KWALIFIKACJA SPO5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 34.
Opiekunka stwierdziła, że po opłaceniu stałych opłat podopiecznej zostaje niewielka kwota, która ledwo wystarcza na zakup artykułów spożywczych. Podopieczna nie może liczyć na pomoc finansową rodziny. Sytuacja ta świadczy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "o trudnej sytuacji materialnej podopiecznej." jest właściwa, ponieważ opis dotyczy braku środków po opłaceniu stałych kosztów i trudności w zakupie żywności.
Brak pomocy rodziny jest tu informacją dodatkową, ale nie zmienia faktu, że głównym problemem są ograniczenia finansowe.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie kluczowe są dwie informacje: po opłaceniu stałych opłat zostaje tylko niewielka kwota oraz pieniądze te ledwo wystarczają na zakup artykułów spożywczych. Taki zestaw przesłanek wskazuje przede wszystkim na problem związany z budżetem domowym, czyli na trudną sytuację materialną. W praktyce opiekuńczej jest to sygnał, że podopieczna może mieć trudności w zaspokajaniu podstawowych potrzeb bytowych (np. żywność, środki higieny), co wymaga rozpoznania potrzeb i ewentualnego ukierunkowania na odpowiednie formy wsparcia.

Odpowiedź "o trudnej sytuacji społecznej podopiecznej." nie jest najlepsza, bo sytuacja społeczna odnosi się głównie do funkcjonowania w środowisku i relacji, np. osamotnienia, izolacji, konfliktów rodzinnych czy braku sieci wsparcia. W treści pojawia się co prawda brak pomocy rodziny, ale to element poboczny; sednem problemu jest brak pieniędzy na żywność.

Odpowiedź "o braku zaradności podopiecznej." jest myląca, ponieważ sugeruje ocenę cech osobistych lub kompetencji życiowych. Z samego faktu, że po opłatach nie starcza na jedzenie, nie wynika automatycznie niezaradność; przyczyną może być niski dochód, wysokie koszty stałe lub wzrost cen. Takiej diagnozy nie wolno stawiać bez dodatkowych danych.

Odpowiedź "o braku zainteresowania rodziny sytuacją podopiecznej." również nie wynika wprost z opisu. Informacja, że podopieczna nie może liczyć na pomoc finansową rodziny, nie przesądza o braku zainteresowania (rodzina może nie mieć możliwości finansowych albo wsparcie może mieć inną formę). Dlatego jako wniosek z podanych danych najbardziej uzasadniona pozostaje trudna sytuacja materialna.

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj w opisie "twardych" wskaźników (pieniądze, opłaty, zakupy). Jeśli rdzeń problemu dotyczy środków na podstawowe potrzeby, zwykle chodzi o aspekt materialny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Trudna sytuacja materialna oznacza, że podopiecznej brakuje środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb (np. żywność, leki, higiena) po uwzględnieniu stałych kosztów. W praktyce opiekunka rozpoznaje to po informacjach o dochodach, wydatkach i ograniczeniach w codziennym funkcjonowaniu.
Sytuacja materialna dotyczy pieniędzy i zasobów (dochód, opłaty, brak środków na zakupy). Sytuacja społeczna dotyczy relacji i funkcjonowania w środowisku (osamotnienie, konflikty, brak wsparcia). W pytaniach egzaminacyjnych szukaj "wskaźników finansowych" w treści.
Bo artykuły spożywcze to podstawowa potrzeba bytowa, a informacja o tym, że po opłatach stałych zostaje bardzo mało środków, opisuje ograniczenia budżetowe. To jest bezpośredni sygnał niedoboru zasobów finansowych, a nie ocena relacji rodzinnych czy kompetencji życiowych.
Nie zawsze. Brak pomocy finansowej może wynikać z braku możliwości (np. niskie dochody rodziny), a nie z braku więzi czy zainteresowania. Trudna sytuacja społeczna częściej dotyczy izolacji, konfliktów i braku wsparcia emocjonalnego lub opiekuńczego. W tym typie zadań decyduje główny wątek opisu.
Częsty błąd to przechodzenie na ocenę osoby ("brak zaradności") zamiast trzymać się faktów z opisu. Inny błąd to utożsamienie braku wsparcia rodziny wyłącznie z problemem społecznym, mimo że treść pokazuje przede wszystkim trudność w pokryciu podstawowych wydatków.
Kluczowe są sformułowania o "opłaceniu stałych opłat" oraz o tym, że zostaje kwota ledwo wystarczająca na żywność. To konkretne wskaźniki niedoboru środków. Informacja o braku pomocy finansowej rodziny jest dodatkowa, ale nie jest główną przesłanką diagnozy w tym zadaniu.
W praktyce opisuje się obserwacje i informacje od podopiecznej w sposób rzeczowy: jakie są stałe koszty, jakie występują braki w zaspokajaniu potrzeb (np. żywność), i jakie są czynniki ryzyka. Ważne jest unikanie ocen typu "niezaradna" bez potwierdzenia w danych i rozmowie.
Gdy problem dotyczy funkcjonowania w relacjach i środowisku: osamotnienia, braku sieci wsparcia, konfliktów, przemocy, izolacji lub trudności w komunikacji. W pytaniach testowych zwykle pojawiają się opisy relacji, kontaktów i aktywności społecznej, a nie szczegółów o opłatach czy budżecie.
Nie, bo stwierdzenie "nie może liczyć na pomoc finansową rodziny" nie wyjaśnia przyczyny. Rodzina może chcieć pomóc, ale nie mieć środków, albo wspierać w inny sposób (np. zakupy, rozmowa, organizacja opieki). Wnioskowanie o "braku zainteresowania" wymaga dodatkowych informacji.
Ćwicz rozpoznawanie, jakie dane wskazują na obszar problemu: finanse (materialna), relacje i środowisko (społeczna), zdrowie (zdrowotna), samodzielność (funkcjonalna). Pomaga robienie krótkich notatek: fakt z opisu → obszar diagnozy. Na egzaminie wybieraj odpowiedź najbliższą głównej przesłance.
info

Statystycznie 70% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z metodyki pracy opiekuńczej (diagnoza potrzeb, wywiad, obserwacja)
  • Podstawy pracy socjalnej: rozróżnianie problemów bytowych, rodzinnych i środowiskowych
  • Podstawy komunikacji i prowadzenia rozmowy wspierającej z osobą zależną

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego