Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD13 - CZERWIEC 2022



PYTANIE NR 38.
Po wykonaniu inwestycji drogowej należy wykonawcy naliczyć karę umowną w wysokości 1% od ceny kosztorysowej. Ile wynosi kara, jeżeli koszt inwestycji to 1 milion złotych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
1% oznacza 1/100 wartości.
Aby obliczyć karę, mnożymy koszt inwestycji przez 0,01: 1 000 000 zł × 0,01 = 10 000 zł. Wyniki typu 1 000 zł lub 100 000 zł wynikają zwykle z pomylenia 1% z 0,1% albo 10%.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano, że kara umowna ma wynosić 1% ceny kosztorysowej. Procent to część setna: 1% = 1/100 = 0,01.

Krok obliczeń:

  • Wartość inwestycji: 1 000 000 zł.
  • Obliczamy 1% tej kwoty: 1 000 000 × 0,01 = 10 000 zł.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: 10 000 zł.

Dlaczego pozostałe wartości są błędne?

  • "1000 zł" odpowiada 0,1% z 1 000 000 zł (albo błędnemu skróceniu rachunku przez zgubienie zera). To typowy efekt przesunięcia przecinka.
  • "100000 zł" odpowiada 10% z 1 000 000 zł. Ten błąd wynika zwykle z nieuwagi: odczytania 1% jako 10% lub przyjęcia, że kara "musi być duża".
  • "1000000 zł" to 100% wartości, czyli kara równa całej cenie. To nie jest 1% i zwykle pojawia się, gdy ktoś nie wykonuje rachunku, tylko wybiera największą liczbę.

Wskazówka egzaminacyjna: przy procentach warto szybko sprawdzić rząd wielkości. 1% z miliona to około dziesięciu tysięcy, bo milion podzielony przez 100 daje 10 000.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak obliczyć 1% z 1 000 000 zł w zadaniu o karze umownej?
Traktuj 1% jako 0,01. Następnie wykonaj mnożenie: 1 000 000 × 0,01 = 10 000. Równoważnie możesz podzielić milion przez 100, bo 1% to jedna setna wartości.
Dlaczego 1% to 0,01, a nie 0,1?
Procent oznacza "na sto". Zatem 1% = 1/100 = 0,01. Wartość 0,1 to 1/10, czyli 10%. Ten błąd często wynika z przesunięcia przecinka o jedno miejsce za mało.
Co oznacza kara umowna w kontraktach drogowych?
Kara umowna to z góry ustalona w umowie kwota (lub procent), którą jedna strona płaci drugiej za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, np. opóźnienie. W praktyce ułatwia rozliczenia bez każdorazowego wyliczania szkody.
Jak najszybciej policzyć 1% z dużej kwoty bez kalkulatora?
Najprościej podziel kwotę przez 100. Przy liczbach zakończonych zerami często wystarczy "skreślić" dwa zera: 1 000 000 / 100 = 10 000. To szybka metoda kontroli wyniku na egzaminie i w pracy.
Czy kara 1% liczy się od kwoty brutto czy netto?
To zależy od tego, jak w umowie lub dokumentach kontraktowych zdefiniowano "cenę kosztorysową". W zadaniach egzaminacyjnych zwykle przyjmuje się, że jest to dokładnie podana kwota. W realnym kontrakcie trzeba sprawdzić zapis (brutto/netto).
Jakie błędy najczęściej robi się przy obliczaniu 1% kary umownej?
Najczęstsze pomyłki to: potraktowanie 1% jako 10% (wynik 100 000 zamiast 10 000), przesunięcie przecinka o złą liczbę miejsc (np. 1 000), oraz wybór "największej liczby" bez liczenia. Pomaga szybka kontrola: 1% z miliona ≈ 10 tys.
Jak sprawdzić, czy wynik 10 000 zł ma sens w tym zadaniu?
Sprawdź rząd wielkości: 1% to bardzo mała część, więc wynik musi być dużo mniejszy niż 1 000 000 zł. Ponieważ 1% = 1/100, dzielisz przez 100 i dostajesz 10 000 zł. To pasuje do intuicji i rachunku.
Kiedy w praktyce nalicza się kary umowne na budowie drogi?
Najczęściej przy opóźnieniach w terminach (zwłoka), niedotrzymaniu parametrów jakościowych, nieusunięciu wad w terminie lub naruszeniu innych zobowiązań umownych. Konkretne przesłanki i stawki są zwykle opisane w umowie i specyfikacji kontraktowej.
Jak przeliczyć 5% lub 2% kary, jeśli zmieni się procent w zadaniu?
Użyj tej samej zasady: procent zamieniasz na ułamek dziesiętny i mnożysz przez kwotę. Np. 2% = 0,02; 5% = 0,05. Dla 1 000 000 zł: 2% to 20 000 zł, a 5% to 50 000 zł (łatwo sprawdzić dzieleniem przez 100 i mnożeniem).
Jak przygotować się do zadań z rozliczeń i procentów na BUD.13?
Ćwicz krótkie rachunki: 1%, 2%, 5%, 10% oraz dzielenie przez 100 i 1000. Rozwiązuj zadania w kontekście kosztorysu i rozliczeń robót (kwoty, narzuty, potrącenia). Na egzaminie zapisuj jeden prosty wzór: kara = kwota × procent.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 74% zdających egzamin. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że 1% oznacza 1/100 wartości.Aby obliczyć karę, mnożymy koszt inwestycji przez 0,01: 1 000 000 zł × 0,01 = 10 000 zł. Wyniki typu 1 000 zł lub 100 000 zł wynikają zwykle z pomylenia 1% z 0,1% albo 10%.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent - dostęp: 2026-02-28
  • https://www.matematyka.pl/procenty-t1440.html - dostęp: 2026-02-28
  • https://www.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages - dostęp: 2026-02-28

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw kosztorysowania i rozliczeń robót budowlanych (działy: procenty, narzuty, rozliczenia)
  • Zestawy zadań z obliczeń procentowych (poziom szkoły branżowej/technikum)
  • Wzory dokumentów rozliczeniowych w kontraktach (np. noty obciążeniowe, zestawienia kosztów) – do ćwiczeń praktycznych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego