KWALIFIKACJA MOD2 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 13.
Odpad, który cechuje się dobrą strukturą tkanki skórnej i czystym licem, to odpad
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpad międzywzornikowy powstaje z fragmentów skóry znajdujących się między ułożonymi wykrojami, czyli z obszaru materiału o zwykle lepszej jakości. Dlatego częściej ma dobrą strukturę tkanki skórnej i czyste lico. Odpady przybrzeżne i o nieregularnych kształtach częściej pochodzą z mniej wartościowych stref.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce rozkroju skór na elementy wyrobów kaletniczych odpady klasyfikuje się m.in. według miejsca powstania oraz typowych cech jakościowych powierzchni. Kluczowe w pytaniu są dwa kryteria: dobra struktura tkanki skórnej oraz czyste lico. Lico to zewnętrzna, "widoczna" strona skóry, szczególnie ważna w elementach dekoracyjnych i w częściach wyrobu narażonych na ocenę estetyczną.

Odpowiedź "międzywzornikowy" jest właściwa, ponieważ odnosi się do odpadu powstającego pomiędzy wykrojami podczas racjonalnego układu szablonów (wzorników) na skórze. Taki odpad bywa pozyskiwany z obszarów, które nie są krawędzią skóry i które nie zostały odrzucone z powodu wad powierzchni. W efekcie częściej zachowuje dobrą strukturę i jednolite, czyste lico, co pozwala na jego dalsze wykorzystanie do mniejszych detali lub elementów wymagających estetyki.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują do opisu?

  • "o dużej powierzchni" opisuje jedynie rozmiar, a nie jakość. Duża powierzchnia odpadu może wynikać zarówno z dobrego, jak i złego rozkroju, albo z nietypowego kształtu skóry. Sam rozmiar nie gwarantuje czystego lica ani dobrej struktury.
  • "o nieregularnych kształtach" to także opis geometrii, typowy dla ścinków trudnych do ponownego użycia. Nieregularność częściej wskazuje na fragmenty powstałe przy omijaniu wad, dopasowywaniu do konturu skóry lub przy docinaniu, co nie jest bezpośrednim wskaźnikiem czystego lica.
  • "przybrzeżny" sugeruje pochodzenie z okolic brzegu skóry. Strefy przybrzeżne w praktyce częściej bywają mniej jednorodne (mogą mieć większą zmienność grubości, rozciągliwości lub drobne uszkodzenia), więc rzadziej spełniają jednocześnie warunek "dobra struktura" i "czyste lico".

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o odpady skórzane najpierw ustal, czy odpowiedzi opisują miejsce pochodzenia (np. między wykrojami, przy brzegu), czy tylko cechę przypadkową (np. powierzchnię, kształt). Zwykle to pochodzenie odpadu silniej wiąże się z typową jakością lica.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lico to zewnętrzna, najbardziej reprezentacyjna warstwa skóry. W kaletnictwie decyduje o wyglądzie wyrobu (kolor, gładkość, brak wad), dlatego fragmenty z czystym licem są cenniejsze i częściej przeznacza się je na elementy widoczne, np. klapy, przody lub paski.
To ścinki powstające w przestrzeniach między ułożonymi wykrojami (szablonami) na skórze. Zwykle mają kształty wynikające z "pustych miejsc" w układzie wykrojów, a nie z obrysu brzegu skóry. Często nadają się do mniejszych detali.
Odpady przybrzeżne pochodzą z okolic krawędzi skóry, gdzie częściej występuje większa zmienność właściwości (np. nierówności, uszkodzenia mechaniczne, mniej jednorodna struktura). Przez to trudniej uzyskać z nich elementy o idealnym, czystym licu.
Chodzi o jednorodną, zwartą strukturę bez osłabień, przetarć i miejsc o nadmiernej rozciągliwości. W praktyce ocenia się to wzrokowo i dotykiem: skóra nie powinna "pękać" na licu przy zginaniu i powinna zachowywać stabilność w formowaniu.
Najczęściej wykorzystuje się ścinki o czystym licu i bez widocznych wad, nawet jeśli są niewielkie. Mogą służyć na małe elementy, podszycia, szlufki, uchwyty, próbki kolorystyczne lub detale. Kluczowe jest dopasowanie jakości do miejsca w wyrobie.
Nie. Duży ścinek może pochodzić zarówno z dobrego obszaru skóry, jak i z miejsca pominiętego z powodu wady lub nietypowego kształtu całej skóry. O przydatności decydują cechy jakościowe (lico, jednorodność, brak wad), a dopiero potem rozmiar.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi opisującej tylko kształt lub wielkość ścinka zamiast jego pochodzenia. Uczniowie mylą też nazwy (np. przybrzeżny vs międzywzornikowy), bo brzmią podobnie. Pomaga zasada: najpierw ustal "skąd" odpad powstał.
Ścinki regularne mają bardziej przewidywalne kształty (łatwiej je ponownie wykroić), a nieregularne wynikają z dopasowania do obrysu skóry lub omijania wad. To wpływa na możliwość ponownego użycia: z nieregularnych trudniej uzyskać elementy o wymaganych wymiarach.
Segregacja ma sens zawsze, gdy odpady mogą wrócić do produkcji (np. drobne detale) albo zostać sprzedane jako materiał wtórny. Podział na klasy wg lica i struktury ułatwia szybkie decyzje technologiczne, ogranicza straty i poprawia powtarzalność jakości wyrobów.
Naucz się łączyć nazwę odpadu z miejscem jego powstania: między wykrojami, przy brzegu, z obszarów o wadach. Ćwicz na przykładach z pracowni: po rozkroju opisz, które ścinki są "z wnętrza" skóry, a które z krawędzi i jak wygląda ich lico.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Odpad międzywzornikowy powstaje z fragmentów skóry znajdujących się między ułożonymi wykrojami, czyli z obszaru materiału o zwykle lepszej jakości."

Materiały:

  • Materiały szkolne/branżowe z materiałoznawstwa skór i oceny jakości lica
  • Instrukcje technologiczne rozkroju skór w kaletnictwie (zakładowe procedury)
  • Słowniki/kompendia terminów garbarskich i kaletniczych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego