W systemie pastwiskowym zwierzęta pobierają paszę bezpośrednio z runi, a jednocześnie deponują odchody (mocz i kał) na powierzchni gleby. To oznacza, że duża część składników pokarmowych, szczególnie azotu, trafia punktowo na pastwisko. W sprzyjających warunkach (opady, gleby przepuszczalne, nachylenie terenu, bliskość cieków) związki azotu mogą:
- przemieszczać się wraz ze spływem powierzchniowym do wód powierzchniowych,
- ulegać wymywaniu w głąb profilu glebowego i zasilać wody gruntowe.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: wzrost zawartości związków azotu w wodach powierzchniowych i gruntach (rozumianych jako środowisko glebowo-wodne, w tym wody gruntowe). Jest to klasyczny przykład wpływu gospodarki nawozami naturalnymi i wypasu na obieg biogenów w gospodarstwie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Zanik wyraźnych objawów rui (cicha ruja) – to zagadnienie z rozrodu i obserwacji zwierząt. Może mieć różne przyczyny (zdrowotne, żywieniowe, stresowe), ale nie jest typowym, jednoznacznym skutkiem samego pastwiskowego systemu żywienia letniego.
- Zwiększenie udziału traw wysokich w runi – skład botaniczny runi zależy głównie od sposobu użytkowania (wysokość i częstotliwość wypasu), podsiewu, nawożenia, warunków siedliskowych. Sam fakt "żywienia pastwiskowego" nie przesądza o wzroście udziału traw wysokich.
- Znaczny spadek witaminy A w mleku – świeża zielonka zwykle dostarcza prekursorów witaminy A (karotenoidów), więc "znaczny spadek" nie jest typowym oczekiwanym skutkiem wypasu w sezonie letnim.
W praktyce rolniczej ograniczanie ryzyka zanieczyszczenia wód azotem obejmuje m.in. właściwą obsadę, rotację kwater, unikanie koncentracji zwierząt przy ciekach oraz organizację poideł i miejsc dokarmiania tak, by zmniejszać punktowe nagromadzenie odchodów.
