KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 26.
Odległość lutniociągu od czoła przodka w polach metanowych przy wentylacji tłoczącej wynosi nie więcej niż
Ilustracja przedstawia symbol związany z górnictwem, prawdopodobnie oznaczenie dotyczące bezpieczeństwa lub technologii
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W wentylacji tłoczącej świeże powietrze doprowadza się lutniociągiem możliwie blisko czoła przodka, aby skutecznie rozcieńczać metan i usuwać zanieczyszczenia. Dlatego dla pól metanowych określa się maksymalną dopuszczalną odległość wylotu lutniociągu od czoła: 8 m.

Pełne wyjaśnienie:

Wentylacja tłocząca w wyrobiskach przodkowych polega na tłoczeniu świeżego powietrza do rejonu robót za pomocą lutniociągu. Kluczowe jest to, że strumień powietrza ma docierać do strefy, w której powstają największe zagrożenia: przy czole przodka, gdzie zachodzi urabianie, wiercenie, strzelanie i gdzie mogą gromadzić się gazy (w tym metan) oraz pyły.

W polach metanowych wymagania są szczególnie restrykcyjne, ponieważ nawet lokalne, krótkotrwałe pogorszenie przewietrzania może doprowadzić do powstania stref o podwyższonym stężeniu metanu. Z tego powodu określa się maksymalną dopuszczalną odległość wylotu lutniociągu od czoła przodka. Odpowiedź "8 m" oznacza, że wylot powinien znajdować się nie dalej niż ta granica, aby ograniczać powstawanie słabo przewietrzanych kieszeni gazowych.

Pozostałe wartości są typowymi "pułapkami" egzaminacyjnymi:

  • "6 m" może brzmieć wiarygodnie jako bardziej "ostrożna" liczba, ale pytanie dotyczy wartości granicznej "nie więcej niż", więc zaniżenie limitu nie wynika automatycznie z zasad (to częsty efekt mylenia różnych warunków prowadzenia robót).
  • "10 m" jest liczbą "okrągłą", przez co bywa wybierana intuicyjnie, jednak większa odległość w wentylacji przodkowej zwykle oznacza gorsze dotarcie świeżego powietrza do czoła i większe ryzyko zalegania gazów.
  • "15 m" jest na tyle duże, że w praktyce mogłoby sprzyjać tworzeniu się stref o słabym przewietrzaniu w pobliżu czoła, co jest sprzeczne z celem wentylacji przodkowej w rejonach metanowych.

Wskazówka egzaminacyjna: zwracaj uwagę na sformułowanie "nie więcej niż" (wartość maksymalna) oraz na warunek "pola metanowe", który zwykle zaostrza dopuszczalne parametry organizacji przewietrzania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lutniociąg to przewód (zwykle z odcinków lutni) służący do doprowadzania lub odprowadzania powietrza w rejonie przodka. W wentylacji tłoczącej doprowadza świeże powietrze jak najbliżej czoła, aby rozcieńczać metan i usuwać pył oraz gazy.
Wentylacja tłocząca polega na wtłaczaniu świeżego powietrza wentylatorem lutniowym do lutniociągu, a następnie kierowaniu strumienia w pobliże czoła przodka. Dzięki temu poprawia się wymiana powietrza w strefie robót i ogranicza możliwość zalegania metanu.
W polach metanowych metan może wydzielać się lokalnie i gromadzić w słabo przewietrzanych miejscach. Umieszczenie wylotu lutniociągu blisko czoła zwiększa skuteczność rozcieńczania i usuwania metanu oraz zmniejsza ryzyko powstania stref o niebezpiecznym stężeniu.
"Nie więcej niż" oznacza wartość graniczną (maksymalną). W praktyce wolno ustawić wylot lutniociągu bliżej czoła niż podany limit, ale nie wolno go odsunąć dalej. Na egzaminie to sygnał, że wybierasz dopuszczalną odległość maksymalną.
Najczęstsze błędy to: pomylenie wentylacji tłoczącej z ssącą, przeoczenie warunku "pola metanowe", kierowanie się intuicją "okrągłej liczby" (np. 10 m) oraz brak uwagi na zwrot "nie więcej niż", czyli na to, że chodzi o wartość maksymalną.
Wentylację lutniową stosuje się przede wszystkim w wyrobiskach przodkowych i ślepych, gdzie naturalny przepływ powietrza jest niewystarczający. Jest typowa dla robót przygotowawczych, drążenia wyrobisk oraz sytuacji, gdy trzeba doprowadzić powietrze dokładnie do strefy prowadzenia robót.
W tłoczącej lutniociąg doprowadza świeże powietrze do przodka, a powietrze zużyte wraca wyrobiskiem. W ssącej lutniociąg odciąga powietrze z przodka, a świeże napływa wyrobiskiem. Na egzaminie szukaj słów "tłocząca" (doprowadzenie) i "ssąca" (odciąg).
Zbyt duża odległość wylotu lutniociągu od czoła oznacza, że świeże powietrze nie dociera skutecznie do strefy największej emisji gazów i pyłów. Może to sprzyjać tworzeniu się "kieszeni" słabo przewietrzanych, gdzie metan osiąga wyższe stężenia, co zwiększa ryzyko zagrożeń.
Warto opanować: przodek i czoło przodka, lutniociąg i wylot lutni, wentylator lutniowy, wentylację tłoczącą i ssącą, obieg powietrza w rejonie robót oraz podstawy zagrożenia metanowego. To pojęcia, które często wracają w pytaniach egzaminacyjnych.
Najlepiej tworzyć własną tabelę: warunek (np. metanowość), rodzaj wentylacji, i limit (np. odległość wylotu). Ucz się w parach "warunek → limit" oraz trenuj na pytaniach z hasłami "nie więcej niż" i "co najmniej", bo to zmienia logikę wyboru odpowiedzi.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w wentylacji tłoczącej świeże powietrze doprowadza się lutniociągiem możliwie blisko czoła przodka, aby skutecznie rozcieńczać metan i usuwać zanieczyszczenia.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z wentylacji kopalń (wentylacja lutniowa przodków)
  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące zagrożenia metanowego
  • Instrukcje ruchu i procedury zakładowe dotyczące przewietrzania przodków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego