KWALIFIKACJA ROL4 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 13.
Okres wegetacji wczesnych ziemniaków wynosi 90 dni. Dobierz środek do zwalczania stonki ziemniaczanej, który można zastosować w 60. dniu wegetacji.
Ilustracja przedstawia tabelę związaną z egzaminem zawodowym dla rolnika w kwalifikacji R3.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby wykonać zabieg w 60. dniu wegetacji przy okresie 90 dni, do zbioru pozostaje 30 dni.
Dobiera się więc tylko te insektycydy, które według warunków stosowania (zwłaszcza karencji/ograniczeń terminów) mogą być użyte co najmniej 30 dni przed zbiorem. Dlatego poprawny jest wybór "Insektycyd I i II."

Pełne wyjaśnienie:

W uprawie ziemniaków wczesnych kluczowe jest powiązanie terminu zabiegu z terminem zbioru. Skoro okres wegetacji wynosi 90 dni, a zabieg ma być wykonany w 60. dniu, to do zbioru pozostaje:

90 − 60 = 30 dni.

W praktyce oznacza to, że wybrany środek do zwalczania stonki ziemniaczanej musi spełniać warunki stosowania dla takiego terminu, przede wszystkim:

  • okres karencji (minimalny czas od ostatniego zabiegu do zbioru),
  • ewentualne ograniczenia typu "stosować do fazy … / do … dni przed zbiorem",
  • maksymalną liczbę zabiegów i odstępy między nimi (jeśli planuje się więcej niż jeden zabieg).

Odpowiedź "Insektycyd I i II." jest poprawna, ponieważ wskazuje zestaw środków, które (zgodnie z informacją podaną w zadaniu/załączniku do zadania) mogą być zastosowane 30 dni przed zbiorem, czyli w 60. dniu wegetacji przy 90-dniowym cyklu.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe? "Tylko insektycyd I." odpada, jeśli co najmniej jeden dodatkowy środek (II) również spełnia warunki – to błąd zbyt wąskiego wyboru. "Insektycyd III i IV." oraz "Tylko insektycyd IV." są błędne, jeżeli w danych do zadania te środki mają zbyt długi wymagany odstęp do zbioru lub inne ograniczenia (np. nie wolno ich stosować tak późno w cyklu). Typowa pułapka polega na tym, że uczeń pamięta, iż preparat działa na stonkę, ale nie sprawdza kiedy wolno go użyć.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o terminie zabiegu zawsze najpierw policz, ile dni zostało do zbioru, a dopiero potem porównaj to z karencją i ograniczeniami z etykiety/załączonej tabeli.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Odejmij dzień zabiegu od całego okresu wegetacji. Jeśli wegetacja trwa 90 dni, a zabieg ma być w 60. dniu, to 90 − 60 = 30 dni do zbioru. Ten wynik porównujesz później z karencją i ograniczeniami z etykiety środka.
Karencja to minimalny czas od ostatniego zabiegu do zbioru/zbierania plonu. W ziemniakach wczesnych cykl jest krótki, więc łatwo przekroczyć dopuszczalny termin zastosowania. Zbyt krótki odstęp może oznaczać niezgodność z warunkami stosowania.
Odmiany wczesne mają krótki okres do zbioru, więc wiele środków może być wykluczonych przez długi okres karencji lub ograniczenia stosowania w późnych fazach rozwojowych. To wymusza dobór preparatu, który można użyć relatywnie blisko zbioru.
Najczęściej sprawdza się: okres karencji, ewentualną prewencję, dawkę i liczbę zabiegów, wymagane odstępy między zabiegami oraz ograniczenia fazowe/terminowe (np. do jakiej fazy rośliny wolno stosować). To decyduje, czy zabieg jest dopuszczalny.
Nie. Karencja dotyczy odstępu do zbioru plonu, a prewencja dotyczy bezpieczeństwa ludzi/zwierząt/pszczół (np. kiedy można wejść na plantację po zabiegu). W zadaniach o terminie zbioru najczęściej decyduje karencja.
Zabiegi planuje się po lustracji plantacji, gdy pojawiają się larwy i/lub chrząszcze w liczbie zagrażającej plonowi. W praktyce łączy się obserwacje z fazą rozwojową ziemniaka oraz warunkami stosowania preparatu, aby nie naruszyć karencji.
Najczęstsze błędy to: brak przeliczenia dni do zbioru, mylenie karencji z prewencją, wybór środka "bo działa na stonkę" bez sprawdzenia ograniczeń terminów stosowania oraz nieuwzględnienie, że to uprawa wczesna (mało czasu do zbioru).
Nawet jeśli środek zwalcza stonkę, może mieć zbyt długą karencję albo ograniczenie stosowania w późniejszych fazach rozwojowych. Jeśli do zbioru jest 30 dni, a środek wymaga dłuższego odstępu, to zastosowanie w 60. dniu jest niedopuszczalne.
Najpierw ustal warunek czasowy (np. ile dni do zbioru), potem odczytaj z tabeli/załącznika parametry ograniczające (karencja/terminy). Na końcu wybierz odpowiedź obejmującą wszystkie środki spełniające warunek. Unikaj wyboru "tylko jeden", jeśli drugi też pasuje.
Nie wystarczy, że w etykiecie widnieje stonka ziemniaczana. Trzeba jeszcze sprawdzić warunki stosowania: karencję, liczbę zabiegów, dawkę, wymagane odstępy i ograniczenia fazowe. Dopiero łącznie te informacje mówią, czy zabieg w danym dniu wegetacji jest dopuszczalny.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 68% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Dlatego poprawny jest wybór "Insektycyd I i II.""

Źródła:

  • European Commission, EU Pesticides Database (informacje o substancjach czynnych i warunkach zatwierdzeń), https://food.ec.europa.eu/plants/pesticides/eu-pesticides-database_en - dostęp 2026-03-04
  • FAO, definicje i dobre praktyki dotyczące stosowania pestycydów (m.in. zasady bezpieczeństwa i ograniczenia stosowania), https://www.fao.org/agriculture/crops/thematicsitemap/theme/pests/en/ - dostęp 2026-03-04

Materiały:

  • Etykiety-instrukcje stosowania środków ochrony roślin (trening czytania: karencja, prewencja, terminy stosowania)
  • Materiały szkolne/branżowe z integrowanej ochrony ziemniaka (monitoring stonki, progi szkodliwości)
  • Ćwiczenia: planowanie kalendarza zabiegów w ziemniaku wczesnym z uwzględnieniem terminu zbioru

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego