KWALIFIKACJA SPO3 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 23.
Opiekun wykonując zmianę bielizny pościelowej podopiecznemu całkowicie unieruchomionemu w łóżku, powinien pamiętać
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Prawidłowe naciągnięcie prześcieradła ogranicza powstawanie fałd, które zwiększają tarcie i miejscowy ucisk skóry u osoby całkowicie unieruchomionej. Gładka, równo napięta powierzchnia pod ciałem poprawia komfort i wspiera profilaktykę uszkodzeń skóry. Pozostałe opcje nie są zasadą obowiązkową w tej czynności.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas zmiany bielizny pościelowej u podopiecznego całkowicie unieruchomionego kluczowe jest zapewnienie gładkiej i równo napiętej powierzchni leżenia. Dlatego należy pamiętać o naciągnięciu prześcieradła. Fałdy materiału działają jak "punkty nacisku" i zwiększają tarcie, co może prowadzić do zaczerwienienia, podrażnień oraz sprzyjać uszkodzeniom skóry. Dodatkowo nierówności obniżają komfort i mogą utrudniać prawidłowe ułożenie ciała.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Wykrochmalone prześcieradło nie jest standardowym wymogiem. Krochmal może zwiększać sztywność tkaniny i pogarszać komfort, a decyzja o jego użyciu zależy od praktyk placówki i preferencji, nie od zasady bezpieczeństwa.
  • Podkład ślizgowy bywa stosowany jako pomoc w repozycjonowaniu i zmniejszaniu sił ścinających podczas przesuwania chorego, ale nie jest elementem "zawsze koniecznym" przy każdej zmianie pościeli. Niewłaściwe użycie może wręcz zwiększać ryzyko niekontrolowanego przesunięcia.
  • Podkład ceratowy (nieprzemakalny) może chronić materac przy ryzyku zawilgocenia, jednak stosowany bez potrzeby może ograniczać oddychalność podłoża i sprzyjać przegrzewaniu oraz wilgoci. Jego użycie powinno wynikać z oceny sytuacji (np. nietrzymanie moczu), a nie z samego faktu zmiany pościeli.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy osoby unieruchomionej w łóżku, szukaj odpowiedzi związanej z redukcją fałd, tarcia i ucisku, bo to bezpośrednio wiąże się z komfortem i profilaktyką powikłań skórnych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najważniejsze jest zapewnienie gładkiego, równo ułożonego podłoża bez fałd oraz utrzymanie komfortu i bezpieczeństwa podopiecznego. Prześcieradło powinno być dobrze naciągnięte, bo fałdy zwiększają tarcie i ucisk, co może podrażniać skórę.
Naciągnięcie prześcieradła zmniejsza liczbę fałd, które mogą uciskać skórę i powodować dyskomfort. U osoby stale leżącej fałdy sprzyjają tarciu i mikrourazom, dlatego równa powierzchnia jest elementem profilaktyki problemów skórnych.
Pofałdowane prześcieradło tworzy nierówności, które zwiększają miejscowy nacisk i tarcie. To może prowadzić do zaczerwienienia, otarć, bólu i pogorszenia stanu skóry. Dodatkowo pogarsza komfort oraz utrudnia prawidłowe ułożenie ciała w łóżku.
Nie jest to wymóg wynikający z podstawowej zasady pielęgnacji. Krochmal może usztywniać tkaninę i nie zawsze poprawia komfort. W praktyce ważniejsze jest, aby prześcieradło było czyste, suche, bez fałd i dobrze naciągnięte, niż aby było wykrochmalone.
Podkład nieprzemakalny stosuje się głównie wtedy, gdy trzeba chronić materac przed zawilgoceniem (np. przy nietrzymaniu moczu). Nie powinien być używany "z automatu", bo może pogarszać przewiewność i sprzyjać gromadzeniu wilgoci oraz przegrzewaniu skóry.
Zaleta: ułatwia przesuwanie i zmianę pozycji, ograniczając siły ścinające podczas transferu w łóżku. Wada: użyty niewłaściwie może zwiększać ryzyko niekontrolowanego zsunięcia. Nie zastępuje też potrzeby równego ułożenia i naciągnięcia prześcieradła.
Częste błędy to zostawianie fałd pod plecami i pośladkami, niedokładne naciągnięcie materiału, brak kontroli suchości pościeli oraz skupienie się na "gadżetach" (podkładach) zamiast na podstawie: gładkiej powierzchni i komforcie podopiecznego.
Po zakończeniu czynności opiekun powinien sprawdzić, czy pościel jest gładka i napięta, czy podopieczny leży wygodnie, czy nie ma uciskających zagnieceń oraz czy otoczenie jest bezpieczne (np. brak wilgoci, odpowiednie ułożenie koca, komfort termiczny).
W praktyce ważne są materiały miękkie, oddychające i dobrze chłonące pot, które nie podrażniają skóry. Kluczowe jest też, aby były suche i równo ułożone. Nawet najlepszy materiał nie pomoże, jeśli prześcieradło będzie pofałdowane i będzie ocierać skórę.
Wybieraj odpowiedź, która bezpośrednio zwiększa bezpieczeństwo i komfort oraz zapobiega typowym powikłaniom (ucisk, tarcie, wilgoć). Jeśli w opcjach jest element podstawowy (np. naciągnięcie prześcieradła), zwykle ma pierwszeństwo przed rozwiązaniami dodatkowymi (podkłady).
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Prawidłowe naciągnięcie prześcieradła ogranicza powstawanie fałd, które zwiększają tarcie i miejscowy ucisk skóry u osoby całkowicie unieruchomionej."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu podstaw opieki długoterminowej i profilaktyki odleżyn
  • Instrukcje placówek opiekuńczych dotyczące ścielenia łóżka chorego leżącego
  • Filmy szkoleniowe z technik pielęgnacyjnych (zmiana pościeli u osoby leżącej)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego