KWALIFIKACJA DRM4 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 11.
Płaszczyzny bazujące w elementach z drewna litego uzyska się w wyniku przeprowadzenia operacji
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Płaszczyzny bazujące (odniesienia) w drewnie litym uzyskuje się typowo po struganiu wyrównującym, bo ta operacja służy do wykonania pierwszej płaskiej i prostej powierzchni, względem której ustala się element w kolejnych etapach. Struganie grubościowe zwykle wymaga już wcześniej przygotowanej bazy.

Pełne wyjaśnienie:

Płaszczyzna bazująca to taka powierzchnia elementu, która stanowi odniesienie do dalszej obróbki: od niej mierzy się wymiary, do niej ustala się detal na stole/prowadnicach i dzięki niej można uzyskać powtarzalną geometrię.

Odpowiedź "strugania wyrównującego" jest właściwa, ponieważ struganie wyrównujące (na wyrówniarce) wykonuje się po to, aby uzyskać pierwszą możliwie płaską i prostą powierzchnię (płaszczyznę lub prostą krawędź). Taka powierzchnia staje się bazą: po jej wykonaniu element można stabilnie prowadzić i dociskać w kolejnych operacjach.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują:

  • "piłowania prostoliniowego" – piłowanie może dać względnie prostą krawędź, ale nie jest typową operacją przeznaczoną do wytworzenia płaszczyzn bazowych w drewnie litym; jakość i "baza" zależy silnie od prowadzenia, narzędzia i stanu materiału.
  • "strugania grubościowego" – grubościówka służy do nadania wymiaru (grubości) i równoległości do istniejącej powierzchni odniesienia. Żeby działała poprawnie, detal musi już mieć bazę (np. płaszczyznę po wyrówniarce), bo inaczej odwzoruje nierówności.
  • "piłowania formatowego" – dotyczy formatowania (nadawania wymiaru w planie, np. długości/szerokości) i wykonywania cięć, a nie przygotowania bazowej płaszczyzny dla dalszego strugania. W praktyce formatowanie wykonuje się zwykle po przygotowaniu baz, aby zachować dokładność.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się słowo baza albo płaszczyzna bazująca, myśl o operacji, która tworzy pierwsze odniesienie geometryczne. W drewnie litym najczęściej jest to wyrównanie (struganie wyrównujące), a dopiero potem nadawanie grubości (struganie grubościowe).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Płaszczyzny bazujące to powierzchnie odniesienia, względem których ustala się element podczas dalszej obróbki i kontroli wymiarów. Mają być możliwie płaskie i proste, aby kolejne operacje (np. grubościowanie, formatowanie) dawały powtarzalny i dokładny detal.
Najczęściej wykonuje się ją przez struganie wyrównujące na wyrówniarce. Celem jest uzyskanie pierwszej płaszczyzny/krawędzi, która będzie stabilnym odniesieniem do dalszego prowadzenia elementu na innych maszynach.
Struganie grubościowe ustala grubość i równoległość do już istniejącej powierzchni. Jeśli detal nie ma wcześniej wykonanej bazy, grubościówka może "skopiować" krzywizny i nierówności, zamiast je usunąć, co utrudnia uzyskanie prawidłowej geometrii.
Może dać prostą krawędź, ale w praktyce nie jest to podstawowa metoda tworzenia płaszczyzn bazujących w drewnie litym. Jakość cięcia zależy od prowadzenia, tarczy i materiału, a do precyzyjnego ustalania elementu zwykle i tak przygotowuje się bazę przez wyrównanie.
Wyrówniarka służy do uzyskania pierwszej płaszczyzny/krawędzi (bazy) i poprawy prostoliniowości. Grubościówka służy do nadania wymiaru grubości i uzyskania równoległości drugiej powierzchni do już przygotowanej bazy.
Piłowanie formatowe stosuje się, gdy trzeba nadać elementowi docelową długość lub szerokość oraz uzyskać powtarzalny wymiar w planie. Dla lepszej dokładności zwykle wykonuje się je po przygotowaniu baz (wyrównaniu), aby element był stabilny podczas prowadzenia.
Częsty błąd to wybór "strugania grubościowego", bo kojarzy się z precyzyjnym wymiarem, mimo że wymaga bazy. Inny błąd to traktowanie każdej równej powierzchni po cięciu jako bazy, bez zrozumienia, że baza ma zapewnić stabilne ustalenie i odniesienie w kolejnych operacjach.
W praktyce ocenia się płaskość i prostoliniowość, np. przykładając łatę/liniał i obserwując prześwity, a także kontrolując kąty względem przykładnicy. Baza powinna zapewniać stabilne oparcie i prowadzenie elementu, bez kołysania i skręcania.
Bez prawidłowej bazy trudno uzyskać równoległość, prostopadłość i powtarzalne wymiary. Baza wpływa na to, jak element jest prowadzony po stole i dociskany do przykładnicy, a więc bezpośrednio na jakość i bezpieczeństwo obróbki w kolejnych etapach procesu.
Utrwal kolejność operacji: najpierw wyrównanie (baza), potem grubościowanie (wymiar). Naucz się, jakie wady usuwa każda operacja i jaka jest rola stołu, wału i przykładnicy. Pomaga też obejrzenie instruktaży pracy na wyrówniarce i grubościówce oraz rozwiązywanie testów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 49% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Struganie grubościowe zwykle wymaga już wcześniej przygotowanej bazy."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Strugarka" – opis zastosowania strugarki w obróbce drewna, https://pl.wikipedia.org/wiki/Strugarka (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (EN): "Thickness planer" – rola grubościówki i zależność od powierzchni odniesienia, https://en.wikipedia.org/wiki/Thickness_planer (dostęp: 2026-02-28)
  • Wikipedia (EN): "Jointer" – cel operacji wyrównywania jako tworzenie płaskiej powierzchni odniesienia, https://en.wikipedia.org/wiki/Jointer (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i DTR wyrówniarek oraz grubościówek stosowanych w pracowni
  • Materiały dydaktyczne do technologii drewna: obróbka skrawaniem (struganie)
  • Filmy szkoleniowe producentów maszyn pokazujące kolejność: wyrówniarka → grubościówka

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego