, ale zapłata obejmuje tylko 120 − 5 = 115 posiłków.

Następnie mnożymy liczbę posiłków płatnych przez cenę jednostkową brutto:

115 × 30,00 zł = 3 450,00 zł

Dlatego poprawna jest kwota 3 450,00 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • 3 600,00 zł to wynik 120 × 30,00 zł, czyli całkowite pominięcie rabatu (gratisów).
  • 3 540,00 zł odpowiada sytuacji, jakby gratisów było tylko 2 (118 × 30,00 zł) lub gdy błędnie odjęto inną liczbę posiłków. To typowy błąd w interpretacji treści.
  • 3 000,00 zł nie wynika z żadnego poprawnego przeliczenia przy danych w zadaniu; często pojawia się, gdy ktoś myli rabat "5 posiłków" z "5 zł" albo wprowadza własne, nieuzasadnione założenia.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rabatach typu "x gratis" zawsze najpierw policz liczbę sztuk płatnych, dopiero potem wykonuj mnożenie przez cenę jednostkową.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw ustal liczbę posiłków płatnych: od liczby wszystkich posiłków odejmij liczbę gratisów. Potem policz wartość: płatne posiłki × cena za posiłek. W tym typie zadań gratis nie zmienia ceny jednostkowej, tylko zmniejsza liczbę płatnych sztuk.
Cena brutto to kwota końcowa do zapłaty za jedną sztukę (posiłek), czyli zawiera już wszystkie podatki i narzuty ujęte w cenie. Jeśli cena brutto jest podana wprost, zwykle nie trzeba nic doliczać – wystarczy pomnożyć liczbę sztuk płatnych przez tę cenę.
Bo opust jest opisany jako "pięć bezpłatnych posiłków". Oznacza to, że 5 z 120 posiłków nie jest fakturowanych. Liczba wydanych posiłków pozostaje 120, ale płatnych jest 120 − 5. To typowy mechanizm rabatu "x sztuk gratis".
Nie, jeśli w treści podano cenę brutto za jednostkę. VAT byłby potrzebny, gdyby podano cenę netto i poproszono o brutto, albo odwrotnie. Tutaj cena do mnożenia jest już kwotą końcową, więc zadanie to czysta arytmetyka z rabatem.
Zrób krótki zapis pomocniczy: "wydane: 120, gratis: 5, płatne: 115". Dopiero potem licz wartość. W wielu błędnych odpowiedziach widać, że ktoś od razu mnoży 120 × 30 albo odejmuje złą liczbę gratisów. Taki trzywierszowy zapis mocno ogranicza ryzyko.
Najczęściej: (1) pominięcie rabatu i policzenie pełnych 120 × cena, (2) odjęcie rabatu w złotych zamiast w sztukach, (3) pomylenie "osób" z "posiłków" i wykonanie nieuzasadnionych przeliczeń, (4) dopisywanie VAT mimo że cena jest brutto.
Nie. "5 bezpłatnych posiłków" to rabat ilościowy (gratisy), który zmniejsza liczbę sztuk płatnych. Rabat procentowy obniża cenę jednostkową (np. 10% taniej). Oba mechanizmy liczy się inaczej, dlatego zawsze sprawdź, czy rabat jest w sztukach, kwocie czy procentach.
Porównaj z kosztem bez rabatu: 120 × 30,00 zł = 3 600,00 zł. Rabat to 5 posiłków, czyli 5 × 30,00 zł = 150,00 zł mniej. Po odjęciu 150,00 zł dostajesz 3 450,00 zł. Taka kontrola "na zdrowy rozsądek" szybko wyłapuje błędy rachunkowe.
Najczęściej przy obsłudze grup zorganizowanych (wycieczki, warsztaty, zielone szkoły) albo przy dłuższych pobytach, gdy gospodarstwo chce zachęcić do zamówienia pełnego wyżywienia. W praktyce gratisy upraszczają ofertę: klient widzi stałą cenę posiłku, a rabat wynika z liczby sztuk.
Ćwicz schemat: dane → liczba sztuk płatnych → cena jednostkowa → wartość końcowa. Rób dużo krótkich zadań z rabatami: gratisy, rabat kwotowy i procentowy. Na egzaminie zawsze podkreśl w treści słowa typu "brutto", "netto", "opust", "gratis", bo one zmieniają sposób liczenia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Rabat to 5 bezpłatnych posiłków, więc płatnych jest 120 − 5 = 115."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Rabat" (definicja i sens upustu), https://pl.wikipedia.org/wiki/Rabat — dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL) – "Cena" (pojęcie ceny brutto/netto w ujęciu ogólnym), https://pl.wikipedia.org/wiki/Cena — dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL) – "Arytmetyka" (podstawowe działania: odejmowanie i mnożenie), https://pl.wikipedia.org/wiki/Arytmetyka — dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw rachunków kosztów w usługach turystycznych (kalkulacje cenowe)
  • Zadania treningowe z rabatów i upustów (gratisy, procenty, kwoty)
  • Ćwiczenia z arytmetyki finansowej: działania na kwotach w złotych i groszach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego