KWALIFIKACJA INF1 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 23.
Ośmiobitowy przetwornik A/C wykorzystujący metodę przetwarzania bezpośredniego ma czas przetwarzania równy 256 µs. Dwunastobitowy przetwornik A/C tego samego typu zbudowany z wykorzystaniem elementów o tych samych parametrach co przetwornik ośmiobitowy ma czas przetwarzania równy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda przetwarzania bezpośredniego (flash) wyznacza kod równolegle: wejście jest jednocześnie porównywane z progami, a wynik koduje koder priorytetowy. Przy tych samych elementach czas konwersji zależy od szybkości komparatorów i kodera, a nie od liczby bitów, więc pozostaje 256 µs.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozpoznanie, co oznacza metoda przetwarzania bezpośredniego przetwornika A/C. Jest to architektura flash, czyli przetwarzanie równoległe.

W przetworniku flash sygnał wejściowy jest porównywany jednocześnie z wieloma progami napięć odniesienia. Dla rozdzielczości n-bit potrzeba zwykle 2n − 1 komparatorów, które pracują równolegle, a następnie wynik jest zamieniany na kod binarny przez koder priorytetowy.

Z tego powodu czas konwersji w ADC flash jest w przybliżeniu sumą opóźnień bloków, które występują w każdym pomiarze:

  • czas ustalania i propagacji w komparatorach,
  • czas propagacji w koderze priorytetowym/logice,
  • czas rejestracji (zatrzaśnięcia) wyniku.

Jeżeli 12-bitowy przetwornik tego samego typu jest zbudowany z elementów o tych samych parametrach (porównywalne komparatory i logika), to ta ścieżka czasowa pozostaje zasadniczo taka sama. Zwiększa się liczba komparatorów (złożoność, pobór mocy, koszt), ale nie musi zwiększyć się czas pojedynczej konwersji. Dlatego poprawna odpowiedź to 256 µs.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • "4096 µs" to typowa pułapka wynikająca z mylenia z przetwornikiem licznikowym, gdzie liczba kroków (a więc i czas w najgorszym przypadku) rośnie jak 2n. 4096 to 212, ale ta zależność nie dotyczy flash.
  • "2972 µs" sugeruje arbitralne skalowanie czasu wraz z liczbą bitów. W flash nie ma sekwencyjnego "przeliczania bit po bicie", więc taki wzrost nie wynika z zasady działania.
  • "384 µs" może kojarzyć się z proporcją 12/8, która byłaby bliższa przetwornikom SAR (czas ≈ n taktów). Jednak w pytaniu wprost wskazano metodę bezpośrednią (flash), więc taki mechanizm nie ma zastosowania.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli opis mówi o równoległym porównywaniu z progami (flash), to czas nie skaluje się jak 2n. Jeśli opis mówi o kolejnych krokach (SAR/licznikowy), wtedy rozdzielczość wpływa na czas.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przetwornik A/C flash to ADC, który porównuje napięcie wejściowe równolegle z wieloma progami odniesienia. Dzięki jednoczesnej pracy komparatorów wynik powstaje w jednym cyklu, co daje bardzo krótki czas konwersji kosztem dużej liczby elementów i poboru mocy.
Bo wszystkie porównania odbywają się jednocześnie. Czas zależy głównie od opóźnień komparatorów, kodera priorytetowego i rejestru wyniku. Zwiększenie liczby bitów zwiększa liczbę komparatorów, ale nie dodaje kolejnych kroków czasowych jak w przetwornikach sekwencyjnych.
Flash jest najszybszy, ale wymaga bardzo wielu komparatorów (rośnie jak 2n), więc jest drogi, złożony i pobiera dużo mocy. SAR zwykle jest wolniejszy, bo działa krokowo, ale jest znacznie prostszy sprzętowo i częściej spotykany w urządzeniach o umiarkowanych wymaganiach szybkości.
Szukaj słów sugerujących równoległość: "bezpośredni", "równoległy", "wszystkie progi naraz", "komparatory pracują jednocześnie". Metody licznikowe i inne sekwencyjne zwykle mają opis "zliczanie", "kolejne przybliżenia", "krok po kroku", co oznacza, że czas rośnie wraz z rozdzielczością.
Zależność 2n oznacza liczbę poziomów kwantyzacji dla n-bitowego kodu. W niektórych architekturach sekwencyjnych może też pojawiać się zależność czasu od 2n (np. w przetwornikach licznikowych). W flash 2n wpływa głównie na liczbę komparatorów, a nie na czas konwersji.
Najczęstszy błąd to automatyczne podstawienie 2n (np. 4096 dla 12 bitów) bez sprawdzenia typu przetwornika. Drugi błąd to założenie, że większa rozdzielczość zawsze wydłuża czas. Trzeba najpierw ustalić, czy praca jest równoległa (flash), czy krokowa (SAR/licznikowy).
Bezpośrednio nie musi, bo komparatory pracują równolegle. Jednak w praktyce większa liczba elementów może utrudniać projekt (obciążenia, pojemności, zakłócenia), co pośrednio może ograniczać maksymalną szybkość. W typowych zadaniach egzaminacyjnych zakłada się, że przy tych samych parametrach elementów czas pozostaje taki sam.
Stosuje się je tam, gdzie liczy się bardzo szybkie próbkowanie, np. w szybkich torach pomiarowych, analizatorach sygnałów, niektórych odbiornikach szerokopasmowych. W urządzeniach abonenckich częściej spotyka się wolniejsze, ale tańsze ADC (np. SAR), bo zwykle nie są potrzebne ekstremalne szybkości.
Czas konwersji to czas potrzebny na wykonanie pojedynczej zamiany A/C. Częstotliwość próbkowania (throughput) opisuje, ile takich konwersji można wykonać w sekundę. Zależą od siebie, ale nie są tym samym: dodatkowe opóźnienia (np. akwizycja próbki) mogą sprawić, że maksymalna częstotliwość próbkowania będzie niższa niż proste 1/czas konwersji.
Utrwal schematy ideowe: flash (równoległy), SAR (kolejne przybliżenia), licznikowy (zliczanie), całkujący. Naucz się, od czego zależy czas: w SAR zwykle od liczby bitów, w licznikowym od 2n, a w flash głównie od szybkości elementów. Ćwicz rozpoznawanie typu po opisie działania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 33% zdających egzamin. bardzo trudne

Według specjalistów z branży: "Metoda przetwarzania bezpośredniego (flash) wyznacza kod równolegle: wejście jest jednocześnie porównywane z progami, a wynik koduje koder priorytetowy."

Źródła:

  • Wikipedia: "Flash ADC" — https://en.wikipedia.org/wiki/Flash_ADC (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia: "Analog-to-digital converter" (sekcja o architekturach i szybkości) — https://en.wikipedia.org/wiki/Analog-to-digital_converter (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia: "Successive approximation ADC" — https://en.wikipedia.org/wiki/Successive_approximation_ADC (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręcznik/rozdział: podstawy przetworników analogowo-cyfrowych (flash, SAR, licznikowe) – materiały szkolne z elektroniki
  • Notatki: zależności czasu konwersji od architektury ADC (porównanie flash/SAR/licznikowy)
  • Karty katalogowe (datasheet) przykładowych ADC – sekcje "conversion time/throughput" i "architecture"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego