KWALIFIKACJA BUD19 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 33.
Które odczyty otrzymywane są podczas pomiarów wychylenia osi komina w metodzie przedstawionej na rysunku?
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny związany z pomiarami geodezyjnymi, szczególnie pomiarami wychylenia
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W tej metodzie pomiaru wychylenia osi komina odczytuje się bezpośrednio wartości liniowe z przymiaru (miary).
Są to odczyty długości, które następnie służą do wyznaczenia odchylenia. Pozostałe propozycje (kąty, kierunki, przewyższenia) dotyczą innych technik i innych wielkości mierzonych.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o to, jakie wielkości są bezpośrednio odczytywane podczas pomiaru wychylenia osi komina w metodzie pokazanej na rysunku. W tej metodzie podstawowym odczytem są wartości przymiaru liniowego, czyli wskazania miary/przymiaru w jednostkach długości. Takie odczyty są wielkościami liniowymi (np. odległościami/odchyłkami), które dopiero na etapie obliczeń i interpretacji pozwalają określić, jak bardzo oś obiektu odbiega od pionu.

Odpowiedź "Wartości przymiaru liniowego." jest poprawna, ponieważ opisuje właśnie typ odczytu (odczyt długości), a nie wynik końcowy ani pośrednie parametry z innego instrumentu.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, bo odnoszą się do innych klas pomiarów:

  • "Kątów poziomych." – kąty poziome służą przede wszystkim do wyznaczania kierunków w płaszczyźnie poziomej (orientacja, sytuacja), a nie są typowym bezpośrednim odczytem w metodzie opartej na przymiarze liniowym.
  • "Kierunków pionowych." – kierunki (odczyty kierunków) kojarzą się z obserwacjami instrumentów kątowych. Kierunek pionowy nie jest tu właściwą wielkością odczytywaną, jeśli metoda zakłada pomiar liniowy.
  • "Przewyższeń." – przewyższenia są charakterystyczne dla niwelacji i opisują różnice wysokości. Pomiar wychylenia osi obiektu wysmukłego może wykorzystywać różnice w położeniu punktów na różnych wysokościach, ale w tej metodzie odczyt nie jest przewyższeniem, tylko wartością długości z przymiaru.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi rozdziel w głowie "co odczytuję w terenie" (kąt/kierunek/długość/różnica wysokości) od "co wyznaczam w wyniku opracowania" (np. odchylenie osi od pionu). To ogranicza pomyłki wynikające z intuicyjnego kojarzenia wychylenia z przewyższeniem lub z kątami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wychylenie osi komina to odchylenie geometrycznej osi obiektu od pionu. W praktyce ocenia się je przez porównanie położenia punktów na różnych wysokościach lub przez pomiar odchyłek względem pionu/osi odniesienia. Wynik jest ważny w kontroli stanu technicznego obiektów wysmukłych.
W zależności od metody odczytuje się wielkości liniowe (odległości/odchyłki), kątowe (kąty, kierunki) albo wysokościowe (różnice wysokości). Kluczowe na egzaminie jest rozpoznanie, co jest bezpośrednim odczytem w terenie, a co dopiero wynikiem opracowania.
Bo metoda może polegać na bezpośrednim pomiarze odchyłki jako długości (np. przesunięcia punktu względem linii odniesienia). Wtedy odczyt z przymiaru jest najprostszym pomiarem terenowym, a dopiero później przelicza się go na miarę wychylenia osi na danej wysokości.
Niekoniecznie. Kąty poziome są typowe dla wyznaczania sytuacji i orientacji w planie. Wychylenie osi od pionu da się wyznaczać metodami kątowymi, ale są też metody oparte na pomiarach liniowych. W pytaniu egzaminacyjnym decyduje to, jaki odczyt przewiduje konkretna metoda.
"Kierunek" to pojęcie z obserwacji kątowych (np. odczyt kierunku na kole poziomym/pionowym). "Pionowość" dotyczy zgodności osi obiektu z pionem. Pomyłka wynika z podobieństwa słów: student wybiera odpowiedź z "pionowym", choć pytanie dotyczy rodzaju odczytu (np. liniowego), a nie nazwy zjawiska.
Przewyższenia stosuje się głównie w niwelacji, gdy celem jest wyznaczenie różnic wysokości między punktami. Jeśli zadanie dotyczy pionowości/wychylenia, przewyższenia mogą pojawiać się pomocniczo, ale nie zawsze są bezpośrednim odczytem. Trzeba odróżnić pomiar wysokości od pomiaru odchyłki.
Szukaj w treści słów wskazujących instrument i odczyt: "przymiar", "taśma", "dalmierz" zwykle oznaczają długości, a "kąt", "kierunek", "teodolit/tachimetr" sugerują odczyty kątowe. Jeśli pytanie odwołuje się do rysunku, kluczowe jest rozpoznanie, co jest na nim mierzone.
Najczęściej myli się odczyt z wynikiem końcowym (np. odchylenie osi vs to, co mierzy się w terenie). Drugi błąd to automatyczne wybieranie odpowiedzi kątowych, bo kojarzą się z geodezją. Pomaga zasada: najpierw nazwij wielkość mierzoną (długość/kąt/wysokość).
Bo metody pomiaru pionowości mogą się różnić: jedne bazują na obserwacjach kątowych, inne na odczytach liniowych. Rysunek pokazuje, co jest faktycznie odczytywane (np. miara, celowa, instrument). Jeśli pominiesz analizę rysunku, możesz wybrać wielkość typową dla innej metody.
Ucz się przez porównywanie metod: wypisz dla każdej instrument, odczyt (długość/kąt/wysokość) i wynik (odchylenie). Rozwiązuj zadania z ilustracjami i opisami, a przy każdej odpowiedzi dopisz: "co odczytuję w terenie?". To utrwala właściwe skojarzenia.
info

Statystycznie 53% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W tej metodzie pomiaru wychylenia osi komina odczytuje się bezpośrednio wartości liniowe z przymiaru (miary).Są to odczyty długości, które następnie służą do wyznaczenia odchylenia."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji inżynieryjnej dotyczące pomiarów pionowości i wychyleń obiektów
  • Zadania egzaminacyjne z zakresu pomiarów realizacyjnych i inwentaryzacyjnych obiektów budowlanych
  • Instrukcje/opracowania szkolne opisujące metody wyznaczania odchylenia od pionu (metody kątowe i liniowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego