KWALIFIKACJA INF1 + INF2 + INF8 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 7.
Osobę porażoną prądem elektrycznym, nieprzytomną, ale oddychającą, należy przed przybyciem lekarza
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Osoba nieprzytomna, ale oddychająca powinna być ułożona w pozycji bocznej ustalonej, aby utrzymać drożność dróg oddechowych i zmniejszyć ryzyko zachłyśnięcia wymiocinami. Ułożenie na plecach lub na brzuchu zwiększa ryzyko niedrożności i utrudnia obserwację oddechu do czasu przyjazdu pomocy.

Pełne wyjaśnienie:

W pierwszej pomocy kluczowe jest rozróżnienie dwóch sytuacji: brak prawidłowego oddechu (wtedy rozpoczyna się RKO) oraz oddech zachowany przy nieprzytomności. W tym pytaniu poszkodowany jest nieprzytomny, ale oddychający, więc priorytetem jest utrzymanie drożności dróg oddechowych i stała kontrola oddechu do czasu przyjazdu zespołu ratownictwa medycznego.

Dlatego właściwe jest ułożenie w pozycji bocznej ustalonej (często opisywanej jako pozycja bezpieczna). Taka pozycja:

  • stabilizuje ciało i zapobiega przypadkowemu przewróceniu na plecy,
  • ułatwia odpływ śliny lub treści wymiotnej, co zmniejsza ryzyko zachłyśnięcia,
  • pomaga utrzymać głowę w ułożeniu sprzyjającym drożności dróg oddechowych,
  • pozwala ratownikowi łatwiej obserwować ruchy oddechowe.

Odpowiedź "ułożyć na plecach i unieść głowę" jest ryzykowna, bo u osoby nieprzytomnej język i tkanki miękkie mogą łatwo spowodować niedrożność, a sama zmiana ułożenia głowy nie daje takiej ochrony przed zachłyśnięciem jak pozycja boczna.

Odpowiedź "ułożyć na brzuchu i odchylić głowę w bok" nie jest standardowym postępowaniem; może utrudniać ocenę oddechu, a także nie zapewnia tak stabilnego i kontrolowanego ułożenia jak pozycja boczna ustalona.

Odpowiedź "ułożyć w pozycji na wznak na płaskim podłożu" jest niewłaściwa w opisanym stanie, bo zwiększa ryzyko niedrożności dróg oddechowych i zachłyśnięcia. Leżenie na plecach ma sens głównie w kontekście działań resuscytacyjnych, gdy oddech nie jest prawidłowy.

W praktyce (np. w pracowni informatycznej) pamiętaj też o bezpieczeństwie ratownika: zanim podejdziesz do poszkodowanego po porażeniu prądem, trzeba przerwać działanie prądu i zabezpieczyć miejsce zdarzenia, a następnie ocenić oddech i monitorować stan poszkodowanego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pozycja boczna ustalona (często nazywana też pozycją bezpieczną) to ułożenie osoby nieprzytomnej na boku w sposób stabilny. Stosuje się ją, gdy poszkodowany oddycha, aby utrzymać drożność dróg oddechowych i zmniejszyć ryzyko zachłyśnięcia.
Udrożnij drogi oddechowe (delikatne odchylenie głowy i uniesienie żuchwy), a potem przez ok. 10 sekund oceń: czy widzisz ruch klatki piersiowej, czy słyszysz oddech i czy czujesz wydychane powietrze. Jeśli oddech jest prawidłowy, rozważ pozycję boczną.
U osoby nieprzytomnej mięśnie są wiotkie, więc język i tkanki miękkie mogą łatwo zamknąć drogi oddechowe. Dodatkowo w razie wymiotów leżenie na plecach zwiększa ryzyko zachłyśnięcia. Ułożenie na boku pomaga temu zapobiegać i ułatwia kontrolę oddechu.
RKO rozpoczyna się wtedy, gdy poszkodowany jest nieprzytomny i nie oddycha prawidłowo (brak oddechu lub tylko pojedyncze, nieregularne westchnięcia). W takiej sytuacji nie układa się na boku, tylko wzywa pomoc i rozpoczyna uciski klatki piersiowej zgodnie z BLS.
Nie. Najpierw trzeba zadbać o bezpieczeństwo ratownika: odłączyć zasilanie lub odsunąć źródło prądu w bezpieczny sposób. Dopiero gdy poszkodowany nie jest już pod napięciem, można ocenić przytomność i oddech oraz udzielać pierwszej pomocy.
Typowe błędy to: pozostawienie poszkodowanego "pół na plecach" (brak stabilności), zła pozycja głowy (utrudniona drożność), brak kontroli oddechu po ułożeniu oraz zbyt rzadkie ponowne sprawdzanie stanu. Po ułożeniu zawsze obserwuj oddech do przyjazdu pomocy.
Obserwuj oddech cały czas do przyjazdu pomocy. Stan osoby nieprzytomnej może się pogorszyć, dlatego kontroluj regularnie ruchy oddechowe. Jeśli oddech przestanie być prawidłowy, należy zmienić postępowanie (wezwać pomoc i rozpocząć RKO).
Nie zawsze. Jeśli podejrzewasz poważny uraz (np. upadek z wysokości, uraz kręgosłupa) lub nie da się bezpiecznie zmienić ułożenia, postępowanie może wymagać szczególnej ostrożności. W warunkach egzaminacyjnych przy oddychaniu i braku innych danych zwykle wybiera się ułożenie na boku.
Podaj: miejsce zdarzenia, co się stało (porażenie prądem), stan poszkodowanego (nieprzytomny, oddycha/nie oddycha), wiek w przybliżeniu oraz czy zagrożenie zostało usunięte (odłączone zasilanie). To ułatwia dobór pomocy i instruktaż telefoniczny.
Utrwal podstawy BLS: ocena bezpieczeństwa, przytomności i oddechu, pozycja boczna ustalona oraz wskazania do RKO. Pomaga nauka na schematach "jeśli–to" i krótkie powtórki procedur. W praktyce informatyka ryzyko porażenia prądem jest realne przy serwisie sprzętu.
info

Około 67% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Osoba nieprzytomna, ale oddychająca powinna być ułożona w pozycji bocznej ustalonej, aby utrzymać drożność dróg oddechowych i zmniejszyć ryzyko zachłyśnięcia wymiocinami."

Źródła:

  • European Resuscitation Council Guidelines 2021 – Basic Life Support (BLS), część dot. postępowania z osobą nieprzytomną oddychającą (recovery position), https://cprguidelines.eu/guidelines-2021/ (dostęp: 2026-02-28)
  • ERC Guidelines 2021 (publikacja w Resuscitation, 2021) – rozdział Basic Life Support / Recovery position, https://www.resuscitationjournal.com/ (dostęp: 2026-02-28)
  • Mayo Clinic – First aid: unconsciousness (wskazania do ułożenia w pozycji bocznej/na boku przy zachowanym oddechu), https://www.mayoclinic.org/first-aid (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Podręcznik do kursu pierwszej pomocy (BLS) dla szkół i zakładów pracy
  • Materiały szkoleniowe organizacji prowadzących kursy pierwszej pomocy (BLS, pozycja bezpieczna)
  • Wytyczne resuscytacji i pierwszej pomocy (BLS) aktualizowane cyklicznie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego