KWALIFIKACJA MEP3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 36.
Okulary przeciwsłoneczne
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Okulary przeciwsłoneczne ograniczają ilość światła wpadającego do oka, bo soczewki mają mniejszą transmisję (część promieniowania jest pochłaniana lub odbijana). Dzięki temu zmniejsza się olśnienie i poprawia komfort widzenia. Pozostałe stwierdzenia są niespójne z definicjami absorpcji i transmisji.

Pełne wyjaśnienie:

Okulary przeciwsłoneczne mają przede wszystkim zmniejszać ilość światła docierającego do oka. W ujęciu fizycznym oznacza to, że soczewka przepuszcza mniej promieniowania widzialnego niż soczewka przezroczysta, czyli ma niższą transmisję. Mniej światła w oku to mniejsze olśnienie (uczucie "rażącego" światła) i zwykle lepszy komfort widzenia w silnym nasłonecznieniu.

Dlaczego odpowiedź "zmniejszają ilość światła docierającego do oka." jest poprawna?

  • Opisuje efekt użytkowy: w słońcu widzimy komfortowo, bo do siatkówki dociera mniej światła.
  • Jest zgodna z pojęciami optycznymi: mniejsza ilość światła w oku wynika z mniejszej transmisji soczewki (większego tłumienia światła).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "chronią przed promieniowaniem cieplnym." – w kontekście okularów przeciwsłonecznych kluczowe jest tłumienie światła widzialnego oraz (w praktyce doboru) ochrona przed wybranymi zakresami promieniowania, ale samo ujęcie "cieplne" nie jest typowym, jednoznacznym opisem podstawowej funkcji takich okularów i nie wynika wprost z ich definicji użytkowej w tym pytaniu.
  • "zmniejszają absorpcję światła." – jeśli absorpcja maleje (a inne czynniki pozostają bez zmian), to soczewka pochłania mniej światła, więc zwykle więcej może zostać przepuszczone. To jest kierunek przeciwny do działania soczewki przyciemniającej.
  • "zwiększają transmisję światła." – transmisja to część światła przechodząca przez soczewkę. Okulary przeciwsłoneczne mają transmisję zmniejszać, nie zwiększać, bo inaczej nie redukowałyby olśnienia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się terminy transmisja i absorpcja, warto przypomnieć sobie prostą zależność: więcej transmisji = jaśniej, mniej transmisji = ciemniej. To ułatwia szybkie odrzucenie opcji sprzecznych z działaniem okularów przeciwsłonecznych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że soczewki przepuszczają mniej światła widzialnego do wnętrza oka, więc na siatkówkę trafia słabszy bodziec świetlny. Efektem jest mniejsze olśnienie i większy komfort w pełnym słońcu, np. podczas jazdy samochodem lub spaceru.
Transmisja to część światła, która przechodzi przez soczewkę. Im wyższa transmisja, tym "jaśniejsza" soczewka; im niższa, tym mocniej przyciemnia. W okularach przeciwsłonecznych dąży się do obniżenia transmisji światła widzialnego, aby ograniczyć olśnienie.
Bo większa transmisja oznacza, że do oka dociera więcej światła, czyli efekt jest odwrotny od oczekiwanego w okularach przeciwsłonecznych. Takie okulary nie poprawiałyby komfortu w słońcu, a mogłyby nasilać odczucie rażenia światłem.
Absorpcja to pochłanianie części promieniowania przez materiał soczewki lub barwnik. Zwykle większa absorpcja (lub odbicie) oznacza mniejszą ilość światła, która przechodzi dalej, czyli mniejszą transmisję. Dlatego soczewki przyciemniające często mają wyższe tłumienie światła.
Szukaj słów kluczowych typu: "przeciwsłoneczne", "ilość światła", "transmisja", "olśnienie". Takie sformułowania dotyczą parametrów soczewki i komfortu w jasnym otoczeniu, a nie korekcji refrakcji (krótkowzroczność, nadwzroczność, astygmatyzm).
Są często dobierane klientom skarżącym się na olśnienie, łzawienie lub dyskomfort w pełnym słońcu. W praktyce technik optyk pomaga dobrać poziom przyciemnienia i rozwiązania poprawiające komfort (np. powłoki), a także wyjaśnia, czego realnie można oczekiwać od takich soczewek.
Nie. W silnym słońcu zwykle pomagają, bo ograniczają olśnienie, ale w słabym oświetleniu mogą utrudniać widzenie (za mało światła w oku). Dlatego ważne jest dopasowanie do warunków używania i unikanie zbyt mocnego przyciemnienia tam, gdzie potrzebna jest dobra widoczność.
Najczęstszy błąd to odwracanie znaczeń: uznawanie, że mniejsza absorpcja "bardziej przyciemnia", albo że większa transmisja "lepiej chroni przed słońcem". Warto zapamiętać prostą regułę: więcej transmisji = jaśniej; mniej transmisji = ciemniej.
Bo bazują na intuicji ("w słońcu ma być ciemniej"), a jednocześnie mieszają terminy fizyczne, które brzmią podobnie. Jeśli uczeń nie rozróżnia, co oznacza transmisja i absorpcja, może wybrać odpowiedź "ładnie brzmiącą", ale sprzeczną z definicją pojęcia.
Powtórz definicje: transmisja, absorpcja, odbicie oraz wpływ tych zjawisk na ilość światła w oku. Pomaga też ćwiczenie na przykładach: porównuj soczewkę przezroczystą i przyciemnianą, opisując słownie, czy w danym przypadku światła przechodzi więcej czy mniej.
info

Około 76% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że okulary przeciwsłoneczne ograniczają ilość światła wpadającego do oka, bo soczewki mają mniejszą transmisję (część promieniowania jest pochłaniana lub odbijana).

Źródła:

  • American Academy of Ophthalmology (aao.org) – artykuły edukacyjne o okularach przeciwsłonecznych i ich funkcji (redukcja olśnienia/światła), dostęp: 2026-03-02
  • NHS (nhs.uk) – informacje dla pacjentów dotyczące okularów przeciwsłonecznych i komfortu widzenia w słońcu, dostęp: 2026-03-02
  • Wikipedia (en.wikipedia.org) – hasło "Sunglasses" (opis podstawowej funkcji: redukcja światła docierającego do oczu), dostęp: 2026-03-02

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z optyki okularowej (rozdziały o transmisji, absorpcji i filtrach)
  • Materiały dydaktyczne z pracowni optycznej: rodzaje soczewek barwionych i ich właściwości
  • Artykuły edukacyjne z okulistyki/optometrii o działaniu okularów przeciwsłonecznych i filtrów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego