KWALIFIKACJA ROL2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 36.
Oile zmniejszą się godzinowe koszty poniesione przez rolnika na paliwo, jeżeli ciągnik o mocy 50 kW ijednostkowym zużyciu paliwa ge= 300 g/kWh, wymieniony zostanie na ciągnik o tej samej mocy i jednostkowym zużyciu paliwa wynoszącym ge = 200 g/kWh? Kilogram paliwa kosztuje 4 zł.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jednostkowe zużycie paliwa 300 g/kWh przy mocy 50 kW daje 300·50=15000 g/h, czyli 15 kg/h. Dla 200 g/kWh: 200·50=10000 g/h, czyli 10 kg/h. Różnica to 5 kg/h. Przy cenie 4 zł/kg oszczędność wynosi 5·4=20 zł na godzinę.

Pełne wyjaśnienie:

Jednostkowe zużycie paliwa ge podane w g/kWh mówi, ile gramów paliwa silnik zużywa, aby wytworzyć 1 kWh energii użytecznej. Aby policzyć zużycie w ciągu 1 godziny pracy przy zadanej mocy, trzeba przeliczyć energię w tej godzinie:

kWh = kW · h, więc przy mocy 50 kW w 1 godzinę silnik "wypracuje" 50 kWh.

Stary ciągnik (300 g/kWh):
300 g/kWh · 50 kWh/h = 15000 g/h = 15 kg/h.

Nowy ciągnik (200 g/kWh):
200 g/kWh · 50 kWh/h = 10000 g/h = 10 kg/h.

Oszczędność masy paliwa na godzinę to 15−10 = 5 kg/h. Skoro 1 kg paliwa kosztuje 4 zł, to oszczędność kosztu paliwa wynosi:
5 kg/h · 4 zł/kg = 20 zł/h.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Wartości 40 zł i 60 zł zwykle wynikają z pomylenia przeliczeń (np. nieuwzględnienia gramów na kilogramy albo błędnego przemnożenia różnicy). Odpowiedź 10 zł często pojawia się, gdy ktoś policzy różnicę 2,5 kg/h (np. dzieląc przez 2 bez uzasadnienia) albo użyje niewłaściwej mocy. Kluczowe są dwa kroki: przemnożenie przez moc (50 kW) i zamiana gramów na kilogramy (÷1000).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wskaźnik mówiący, ile gramów paliwa silnik zużywa na wytworzenie 1 kWh energii. Im mniejsza wartość g/kWh, tym zwykle lepsza sprawność i niższy koszt paliwa przy tej samej mocy oraz porównywalnych warunkach pracy.
Najpierw policz energię w 1 godzinę: E = P · t, czyli przy 50 kW i 1 h masz 50 kWh. Potem: (g/kWh) · (kWh/h) = g/h. Na końcu zamień g/h na kg/h, dzieląc przez 1000.
Bo moc mówi, ile energii (w kWh) jest wytwarzane w jednostce czasu. Skoro g/kWh to "paliwo na 1 kWh", to aby dostać "paliwo na godzinę", trzeba pomnożyć przez liczbę kWh uzyskaną w 1 godzinę, czyli praktycznie przez moc w kW.
Najczęściej: (1) pominięcie mnożenia przez moc i traktowanie g/kWh jak g/h, (2) brak zamiany gramów na kilogramy, (3) policzenie kosztu dla jednego ciągnika zamiast różnicy kosztów, (4) pomyłki w odejmowaniu 300−200.
Tak, to istotne uproszczenie. Gdy moc jest taka sama, różnica kosztów paliwa wynika wyłącznie z różnego g/kWh. Gdyby moce były różne, trzeba by porównywać zużycie godzinowe przy porównywalnej pracy (np. tej samej wykonanej robocie), a nie "na godzinę" przy innej mocy.
Po wyliczeniu zużycia w kg/h wystarczy pomnożyć przez cenę jednostkową: koszt [zł/h] = zużycie [kg/h] · cena [zł/kg]. Jeśli cena jest w zł/litr, trzeba jeszcze znać lub przyjąć gęstość paliwa, by przeliczyć litry na kilogramy.
Bo pytanie dotyczy spadku kosztu godzinowego w zł, a nie samej różnicy wskaźników w g/kWh. Różnica 100 g/kWh staje się realną oszczędnością dopiero po uwzględnieniu mocy (ile kWh/h) oraz ceny paliwa (zł/kg).
Można oszacować: różnica g/kWh to 100 g/kWh. Przy 50 kW w godzinę jest 50 kWh, więc różnica masy paliwa to ok. 100·50 = 5000 g = 5 kg. Przy 4 zł/kg daje to 5·4 = 20 zł/h. Taki "rachunek w głowie" pomaga kontrolować wynik.
Nie, w praktyce zależy m.in. od obciążenia, prędkości obrotowej i stanu technicznego. W zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się jednak wartość podaną w treści jako obowiązującą do obliczeń, aby można było porównać warianty w prosty, jednoznaczny sposób.
Ćwicz schemat: (1) moc → kWh/h, (2) g/kWh → g/h, (3) g/h → kg/h, (4) kg/h → zł/h, (5) różnica wariantów. Rób krótkie notatki z jednostek i zawsze zapisuj wynik z jednostką (kg/h, zł/h), bo to ogranicza błędy.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że jednostkowe zużycie paliwa 300 g/kWh przy mocy 50 kW daje 300·50=15000 g/h, czyli 15 kg/h.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Jednostkowe_zu%C5%BCycie_paliwa - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilowatogodzina - dostęp 2026-02-27
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilogram - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z eksploatacji maszyn rolniczych dotyczące zużycia paliwa i kosztów pracy
  • Zadania rachunkowe z przeliczania jednostek (g↔kg, kW·h)
  • Instrukcje obsługi/DTR ciągników – sekcje o jednostkowym zużyciu paliwa i parametrach silnika

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego