KWALIFIKACJA EKA5 - STYCZEŃ 2013

PYTANIE NR 48.
Obowiązkiem pracodawcy w przypadku, gdy pracownik odmawia poddania się okresowym badaniom lekarskim z uwagi na dobry stan zdrowia, jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pracodawca ma obowiązek zapewnić, aby do pracy dopuszczane były osoby posiadające wymagane, aktualne orzeczenie lekarskie.
Gdy pracownik odmawia badań okresowych, nie spełnia warunku dopuszczenia do pracy, więc pracodawca powinien wstrzymać wykonywanie pracy do czasu wykonania badań, a nie zgłaszać sprawy do PIP ani "na start" karać.

Pełne wyjaśnienie:

Profilaktyczne badania lekarskie (w tym badania okresowe) są elementem systemu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz formalnym warunkiem dopuszczenia pracownika do wykonywania obowiązków. Nawet jeśli pracownik deklaruje "dobry stan zdrowia", nie zastępuje to wymaganego orzeczenia lekarskiego potwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na danym stanowisku.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "niedopuszczenie pracownika do pracy." Jest to działanie bezpośrednio eliminujące ryzyko po stronie pracodawcy: nie wolno organizować pracy w sposób, który pomija wymagane badania, bo odpowiedzialność za dopuszczenie do pracy spoczywa na pracodawcy (w praktyce: kadry pilnują terminów, przełożony nie powinien przyjąć pracownika do pracy bez ważnego orzeczenia).

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne lub wtórne:

  • "zgłoszenie tego faktu do Państwowej Inspekcji Pracy." PIP jest organem kontrolnym, ale samo zgłoszenie nie rozwiązuje problemu dopuszczenia do pracy tu i teraz. Pierwszym obowiązkiem jest zapewnienie, by praca nie była wykonywana bez spełnienia warunku badań.
  • "ukaranie pracownika karą upomnienia lub pieniężną." Kary porządkowe mogą występować w praktyce jako reakcja na naruszenie obowiązków, ale nie są podstawowym środkiem zapewniającym zgodność z wymogiem badań. Nawet po nałożeniu kary nadal pozostaje zakaz dopuszczenia do pracy bez orzeczenia.
  • "uzyskanie pisemnego potwierdzenie odmowy i dopuszczenie pracownika do pracy." Utrwalenie odmowy może mieć znaczenie dowodowe, jednak nie "legalizuje" pracy bez badań. Pismo nie zastępuje orzeczenia, więc dopuszczenie do pracy pozostaje nieprawidłowe.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się "dopuszczenie do pracy" versus "niedopuszczenie", a w treści jest brak badań/orzeczenia, zwykle poprawne jest rozwiązanie polegające na wstrzymaniu pracy do czasu spełnienia wymogu formalnego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To obowiązek pracodawcy polegający na niewyznaczaniu i niewpuszczaniu pracownika do wykonywania obowiązków, dopóki nie ma aktualnego orzeczenia lekarskiego. W praktyce oznacza wstrzymanie pracy na stanowisku i skierowanie pracownika na badania, bo samo oświadczenie o zdrowiu nie zastępuje orzeczenia.
Badania okresowe są profilaktyką i wymogiem formalnym związanym z konkretnym stanowiskiem pracy oraz narażeniami. Subiektywne samopoczucie nie daje obiektywnej oceny zdolności do pracy. Orzeczenie lekarza medycyny pracy ma potwierdzić brak przeciwwskazań w danych warunkach.
Najczęściej wyróżnia się badania: wstępne (przed dopuszczeniem do pracy), okresowe (w trakcie zatrudnienia w terminach) oraz kontrolne (np. po dłuższej nieobecności chorobowej). Dział kadr monitoruje terminy i przechowuje orzeczenia w dokumentacji pracowniczej.
W praktyce mogą wchodzić w grę konsekwencje porządkowe, bo odmowa może naruszać obowiązki pracownicze. Jednak kluczowe jest, że kara nie rozwiązuje problemu dopuszczenia do pracy. Niezależnie od sankcji, bez aktualnego orzeczenia pracownik nie powinien wykonywać pracy.
Skierowanie wystawia się przed upływem ważności dotychczasowego orzeczenia, tak aby pracownik mógł wykonać badania na czas. W kadrach ważne jest planowanie terminów i przypominanie pracownikom z wyprzedzeniem, bo brak badań może skutkować przerwą w świadczeniu pracy.
Dokumenty dotyczące badań profilaktycznych przechowuje się w dokumentacji pracowniczej prowadzonej przez pracodawcę (zwykle w części dotyczącej przebiegu zatrudnienia). Dla kadr istotne jest, aby orzeczenia były kompletne, aktualne i łatwe do okazania podczas kontroli.
Najważniejszym obowiązkiem jest niedopuszczenie do pracy bez spełnienia wymogów badań. PIP pełni funkcję kontrolną i może reagować na naruszenia, ale samo "zgłoszenie" nie jest typową pierwszą czynnością kadrową w takiej sytuacji. Priorytetem jest zabezpieczenie legalnego dopuszczenia do pracy.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "surowej" (kara, PIP) zamiast tej, która dotyczy warunku dopuszczenia do pracy. Drugi błąd to uznanie, że pisemna odmowa pracownika "zwalnia" pracodawcę z odpowiedzialności. Na egzaminie kluczowe jest skojarzenie: brak badań = brak dopuszczenia.
Należy przypomnieć o obowiązku, wyznaczyć realny termin wykonania badań i w razie braku orzeczenia nie dopuścić do pracy. Kadry powinny udokumentować działania (np. informację o terminie, skierowanie), ale dokumentacja nie zastępuje orzeczenia lekarskiego wymaganego do pracy.
Ucz się schematami: warunek dopuszczenia do pracy (orzeczenie) oraz skutek braku warunku (niedopuszczenie). Przećwicz pytania z odmową badań, terminami badań i dokumentacją. W zadaniach wybieraj odpowiedzi, które bezpośrednio zapewniają zgodność i bezpieczeństwo.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 229 (profilaktyczne badania lekarskie pracowników)

Materiały:

  • Aktualne materiały szkoleniowe BHP dla pracodawców i pracowników (część dot. badań profilaktycznych)
  • Komentarze i opracowania do prawa pracy (rozdziały: obowiązki stron, BHP, badania profilaktyczne)
  • Przykładowe procedury kadrowe: obieg skierowań na badania i ewidencja terminów badań

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego