KWALIFIKACJA SPC7 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 31.
Oznaczanie zawartości chlorku sodu metodą Mohra polega na miareczkowaniu próbki badanego roztworu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda Mohra to argentometryczne miareczkowanie jonów Cl roztworem AgNO3. Punkt końcowy wykrywa się wskaźnikiem chromianowym K2CrO4, gdy po wytrąceniu AgCl pojawia się trwałe zabarwienie od Ag2CrO4. Skrobia i KMnO4 dotyczą innych typów miareczkowań.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczanie chlorku sodu metodą Mohra należy do miareczkowań strąceniowych (argentometrii). W badanej próbce znajdują się jony chlorkowe Cl, które reagują ze srebrem(I) tworząc trudno rozpuszczalny osad chlorku srebra:

Ag+ + Cl → AgCl↓

Dlatego jako roztwór mianowany (titrant) stosuje się AgNO3. Aby rozpoznać moment zużycia wszystkich jonów Cl (punkt końcowy miareczkowania), używa się chromianu(VI) potasu K2CrO4 jako wskaźnika. Dopóki w roztworze są chlorki, Ag+ jest "wyłapywane" głównie do osadu AgCl. Gdy chlorki zostaną zużyte, nadmiar Ag+ zaczyna reagować z jonami chromianowymi, powodując pojawienie się charakterystycznego, trwałego zabarwienia związku srebra z chromianem (sygnał końca miareczkowania).

Odpowiedź z KMnO4 i skrobią jest błędna, bo KMnO4 jest utleniaczem używanym w miareczkowaniach redoks (np. manganometrii), a skrobia jest wskaźnikiem charakterystycznym dla układów jodowych, nie dla strącania chlorków srebrem.

Wariant AgNO3 w obecności skrobi również jest nieprawidłowy: choć pojawia się poprawny titrant, to wskaźnik jest z innego typu oznaczeń. W metodzie Mohra wskaźnikiem jest chromian, a nie skrobia.

Odpowiedź opisująca miareczkowanie nadmiaru AgNO3 roztworem NH4SCN w obecności żelaza(III) odnosi się do innej procedury argentometrycznej (miareczkowanie wsteczne z tiocyjanianem), a nie do metody Mohra, w której miareczkuje się bezpośrednio chlorki AgNO3 z wskaźnikiem chromianowym.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj skojarzenie: "Mohra = chromian" oraz "Volharda = tiocyjanian i Fe(III)". To pomaga szybko rozdzielić metody, nawet gdy w kilku odpowiedziach pojawia się AgNO3.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda Mohra to argentometryczne miareczkowanie strąceniowe jonów chlorkowych (np. z NaCl) roztworem azotanu(V) srebra AgNO3. Punkt końcowy wykrywa się wskaźnikiem chromianowym K2CrO4, gdy pojawia się trwały sygnał barwny po zużyciu chlorków.
W metodzie Mohra miareczkuje się próbkę roztworem AgNO3, ponieważ jony Ag+ reagują z Cl tworząc trudno rozpuszczalny osad AgCl. Dzięki temu ilość zużytego AgNO3 jest miarą zawartości chlorków w próbce.
K2CrO4 pełni rolę wskaźnika, bo po zużyciu jonów chlorkowych nadmiar Ag+ zaczyna reagować z jonami chromianowymi, dając wyraźny efekt końca miareczkowania. W praktyce pozwala to łatwo rozpoznać moment, gdy nie ma już Cl do strącania jako AgCl.
Nie. Skrobia jest charakterystycznym wskaźnikiem dla układów jodowych (jodometria/jodimetria), a nie dla miareczkowania chlorków srebrem. W metodzie Mohra standardowo stosuje się wskaźnik chromianowy K2CrO4, więc odpowiedzi ze skrobią zwykle wskazują na inny typ analizy.
W skrócie: w metodzie Mohra wykonuje się bezpośrednie miareczkowanie chlorków AgNO3 z wskaźnikiem chromianowym. Metoda Volharda to zwykle miareczkowanie wsteczne: dodaje się nadmiar AgNO3, a pozostałe Ag+ odmiareczkowuje tiocyjanianem w obecności jonów żelaza(III).
NH4SCN (tiocyjanian amonu) z Fe(III) tworzy układ wskaźnikowy typowy dla miareczkowania nadmiaru Ag+ po wcześniejszym strąceniu chlorków, czyli innej procedury niż Mohra. W Mohra nie odmiareczkowuje się nadmiaru srebra tiocyjanianem, tylko wyznacza koniec dzięki wskaźnikowi chromianowemu.
Oznaczanie chlorków wykonuje się m.in. przy kontroli solanek, zalew, marynat i półproduktów, gdzie ważne jest utrzymanie stałego poziomu zasolenia. Wynik może służyć do weryfikacji receptury, kontroli stabilności procesu i sprawdzenia zgodności wyrobu z wymaganiami jakościowymi zakładu.
Najczęstsze pomyłki to: wybór skrobi jako "uniwersalnego" wskaźnika, mylenie Mohra z Volhardem (bo w obu pojawia się AgNO3), oraz kojarzenie KMnO4 z miareczkowaniem "czegokolwiek". Na egzaminie warto skupić się na parze: AgNO3 + K2CrO4.
W tym typie pytania zwykle sprawdza się rozpoznanie odczynników (titrant i wskaźnik). Czasem jednak w zadaniach rachunkowych trzeba powiązać zużycie AgNO3 z ilością Cl i przeliczyć na NaCl. Warto znać ideę reakcji strącania, by poprawnie dobrać zależności.
Pomaga proste skojarzenie: "Mohra = chromian". Gdy widzisz w odpowiedziach K2CrO4, to najczęściej prowadzi do metody Mohra. Z kolei "Volharda = tiocyjanian i Fe(III)" ułatwia odróżnienie miareczkowania wstecznego od bezpośredniego strącania chlorków.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 44% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Metoda Mohra to argentometryczne miareczkowanie jonów Cl− roztworem AgNO3."

Źródła:

  • Vogel's Textbook of Quantitative Chemical Analysis, rozdziały dotyczące miareczkowań strąceniowych (argentometrii) i metody Mohra
  • Daniel C. Harris, Quantitative Chemical Analysis, część o miareczkowaniach strąceniowych (precipitation titrations) i oznaczaniu chlorków

Materiały:

  • Podręczniki do chemii analitycznej (dział: miareczkowania strąceniowe/argentometria)
  • Materiały dydaktyczne z laboratoriów analitycznych dla technologii żywności (oznaczanie chlorków)
  • Zestawienie porównawcze metod: Mohra, Volharda, Fajansa (titrant, wskaźnik, warunki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego