KWALIFIKACJA ROL4 - TEST WIEDZY NR 7

PYTANIE NR 30.
Planujesz przewieźć ładunek ziemniaków o masie 2 ton. Który z poniższych ciągników rolniczych jest najbardziej odpowiedni do wykonania tego zadania?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najbardziej odpowiedni oznacza dobór wystarczający i ekonomiczny. Dla ładunku ok. 2 ton praktyczne wytyczne doboru wskazują ciągnik około 50 KM: 30 KM bywa zbyt słabe (ryzyko przeciążenia, poślizgu, gorsze hamowanie), a 70–90 KM to zwykle przewymiarowanie i wyższe koszty paliwa oraz eksploatacji.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o dobór ciągnika do transportu ładunku 2 ton. W praktyce rolniczej przy takich zadaniach stosuje się uproszczone wytyczne: moc musi być na tyle duża, aby zestaw (ciągnik + przyczepa + ładunek) pracował bez przeciążania układu napędowego, ale jednocześnie nie warto dobierać mocy "na zapas", jeśli zadanie jest lekkie transportowo.

Dlaczego 50 KM jest najbardziej odpowiednie?
Przy ładunku rzędu 2 ton ciągnik około 50 KM jest typowo uznawany za wybór optymalny: zapewnia rezerwę mocy i uciągu przy typowych stratach (napęd, opory toczenia) oraz ogranicza ryzyko problemów takich jak poślizg kół, przegrzewanie, spadek prędkości roboczej czy wydłużenie drogi hamowania wynikające z pracy na granicy możliwości.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 30 KM – w ujęciu egzaminacyjnym to moc zbyt mała do pewnego i bezpiecznego transportu 2 ton. Zbyt słaby ciągnik może wymagać jazdy na niskich biegach, łatwiej wpada w poślizg (szczególnie na polu lub na wzniesieniach) i pracuje w warunkach podwyższonego obciążenia, co zwiększa zużycie.
  • 70 KM – moc zapewni wykonanie zadania, ale jest zwykle nieekonomiczna dla tak lekkiego transportu. W pytaniu "najbardziej odpowiedni" oznacza wybór racjonalny kosztowo, a nie "najmocniejszy dostępny".
  • 90 KM – podobnie jak 70 KM, to przewymiarowanie dla 2 ton. Taki wybór podnosi koszty paliwa, serwisu i amortyzacji, nie dając proporcjonalnych korzyści przy prostym przewozie ładunku.

Wskazówka egzaminacyjna: zwracaj uwagę na słowa kluczowe w poleceniu. "Najbardziej odpowiedni" najczęściej znaczy: wystarczający i ekonomicznie uzasadniony, a nie maksymalny. Jednocześnie pamiętaj, że na realną zdolność transportową wpływa też teren, nawierzchnia, typ przyczepy i napęd (4x4/4x2).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dobór mocy opiera się na tym, czy ciągnik zapewni bezpieczny uciąg i sprawną jazdę bez pracy "na granicy" możliwości. Liczy się nie tylko masa ładunku, ale też masa przyczepy, teren, nawierzchnia i napęd. Na egzaminach często wybiera się wariant wystarczający i ekonomiczny.
Zbyt mała moc oznacza pracę pod dużym obciążeniem: łatwiejszy poślizg kół, spadek prędkości, większe zużycie elementów napędu i trudniejsze ruszanie. Może też pogorszyć kontrolę zestawu, np. na nierównej nawierzchni lub przy podjazdach, co zwiększa ryzyko wypadku.
Nie zawsze. Mocniejszy ciągnik poradzi sobie z zadaniem, ale może być nieopłacalny: wyższe spalanie, droższy serwis i większa amortyzacja. Jeśli pytanie dotyczy "najbardziej odpowiedniego" wyboru, zwykle chodzi o rozwiązanie optymalne ekonomicznie, a nie maksymalną dostępną moc.
Kluczowe są: masa własna ciągnika, rodzaj i stan opon, napęd 4x4 lub 4x2, przełożenia skrzyni biegów, stan nawierzchni (pole/asfalt/błoto), nachylenie terenu oraz typ i hamulce przyczepy. Te czynniki mogą sprawić, że w trudnych warunkach potrzeba większej rezerwy mocy.
Zwykle chodzi o dobór wystarczający i racjonalny kosztowo. Odpowiedni ciągnik ma wykonać zadanie bez przeciążania sprzętu, ale też bez niepotrzebnego przewymiarowania. Na egzaminie to często wybór "optymalny", a nie "najmocniejszy".
Przewymiarowanie oznacza głównie wyższe koszty: paliwa, obsługi serwisowej i amortyzacji. Często dochodzi też do gorszego wykorzystania potencjału maszyny (pracuje poniżej optymalnego obciążenia). W gospodarstwie warto dopasować moc do zadań, aby ograniczać koszty jednostkowe.
W treści jest mowa o masie ładunku, ale w praktyce na uciąg wpływa masa całego zestawu: przyczepa + ładunek. Na egzaminie często przyjmuje się uproszczenie, że 2 t to typowe lekkie zadanie transportowe. W realnej pracy zawsze uwzględnij też masę i hamulce przyczepy.
Napęd 4x4 poprawia trakcję i zmniejsza poślizg, więc ułatwia ruszanie i jazdę w trudnych warunkach (pole, błoto, podjazdy). Nie zastępuje jednak odpowiedniej mocy: jeśli ciągnik jest za słaby, nadal będzie się "męczył". 4x4 jest raczej wsparciem uciągu niż zamiennikiem mocy.
Najczęstsze to: wybór zbyt małej mocy (ignorowanie strat i warunków terenowych) albo zbyt dużej mocy "na zapas" bez kalkulacji kosztów. Często myli się też moc katalogową z użyteczną i pomija bezpieczeństwo zestawu (hamowanie, stabilność), skupiając się tylko na "czy pociągnie".
Ucz się zasad doboru: dopasowanie parametrów (moc, uciąg, masa) do zadania oraz ekonomika użytkowania. Ćwicz rozpoznawanie słów kluczowych ("optymalny", "najbardziej odpowiedni", "minimalny"). Pomaga też praca na przykładach: transport, uprawa, prace zielonkowe i dobór osprzętu.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że najbardziej odpowiedni oznacza dobór wystarczający i ekonomiczny.

Materiały:

  • Instrukcje obsługi (DTR) wybranych ciągników i przyczep – rozdziały o dopuszczalnych masach, uciągu i zaleceniach transportowych
  • Podręczniki/kompendia z mechanizacji rolnictwa (działy: ciągniki rolnicze, prace transportowe)
  • Materiały szkoleniowe dla kwalifikacji dotyczące doboru maszyn do prac w gospodarstwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego