KWALIFIKACJA SPO5 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 23.
Po spacerze okazało się, że podopieczny ma otartą skórę pięty. W tej sytuacji opiekunka powinna
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Otarcie pięty to powierzchowne uszkodzenie skóry spowodowane tarciem. Najważniejsze jest osłonięcie miejsca i ograniczenie dalszego drażnienia, dlatego właściwe jest założenie plastra z opatrunkiem. Okłady (zimne, parafinowe) oraz preparaty typu Altacet nie są standardem postępowania przy samym otarciu.

Pełne wyjaśnienie:

Po spacerze otarcie skóry pięty najczęściej wynika z tarcia obuwia lub skarpety. W takiej sytuacji priorytetem opiekunki jest ograniczenie dalszego urazu mechanicznego, zmniejszenie dolegliwości bólowych oraz ochrona miejsca przed zabrudzeniem.

Dlaczego poprawne jest "założyć na zmienioną skórę plaster z opatrunkiem"?
Plaster z opatrunkiem tworzy barierę ochronną: zabezpiecza skórę przed kolejnym ocieraniem, wchłania niewielką ilość wysięku, zmniejsza ryzyko zanieczyszczenia i pozwala spokojnie funkcjonować do czasu dalszej pielęgnacji. Jest to działanie proste, szybkie i adekwatne do drobnego urazu.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe w tym kontekście?

  • "zastosować na zmienioną skórę jałowy gazik z Altacetem" – to rozwiązanie kojarzone z obrzękiem/stłuczeniem. Przy otarciu kluczowe jest zabezpieczenie przed tarciem; dodatkowo moczenie i okłady mogą rozmiękczać naskórek i utrudniać ochronę miejsca w bucie.
  • "założyć na stopę okład parafinowy" – parafina bywa używana w zabiegach rozgrzewających i pielęgnacyjnych, ale nie jest typowym, doraźnym postępowaniem przy świeżym otarciu po spacerze. Nie rozwiązuje problemu tarcia i może utrudniać utrzymanie czystości.
  • "założyć na stopę zimny okład" – chłodzenie stosuje się głównie przy urazach z obrzękiem lub bólem po stłuczeniu. Otarcie wymaga przede wszystkim osłony, a zimno nie zapewnia mechanicznej ochrony przed dalszym uszkodzeniem.

Wskazówki praktyczne dla opiekunki: po założeniu opatrunku warto sprawdzić, czy obuwie nie uciska i czy nie będzie dalej ocierać. Należy też obserwować skórę pod kątem narastającego zaczerwienienia, sączenia lub silnego bólu. U osób z chorobami przewlekłymi (np. zaburzeniami czucia, problemami krążeniowymi) nawet drobne uszkodzenia stóp wymagają szczególnej czujności i ewentualnej konsultacji medycznej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw oceń, czy to tylko powierzchowne otarcie (bez głębokiej rany i silnego krwawienia). Następnie osłoń miejsce przed dalszym tarciem, najlepiej plastrem z opatrunkiem. Jeśli skóra jest zabrudzona, priorytetem jest delikatne oczyszczenie i dopiero potem zabezpieczenie.
Otarcie powstaje przez tarcie, więc najważniejsza jest bariera mechaniczna. Plaster z opatrunkiem chroni skórę przed kolejnym ocieraniem w bucie i przed zabrudzeniem. Okład (zimny lub leczniczy) nie usuwa przyczyny, a dodatkowo może rozmiękczać skórę i pogarszać komfort chodzenia.
Zimny okład bywa używany przy stłuczeniach i obrzękach, ale przy typowym otarciu pięty kluczowe jest zabezpieczenie miejsca przed tarciem. Chłodzenie nie zastąpi opatrunku ochronnego. Jeśli podopieczny odczuwa pieczenie, ważniejsze jest osłonięcie skóry i eliminacja ucisku obuwia.
Częstym błędem jest wybór "mocniejszych" zabiegów (okłady, maści, preparaty) zamiast prostego zabezpieczenia przed tarciem. Drugi błąd to pozostawienie podopiecznego w tych samych butach, które spowodowały uraz. Trzeci to ignorowanie objawów zakażenia lub pogorszenia rany.
Konsultacja jest wskazana, gdy rana jest rozległa, głęboka, silnie bolesna, krwawi lub pojawia się sączenie, ropny wysięk, narastające zaczerwienienie albo gorączka. Szczególną ostrożność zachowaj u osób z zaburzeniami czucia, problemami krążenia lub przewlekłymi chorobami, bo gojenie bywa utrudnione.
Najważniejsze jest dobrze dobrane obuwie (bez ucisku i luzu) oraz skarpety zmniejszające tarcie. Pomaga też kontrola stóp przed i po spacerze oraz stosowanie zabezpieczeń na miejsca narażone (np. plastry ochronne). Warto reagować od razu na dyskomfort, zanim dojdzie do uszkodzenia skóry.
Altacet kojarzy się głównie z postępowaniem przy obrzęku i stłuczeniu. Przy samym otarciu pięty priorytetem jest ochrona przed tarciem i zabezpieczenie opatrunkiem. Dodatkowe okłady mogą być niepraktyczne w warunkach domowych i nie rozwiązują podstawowego problemu, czyli mechanicznego drażnienia w bucie.
Otarcie to zwykle zaczerwienienie i zdarta/poszarpana warstwa naskórka. Pęcherz to uniesienie skóry z płynem pod spodem, często bolesne przy ucisku. W obu przypadkach ważne jest ograniczenie tarcia i ochrona miejsca opatrunkiem, a przy dużych zmianach lub ryzyku zakażenia warto skonsultować dalsze postępowanie.
W praktyce dobrze sprawdzają się plastry z opatrunkiem dopasowane do pięty, ponieważ tworzą warstwę ochronną i nie przesuwają się łatwo w bucie. Ważne, aby opatrunek był na czystej i suchej skórze oraz żeby obuwie nie powodowało dalszego ucisku. Komfort i stabilność opatrunku są tu kluczowe.
Ucz się schematu: rozpoznanie problemu (otarcie, stłuczenie, oparzenie), cel działania (ochrona, chłodzenie, unieruchomienie) oraz dobór prostych środków z apteczki. Ćwicz też kryteria alarmowe, gdy potrzebna jest konsultacja medyczna. Na egzaminie wybieraj odpowiedź najlepiej pasującą do mechanizmu urazu.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Otarcie pięty to powierzchowne uszkodzenie skóry spowodowane tarciem."

Źródła:

  • International Federation of Red Cross and Red Crescent Societies (IFRC), International First Aid, Resuscitation, and Education Guidelines 2020, rozdział dotyczący ran i opatrywania (wound care), 2020
  • Mayo Clinic, "Blisters" (postępowanie przy otarciach/pęcherzach: ochrona, opatrunek), https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/blisters/symptoms-causes/syc-20369987 - accessed 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z zakresu pierwszej pomocy dla opiekunów osób niesamodzielnych
  • Poradniki o profilaktyce otarć i pęcherzy stóp (dobór obuwia, skarpet, ochrona pięt)
  • Instrukcje producentów opatrunków na otarcia i pęcherze (np. hydrokoloidowych) oraz zasady ich stosowania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego