KWALIFIKACJA ELM3 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 32.
Parametry zamieszczone w tabeli charakteryzują
Ilustracja przedstawia tabelę z parametrami technicznymi, które charakteryzują pompę hydrauliczną.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pompa hydrauliczna jest opisywana parametrami wskazującymi na wytwarzanie przepływu cieczy pod ciśnieniem (np. wydajność/strumień, ciśnienie robocze, zapotrzebowanie mocy). Kompresor dotyczy gazu, silnik hydrauliczny opisuje głównie moment i prędkość, a silnik elektryczny – parametry elektryczne (U, I, f).

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce mechatronika bardzo często rozpoznaje elementy układów po danych znamionowych i tabelach katalogowych. Pompa hydrauliczna jest maszyną, która zamienia energię mechaniczną napędu na energię hydrauliczną – czyli wytwarza przepływ cieczy, a ciśnienie pojawia się jako skutek obciążenia układu.

Dlatego zestaw parametrów, który typowo wskazuje na pompę, obejmuje m.in. wielkości związane z jej "produktem" i warunkami pracy: wydajność (przepływ), dopuszczalne/nominalne ciśnienie, prędkość obrotową, moc na wale oraz sprawność. Taki profil danych jest charakterystyczny dla pomp stosowanych w zasilaczach i układach hydrauliki siłowej.

Odpowiedź "kompresor olejowy" nie pasuje, gdyż kompresor dotyczy sprężania gazu (pneumatyka), a jego parametry zwykle odnoszą się do wydatku powietrza, ciśnienia tłoczenia oraz warunków pracy sprężonego medium. Nawet jeśli występuje smarowanie olejowe, to nadal jest to inna dziedzina (gaz zamiast cieczy).

Odpowiedź "silnik hydrauliczny" jest częstą pułapką, bo konstrukcyjnie przypomina pompę. Różni się jednak funkcją: silnik hydrauliczny zużywa przepływ i spadek ciśnienia, aby wytworzyć moment obrotowy i prędkość obrotową. W danych silnika silniej eksponuje się moment, pojemność geometryczną, prędkość oraz zależności wynikające z obciążenia.

Odpowiedź "silnik elektryczny" odpada, jeśli tabela nie zawiera parametrów stricte elektrycznych (np. napięcia, prądu, częstotliwości, liczby faz, cos φ). Samo występowanie mocy nie wystarcza, bo moc pojawia się także w opisach pomp i silników hydraulicznych jako moc mechaniczna lub hydrauliczna.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, jakie medium sugerują parametry (ciecz/gaz) oraz czy tabela opisuje "wyjście" urządzenia (przepływ i ciśnienie – pompa) czy "efekt mechaniczny" (moment i obroty – silnik hydrauliczny).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pompa hydrauliczna jest opisywana głównie przez to, co "wytwarza", czyli przepływ cieczy oraz dopuszczalne ciśnienie pracy. Silnik hydrauliczny częściej opisuje się przez efekt mechaniczny: moment i prędkość obrotową, wynikające z dopływu cieczy pod ciśnieniem.
Najczęściej spotkasz: wydajność (Q), ciśnienie znamionowe/maksymalne, prędkość obrotową, moc na wale oraz sprawność. W praktyce te dane służą do doboru pompy do układu i oceny, czy zapewni wymagany przepływ przy obciążeniu.
Kompresor pracuje na gazie (np. powietrzu) i spręża go, a pompa hydrauliczna pracuje na cieczy (oleju hydraulicznego) i tłoczy ją w układzie. Choć oba urządzenia mogą mieć podobne pojęcie "ciśnienia", dotyczą innych mediów i innych zastosowań.
Nie zawsze. Ciśnienie może pojawiać się w danych wielu urządzeń. Kluczowe jest, w połączeniu z czym występuje: jeśli obok są parametry typu wydajność/przepływ, zwykle wskazuje to na pompę. Jeśli dominują moment i obroty, bardziej pasuje silnik hydrauliczny.
Dla pomp często spotyka się jednostki przepływu (np. L/min, m³/h) oraz ciśnienia (np. bar, MPa). Uzupełniają je prędkość obrotowa (obr/min) i moc. Zwracaj uwagę na zestaw jednostek, a nie tylko pojedynczą wartość.
Pułapką jest podobieństwo konstrukcyjne: oba elementy mogą wyglądać podobnie i mieć podobne przyłącza. Na egzaminie trzeba rozpoznać je po funkcji: pompa zasila układ (przepływ), a silnik zamienia energię hydrauliczną na ruch (moment/obroty).
Silnik elektryczny zwykle ma parametry elektryczne: napięcie, prąd, częstotliwość, liczbę faz, moc znamionową, cos φ, klasę izolacji itp. Jeśli tabela skupia się na przepływie i ciśnieniu medium, to raczej element hydrauliczny, nie elektryczny.
Podczas doboru elementów do układu, uruchamiania maszyny (czy pompa zapewnia wymagany przepływ), a także w diagnostyce (spadek wydajności, przegrzewanie, hałas). Dane z tabeli pomagają ocenić, czy pompa pracuje w dopuszczalnym zakresie.
W skrócie: wymagany przepływ zależy od prędkości elementów wykonawczych, a potrzebne ciśnienie wynika z obciążenia. Do tego dochodzą straty i sprawność. Na egzaminie często sprawdza się, czy umiesz powiązać Q i p z funkcją pompy w układzie.
Tylko częściowo. Sama logika bywa myląca, bo wiele parametrów (np. moc, ciśnienie) występuje w różnych urządzeniach. Pewny wybór wymaga rozumienia, jakie wielkości są wyjściem urządzenia (przepływ/ciśnienie dla pompy, moment/obroty dla silnika).
info

Około 50% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Pompa hydrauliczna jest opisywana parametrami wskazującymi na wytwarzanie przepływu cieczy pod ciśnieniem (np. wydajność/strumień, ciśnienie robocze, zapotrzebowanie mocy)."

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium: podstawy hydrauliki siłowej (pompy, silniki, parametry Q i p)
  • Materiały producentów komponentów hydraulicznych (karty katalogowe pomp i silników) – do ćwiczeń w czytaniu tabel
  • Notatki z pracowni mechatronicznej: schematy układów hydraulicznych i dobór elementów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego