KWALIFIKACJA MED12 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 26.
Oblicz wielkość dozy środka myjącego do przygotowania 5 litrów 0,25% roztworu roboczego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stężenie 0,25% oznacza 0,25 ml środka w 100 ml roztworu, czyli ułamek 0,0025 całej objętości. Dla 5 litrów (5000 ml) obliczamy: 5000 ml × 0,0025 = 12,5 ml. Tyle koncentratu należy odmierzyć, aby uzyskać 5 l roztworu 0,25%.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach tego typu kluczowe jest poprawne rozumienie zapisu procentowego. Stężenie 0,25% to nie 0,25 w skali 1:1, tylko 0,25 na 100, czyli ułamek:

0,25% = 0,25 / 100 = 0,0025

Następnie trzeba ujednolicić jednostki. Skoro odpowiedź ma być w mililitrach, wygodnie jest zamienić 5 litrów na mililitry:

5 l = 5000 ml

I obliczyć, ile wynosi 0,25% z 5000 ml:

  • 5000 ml × 0,0025 = 12,5 ml

Odpowiedź "12,5 ml" jest poprawna, bo stanowi dokładnie 0,25% całej objętości 5000 ml.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "125 ml" odpowiadałoby stężeniu 2,5% (dziesięć razy większemu). To typowy błąd przesunięcia przecinka lub pomylenia 0,25% z 2,5%.
  • "1250 ml" to aż 25% objętości – wynik 100× zawyżony, zwykle po pomyleniu 0,25% z 0,25 (czyli 25%).
  • "1,25 ml" jest 10× za małe i odpowiadałoby 0,025%. Ten błąd powstaje, gdy ktoś dzieli przez 10 "bo 0,25 jest małe", zamiast podzielić przez 100.

W praktyce sterylizacji medycznej poprawne rozcieńczanie ma znaczenie: zbyt małe stężenie może pogorszyć skuteczność mycia, a zbyt duże może zwiększać koszty i ryzyko niepożądanych oddziaływań na materiały lub sprzęt. Na egzaminie zawsze wykonuj dwa kroki kontrolne: (1) zamień procent na ułamek, (2) sprowadź objętości do tych samych jednostek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zamień procent na ułamek: 0,25% = 0,25/100 = 0,0025. Zamień 5 litrów na 5000 ml. Następnie policz 5000 × 0,0025 = 12,5 ml. To objętość środka myjącego potrzebna do przygotowania 5 l roztworu 0,25%.
Stężenie 0,25% oznacza, że na każde 100 jednostek objętości roztworu przypada 0,25 jednostki koncentratu (w typowych zadaniach szkolnych: 0,25 ml na 100 ml). To bardzo małe stężenie: jako ułamek dziesiętny wynosi 0,0025.
Bo wynik ma być w ml, a operacje procentowe muszą dotyczyć tych samych jednostek. Jeśli liczysz na litrach, otrzymasz wynik w litrach (np. 0,0125 l), który trzeba dopiero zamienić na ml. Pominięcie przeliczenia często daje błąd 1000×.
Najczęściej myli się 0,25% z 0,25 (czyli 25%), nie dzieli się przez 100, albo gubi się przeliczenie l ↔ ml. Częsty jest też błąd o rząd wielkości (10×), gdy ktoś traktuje 0,25% jak 2,5% lub 0,025%.
To bardzo mało: 12,5 ml w 5000 ml stanowi 0,25% całej objętości. Dla porównania 1% z 5 l to 50 ml, a 0,5% to 25 ml. Taka kontrola "na oko" pomaga wychwycić wyniki zawyżone lub zaniżone.
Policz punkty odniesienia: 1% z 5 l (5000 ml) to 50 ml. Skoro 0,25% to ćwierć z 1%, wynik powinien być ok. 12,5 ml. Jeśli wychodzi 125 ml lub 1250 ml, to znaczy, że pomylono procent lub jednostki.
Nie zawsze. W praktyce spotyka się różne konwencje (np. objętościowe lub masowe), a instrukcja producenta określa, jak przygotować roztwór. Na egzaminach szkolnych zwykle przyjmuje się prosty model: procent jako część objętości i wynik w ml.
Postępuj tak samo: 0,25% = 0,0025. 10 l = 10 000 ml. Mnożysz 10 000 × 0,0025 = 25 ml. Widzisz też zależność liniową: podwojenie objętości roztworu podwaja ilość koncentratu.
Użyj relacji 1 l = 1000 ml. Zatem 0,0125 l × 1000 = 12,5 ml. To wygodna metoda, gdy najpierw liczysz procent na litrach, a dopiero na końcu chcesz podać dawkę środka w ml.
Poprawne stężenie roztworu roboczego wpływa na skuteczność usuwania zabrudzeń i bezpieczeństwo procesu. Zbyt małe stężenie może pogorszyć efekt mycia, a zbyt duże zwiększa koszty i może sprzyjać problemom eksploatacyjnym (np. nadmierne pienienie), zależnie od preparatu.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że stężenie 0,25% oznacza 0,25 ml środka w 100 ml roztworu, czyli ułamek 0,0025 całej objętości.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Stężenie procentowe" – definicja i przeliczanie procentów na ułamek, https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_procentowe - dostęp: 2026-03-01
  • Wikipedia (PL), "Procent" – interpretacja zapisu % jako "na sto", https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp: 2026-03-01
  • Khan Academy, "Percent word problems / Percent" (materiały o przeliczaniu procentów), https://www.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percent - dostęp: 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki zawodowej (procenty, stężenia, przeliczenia jednostek)
  • Instrukcje producentów środków myjących (sekcja: przygotowanie roztworu roboczego i dozowanie)
  • Skrypty szkolne z zakresu dekontaminacji i przygotowania roztworów w sterylizatorni

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego