Pytanie sprawdza umiejętność interpretacji wykresu technologicznego używanego w metalurgii proszków. Zadanie polega na dobraniu takiej zawartości i rodzaju środka poślizgowego (smaru), aby wytrzymałość na zginanie wypraski z proszku żelaza mieściła się w przedziale 14–14,5 MPa.
Poprawna procedura odczytu wygląda następująco:
- Na osi wytrzymałości (zginanie) odnajdź zakres 14–14,5 MPa.
- Przenieś odczyt na odpowiednią krzywą/serię zgodną z rodzajem środka poślizgowego (koniecznie sprawdź legendę).
- Z osi odpowiadającej zawartości dodatku odczytaj wartość, która dla tego zakresu wytrzymałości spełnia warunek zadania.
Z wykresu wynika, że wymagany przedział wytrzymałości uzyskuje się dla 0,15% stearynianu cynku. Ta odpowiedź zawiera jednocześnie rodzaj środka poślizgowego i jego zawartość, czyli dokładnie to, czego wymaga polecenie.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
- 0,5% stearynianu cynku – ta zawartość, według wykresu, odpowiada innemu poziomowi wytrzymałości niż wymagane 14–14,5 MPa (typowy błąd: wybór "często spotykanej" wartości bez sprawdzenia punktu na wykresie).
- 0,5% kwasu stearynowego – mimo podobnego brzmienia nazw, jest to inny środek poślizgowy; odczyt z niewłaściwej krzywej lub pominięcie legendy prowadzi do błędnej odpowiedzi.
- 1,0% stearynianu cynku – zbyt duża zawartość w odniesieniu do wskazanego na wykresie zakresu; częsty mechanizm błędu to zakotwiczenie na "większa ilość dodatku = lepszy efekt", co nie musi być prawdą dla właściwości mechanicznych.
Na egzaminie kluczowe jest, aby czytać zakres (14–14,5 MPa), a nie pojedynczy punkt, oraz aby zawsze zweryfikować, z której krzywej pochodzi odczyt (rodzaj środka poślizgowego).
